Những đoàn xe vượt Trường Sơn trong mùa mưa bom
Hành trình vận chuyển chi viện vào Nam
Những đoàn xe vượt Trường Sơn trong mùa mưa bom
Hành trình vận chuyển chi viện vào Nam
Giai đoạn lịch sử: 1959–1975 – kháng chiến chống Mỹ, cứu nước; đặc biệt từ giữa những năm 1960 đến năm 1975, khi tuyến Trường Sơn – Đường Hồ Chí Minh trở thành tuyến vận tải chiến lược đưa người và vật chất từ miền Bắc vào chiến trường miền Nam.
1. Những chuyến xe bắt đầu từ hậu phương
Trong những năm kháng chiến chống Mỹ, miền Nam cần một lượng lớn người và vật chất để duy trì chiến đấu.
Từ miền Bắc, những đoàn xe vận tải bắt đầu lên đường.
Trên xe là gạo.
Là đạn dược.
Là thuốc men.
Là quân trang.
Và có cả những người lính trẻ đang trên đường vào chiến trường.
Tất cả phải vượt qua dãy Trường Sơn.
Một tuyến đường dài hàng nghìn cây số, xuyên qua rừng núi hiểm trở và liên tục bị máy bay Mỹ đánh phá.
Đối với những người lính lái xe, mỗi chuyến đi là một nhiệm vụ.
Không có chuyến nào hoàn toàn giống chuyến nào.
Có hôm đường khô ráo.
Có hôm mưa rừng biến mặt đường thành bùn đất.
Có hôm vừa qua được một trọng điểm thì máy bay xuất hiện.
Nhưng đoàn xe vẫn phải đi.
Bởi phía Nam đang chờ.
Hàng phải đến nơi. Người phải đến nơi.
7
Chú thích ảnh: Đoàn xe vận tải của Bộ đội Trường Sơn đưa người và vật chất từ miền Bắc vào chiến trường miền Nam.
Nguồn ảnh: Thông tấn xã Việt Nam và tư liệu về Đường Trường Sơn – Đường Hồ Chí Minh.
2. Mùa mưa trên Trường Sơn
Nếu bom đạn đã khiến Trường Sơn trở thành tuyến lửa, thì mùa mưa lại khiến con đường trở nên khắc nghiệt hơn.
Mưa rừng có thể kéo dài nhiều giờ.
Nước từ trên núi đổ xuống.
Đường đất nhão ra.
Bánh xe lún sâu.
Những con suối vốn nhỏ bé có thể bất ngờ trở thành dòng nước dữ.
Có những đoạn đường xe vừa đi qua hôm trước, hôm sau đã bị sạt lở.
Đối với những người lính lái xe, mùa mưa đồng nghĩa với một cuộc chiến khác.
Không chỉ tránh bom.
Họ còn phải chống lại bùn đất, nước lũ và những con dốc trơn trượt.
Phía trước có thể là một đoạn đường bị sạt.
Phía sau là cả đoàn xe đang nối dài.
Nếu chiếc xe đầu tiên mắc kẹt, cả đoàn có thể bị ùn lại.
Vì thế, công binh và thanh niên xung phong phải liên tục bám đường.
Đường vừa sạt.
Lại sửa.
Cầu bị nước cuốn.
Lại dựng.
5
Chú thích ảnh: Đoàn xe vận tải vượt những cung đường Trường Sơn trong điều kiện thời tiết và địa hình khắc nghiệt.
Nguồn ảnh: Tư liệu Bộ đội Trường Sơn và Thông tấn xã Việt Nam.
3. Bùn đất và bom đạn
Trên Trường Sơn, người lính lái xe phải đối mặt với hai kẻ thù cùng lúc.
Bom đạn và địa hình.
Ban ngày, máy bay địch tìm cách phát hiện và đánh phá đoàn xe.
Ban đêm, những chiếc xe nối nhau di chuyển dưới ánh đèn hạn chế.
Mưa xuống khiến tầm nhìn càng giảm.
Mặt đường trơn.
Bánh xe dễ trượt.
Những chiếc xe tải chở hàng nặng phải leo qua những con dốc dài.
Có đoạn đường chỉ vừa đủ cho một chiếc xe.
Một bên là vách núi.
Một bên là vực sâu.
Nhưng người lái xe vẫn phải giữ tay lái thật chắc.
Bởi trên xe là hàng hóa mà tiền tuyến đang chờ.
Và nếu một chiếc xe dừng lại quá lâu, nó có thể trở thành mục tiêu.
Nhiều cựu chiến binh lái xe Trường Sơn kể lại những chuyến xe trong đêm, khi họ phải sử dụng ánh sáng hạn chế và tận dụng địa hình để tránh máy bay địch. (vietnamplus.vn)
Mưa làm đường khó đi.
Bom làm đường chết chóc.
Nhưng cả hai đều không thể khiến đoàn xe dừng lại.
7
Chú thích ảnh: Những người lính vận tải điều khiển xe trên tuyến Trường Sơn trong điều kiện chiến đấu và thời tiết khắc nghiệt.
Nguồn ảnh: Thông tấn xã Việt Nam và Báo Quân đội nhân dân. (vietnamplus.vn)
4. Những trọng điểm phải vượt qua
Trên tuyến Trường Sơn có những khu vực đặc biệt nguy hiểm.
Đó là những trọng điểm giao thông – nơi máy bay tập trung đánh phá nhằm cắt đứt tuyến vận tải.
Mỗi khi đến gần một trọng điểm, người lái xe hiểu rằng nguy hiểm đang ở phía trước.
Đoàn xe phải giữ khoảng cách.
Không được dừng lại quá lâu.
Có khi phải chờ trời tối.
Có khi vừa nghe tiếng máy bay đã phải tắt đèn, tìm chỗ ẩn.
Rồi khi thời cơ đến, cả đoàn lại nổ máy.
Từng chiếc xe nối nhau vượt qua.
Một chiếc đi trước.
Chiếc thứ hai bám theo.
Rồi chiếc thứ ba.
Cả đoàn lao qua đoạn đường bị đánh phá.
Bên đường là những hố bom.
Phía trên là máy bay.
Trong cabin là những người lính trẻ đang tập trung vào từng mét đường.
Vượt qua được trọng điểm là thêm một chuyến hàng đến gần tiền tuyến.
6
Chú thích ảnh: Những đoàn xe vận tải vượt các trọng điểm giao thông trên tuyến Trường Sơn.
Nguồn ảnh: Tư liệu Thông tấn xã Việt Nam và Bộ đội Trường Sơn.
5. Khi xe bị mắc giữa rừng
Không phải chuyến xe nào cũng thuận lợi.
Có khi xe bị lún xuống bùn.
Có khi động cơ gặp sự cố.
Có khi bánh xe hỏng giữa đường.
Có khi một đoạn đường bị bom đánh sập ngay trước mặt.
Lúc ấy, người lái xe không thể bỏ xe lại.
Họ phải tìm cách sửa chữa.
Đồng đội giúp nhau.
Công binh hỗ trợ.
Thanh niên xung phong san đường.
Có khi cả đoàn cùng xuống xe, dùng cuốc xẻng và sức người để đưa chiếc xe thoát khỏi bùn.
Không có nhiều thời gian.
Bởi chỉ cần trời sáng, nguy cơ bị máy bay phát hiện lại tăng lên.
Vì vậy, những công việc sửa chữa thường diễn ra rất nhanh.
Đèn bị che.
Máy móc được tháo ra.
Đồng đội nằm dưới gầm xe.
Một người soi.
Một người sửa.
Một người đứng cảnh giới.
Rồi khi động cơ nổ trở lại:
Đoàn xe tiếp tục đi.
5
Chú thích ảnh: Bộ đội vận tải sửa chữa xe và khắc phục sự cố trên tuyến Trường Sơn.
Nguồn ảnh: Tư liệu lịch sử Bộ đội Trường Sơn và Thông tấn xã Việt Nam.
6. Hành trình của những chuyến hàng
Một chuyến xe vượt Trường Sơn không chỉ mang theo hàng hóa.
Nó mang theo sức mạnh của cả hậu phương.
Một xe gạo có thể trở thành những bữa ăn cho người lính.
Một chuyến đạn có thể phục vụ một trận đánh.
Một xe thuốc có thể cứu một người bị thương.
Một đoàn xe chở bộ đội có thể bổ sung lực lượng cho chiến trường.
Vì vậy, mỗi chuyến đi đều có ý nghĩa.
Tuyến đường Trường Sơn ngày càng phát triển thành một hệ thống giao thông rộng lớn với nhiều tuyến đường bộ, đường sông, đường ống và các tuyến vận tải khác. Đến cuối chiến tranh, mạng lưới đường bộ trên Trường Sơn đã đạt khoảng 20.000 km. (btllang.mod.gov.vn)
Nhờ mạng lưới ấy, những đoàn xe có thể tiếp tục đưa lực lượng và vật chất vào chiến trường.
Và trong mùa mưa hay mùa khô, ban ngày hay ban đêm, những người lính vẫn tìm cách đưa chuyến hàng đến nơi.
6
Chú thích ảnh: Xe vận tải đưa lương thực, vũ khí và các vật chất chi viện từ hậu phương vào chiến trường miền Nam.
Nguồn ảnh: Tư liệu Bộ đội Trường Sơn, Thông tấn xã Việt Nam. (btllang.mod.gov.vn)
Lời kết
Có những người lính chiến đấu bằng khẩu súng.
Có những người chiến đấu bằng cuốc xẻng.
Và có những người chiến đấu bằng tay lái.
Những người lính vận tải Trường Sơn thuộc về những con người ấy.
Mỗi chuyến xe là một lần vượt qua bom đạn.
Mỗi cung đường là một lần đối mặt với núi rừng, mưa lũ và những trọng điểm chết chóc.
Có những chiếc xe không còn kính.
Có những chiếc xe thủng đầy vết đạn.
Có những người lính đã không bao giờ trở về sau một chuyến đi.
Nhưng những chuyến xe khác vẫn tiếp tục.
Trong tiếng mưa rừng.
Trong ánh đèn hạn chế.
Trong tiếng động cơ giữa đêm.
Đoàn xe vẫn đi về phía Nam.
Bởi phía trước là tiền tuyến.
Và phía sau họ là cả một hậu phương đang gửi vào những chuyến xe ấy niềm tin, lương thực, vũ khí và những người con của mình.
6
Những cung đường Trường Sơn hôm nay đã bình yên, nhưng vẫn gợi nhớ những đoàn xe năm xưa từng vượt mưa bom, bão đạn để đưa sức mạnh hậu phương vào chiến trường miền Nam.
Nguồn ảnh: Tư liệu về Đường Trường Sơn – Đường Hồ Chí Minh và Thông tấn xã Việt Nam
