NHỮNG ĐÓA HOA THÉP NƠI TỌA ĐỘ LỬA ĐỒNG LỘC (24/07/1968)
Vào những năm 1968, Ngã ba Đồng Lộc (nằm tại huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh) là 'yết hầu' giao thông quan trọng nhất trên tuyến đường mòn Hồ Chí Minh. Mọi chuyến xe chi viện từ miền Bắc vào miền Nam đều buộc phải đi qua nút thắt này. Hiểu được điều đó, không quân Mỹ đã trút xuống đây một lượng bom đạn khổng lồ. Chỉ tính từ tháng 4 đến tháng 10 năm 1968, Ngã ba Đồng Lộc đã phải hứng chịu gần 50.000 quả bom các loại. Đất đá bị cày xới nát tươm, không một bóng cây nào có thể sống sót. Ở 'tọa độ chết' này, mỗi mét vuông đất phải gánh chịu sức công phá của ba quả bom.
Bám trụ tại chảo lửa ấy là Tiểu đội 4, Đại đội 552 Thanh niên xung phong, do Tiểu đội trưởng Võ Thị Tần (24 tuổi) chỉ huy. Tiểu đội gồm 10 cô gái, người trẻ nhất là Võ Thị Hà mới vừa tròn 17 tuổi. Gian nan ở đây không chỉ là cái nắng cháy da cháy thịt của gió Lào miền Trung, mà là ranh giới giữa sống và chết vô cùng mỏng manh. Mỗi khi máy bay địch vừa ném bom xong, khói bụi còn chưa tan, 10 cô gái lại vác cuốc, xẻng lao ra mặt đường. Họ dùng đôi tay trần và sức người nhỏ bé để san lấp hố bom, phá bom nổ chậm, dẫn đường cho xe bộ đội vượt qua an toàn ngay trong đêm.
Ngày 24 tháng 07 năm 1968 bắt đầu như bao ngày khác. Từ sáng sớm đến trưa, không quân Mỹ đã liên tục đánh phá Đồng Lộc nhiều đợt. Đến 16 giờ chiều, một tốp máy bay địch lại gầm rú bay tới, thả một loạt bom phá trúng vào khu vực Tiểu đội 4 đang làm nhiệm vụ. Một quả bom oan nghiệt đã rơi trúng sát miệng căn hầm chữ A nơi 10 cô gái đang trú ẩn. Đất đá ập xuống. Hàng chục đồng đội từ các trận địa gần đó đã gào thét, lao đến dùng tay không bới từng tấc đất để tìm kiếm. Nhưng mọi thứ đã quá muộn. Khoảnh khắc 16 giờ chiều ngày 24/07/1968 ấy, cả 10 cô gái đã mãi mãi nằm lại dưới lòng đất mẹ khi tuổi đời vẫn còn đang rực rỡ nhất.
Họ đã hy sinh để mạch máu giao thông không một ngày bị đứt đoạn. Khi chúng ta có dịp đi ngang qua những khu di tích, đứng lặng trước những tấm bia lịch sử trong những chuyến đi cùng anh em bạn bè, những con số khắc trên đá không chỉ là dữ liệu khô khan. Đó là sinh mạng, là khát vọng sống của cả một thế hệ đã chấp nhận đánh đổi để bảo vệ hình hài đất nước. 10 đóa hoa Đồng Lộc đã ngừng nở vào ngày 24/07/1968, nhưng mùi hương của sự quả cảm thì vẫn còn lưu giữ mãi muôn đời.
