Cựu chiến binh

Những "địa đạo" trong lòng dân

Bài viết khắc họa cuộc đời thầm lặng nhưng đầy dũng cảm của bà Lê Thị Hòa – người con của vùng đất "thép" Củ Chi. Trong những năm tháng chiến tranh ác liệt nhất, bà đã biến ngôi nhà và khu vườn của mình thành nơi nuôi giấu cán bộ, tiếp tế lương thực và truyền tin mật cho cách mạng. Câu chuyện là minh chứng cho sức mạnh của lòng dân – chìa khóa vạn năng dẫn đến thắng lợi cuối cùng của dân tộc.

Lạng Sơn22/08/2026Liên chi Đoàn khoa Cơ khí (Trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp - ĐHTN )2 lượt xem0 lượt chia sẻ

Mở đầu: Người giữ lửa bên dòng sông xanh

Tôi tìm đến nhà bà Hòa vào một buổi sáng nắng đẹp. Căn nhà nhỏ nằm nép mình bên những rặng dừa xanh ngát, trông thật bình yên. Ít ai biết rằng, chính nơi đây hơn 50 năm trước từng là một "trạm trung chuyển" bí mật, nơi lính Mỹ và quân đội Sài Gòn thường xuyên càn quét. Bà Hòa, giờ đây là một cụ già tóc bạc phơ, da trồi đồi mồi, đón tôi bằng bát nước chè xanh ấm nóng. Bà bảo: "Chuyện cũ cũng lâu rồi, bà làm vì cái tâm với nước, với xóm giềng chứ chẳng mong kể công với ai."

Chương 1: Tuổi trẻ giữa vùng "tam giác sắt"

Bà Hòa sinh ra và lớn lên tại Củ Chi – nơi được mệnh danh là "vùng đất thép". Từ khi còn là một cô gái mười tám, đôi mươi, bà đã chứng kiến cảnh quê hương bị giày xéo bởi bom cày, đạn xới.

"Lúc đó, ban ngày thì lính đi càn, ban đêm cán bộ mình mới dám ra hoạt động. Thấy các anh, các chú khổ cực, cơm chẳng đủ ăn, áo chẳng đủ mặc, lòng bà thắt lại. Bà nghĩ, mình không cầm súng ra trận được thì mình phải là chỗ dựa cho người cầm súng," bà Hòa bồi hồi nhớ lại. Từ suy nghĩ đó, bà bắt đầu tham gia vào mạng lưới giao liên bảo vệ cán bộ tại địa phương.

Chương 2: Những cuộc đấu trí nghẹt thở

Công việc của bà Hòa tưởng chừng đơn giản nhưng lại vô cùng nguy hiểm: nuôi giấu cán bộ ngay dưới hầm bí mật trong vườn nhà. Bà kể về chiếc hầm được đào khéo léo dưới đống củi khô hoặc chuồng lợn để đánh lạc hướng tai mắt kẻ thù.

Có lần, một tốp lính vào nhà khám xét bất ngờ khi dưới hầm đang có hai cán bộ chỉ huy tạm trú. Bà Hòa kể lại với giọng vẫn còn chút hồi hộp: "Lúc đó bà đang rang ngô, tim đập thình thịch nhưng mặt phải tỉnh bơ. Bà giả vờ mời tụi nó ăn ngô, nói chuyện tầm phào để chúng xao nhãng. Tụi nó xọc lưỡi lê xuống đất khắp vườn, có lúc chỉ cách nắp hầm gang tấc. Bà chỉ biết cầu nguyện, nếu có bị lộ thì bà sẽ liều chết để bảo vệ các anh."

Không chỉ nuôi giấu, bà còn là "tai mắt" của cách mạng. Mỗi khi đi chợ hay đi làm đồng, bà đều khéo léo quan sát sơ đồ bố phòng của địch, ghi nhớ quân số rồi về báo lại bằng những ám hiệu riêng như cách phơi quần áo hay cách đặt giỏ cần xé.

Chương 3: Sự hy sinh thầm lặng của gia đình

Giúp đỡ cách mạng đồng nghĩa với việc đối mặt với sự trả thù tàn khốc. Gia đình bà Hòa đã nhiều lần bị bắt bớ, tra khảo vì nghi ngờ chứa chấp "Việt Cộng".

Bà tâm sự về những đêm trắng không ngủ, vừa lo cho sự an toàn của cán bộ, vừa lo cho chồng con. "Có những lúc đói quay quắt, cả nhà chỉ ăn khoai sắn để dành gạo trắng nấu cơm cho anh em dưới hầm. Nhưng bà chưa bao giờ hối hận. Bởi bà hiểu, mỗi bát cơm bà trao đi là thêm một chút sức mạnh để các anh đánh giặc." Những đóng góp của bà và gia đình cứ thế âm thầm chảy như mạch nước ngầm, tưới mát cho phong trào cách mạng địa phương.

Chương 4: Hòa bình và những niềm vui giản đơn

Ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, bà Hòa đứng giữa sân nhà khóc nức nở. Đó là những giọt nước mắt hạnh phúc sau bao nhiêu năm sống trong sợ hãi và kìm nén. Những cán bộ bà từng nuôi giấu năm xưa có người trở thành lãnh đạo cao cấp, có người đã anh dũng hy sinh, nhưng ai cũng nhớ về "cô Hòa" với lòng biết ơn sâu sắc.

Sau chiến tranh, bà trở lại làm một người nông dân thuần túy. Tấm bằng "Gia đình có công với nước" được bà treo trang trọng giữa nhà, không phải để khoe khoang, mà để nhắc nhở con cháu về truyền thống yêu nước của gia đình.

Kết luận: Lòng dân – Điểm tựa của lịch sử

Rời nhà bà Hòa, tôi chợt nhận ra một chân lý giản đơn nhưng vĩ đại: Chiến thắng của dân tộc ta không chỉ được viết nên bởi những anh hùng cầm súng trên chiến trường, mà còn bởi những người bà, người mẹ thầm lặng ở hậu phương.

Lòng yêu nước của bà Hòa không phải là điều gì đó xa xôi, nó nằm ngay trong bát cơm, chén nước, trong sự can trường đối mặt với hiểm nguy để bảo vệ cán bộ. Thế hệ trẻ chúng tôi cần phải khắc ghi những câu chuyện này, để hiểu rằng mỗi tấc đất quê hương hôm nay đều thấm đượm tình dân nghĩa Đảng sâu nặng.


Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn