NHỮNG ĐỘI VAI THÉP TRÊN DỐC PHA ĐIN

Trong chiến dịch Điện Biên Phủ, việc vận chuyển những quả đạn pháo 105mm nặng trĩu qua các đỉnh đèo dốc sạt lở là một bài toán vô cùng gian nan. Máy bay địch liên tục tuần tiễu, thả bom napan đốt cháy các cánh rừng dọc đèo Pha Đin để cắt đường tiếp tế. Ông Lò Văn Pâng, một chàng trai bản Thái dẻo dai, đã dẫn đầu đội dân công gồm hàng trăm đồng bào vùng cao bám trụ cung đường máu này.

Ông Pâng bồi hồi nhớ lại, mỗi quả đạn pháo được bọc trong một hòm gỗ nặng gần 50 ký. Do đường đèo bị bom đánh sạt lở nặng, xe thồ không thể qua được, cách duy nhất là dùng sức người gùi trên lưng, bám vào rễ cây rừng mà leo lên dốc dựng đứng.

Đêm tháng 3 năm 1954, trời mưa phùn, đường dốc trơn trượt như đổ mỡ. Đội của ông Pâng nhận lệnh khẩn phải chuyển 200 quả đạn pháo lên đỉnh cao điểm trước giờ G. Khi đoàn dân công đang bò qua một đoạn eo núi hẹp, máy bay địch bất ngờ thả pháo sáng rực trời, rồi trút bom bi nổ tung rào rào xung quanh đội hình. Mảnh bom phạt đứt cây cối, khói bụi bốc lên mù mịt.

Một hòm đạn pháo của đồng đội phía trước bị trượt dây chằng, có nguy cơ lao thẳng xuống vực sâu. Không quản hiểm nguy, ông Pâng lao mình ra, dùng đôi bờ vai trần và toàn bộ cơ thể của mình ép chặt hòm đạn vào vách đá dựng đứng.

Sức nặng của hòm gỗ đè nghiến lên bả vai làm rách da, máu đỏ tươi chảy dài nhuộm đỏ cả manh áo chàm, đau đớn thấu xương. Nhưng ông Pâng nghiến răng, hai chân bấu chặt vào đá, hét lớn bẻ gãy tiếng bom: "Đồng bào ơi! Giữ chặt đạn! Chết không buông pháo!".

Tinh thần quả cảm của ông đã giữ vững đội hình. Chị em dân công nhanh chóng lao tới, xốc lại dây chằng, tiếp tục vác hòm đạn lao lên đỉnh dốc.

Toàn bộ số đạn pháo đêm ấy đã được bàn giao cho các chiến sĩ pháo binh đúng giờ hẹn, trút bão lửa xuống cứ điểm địch mở màn chiến thắng lẫy lừng. Sau chiến tranh, bờ vai trái của ông Pâng vĩnh viễn bị lệch đi vì sẹo dập xương, nhưng ông bảo: "Mỗi lần nhìn vết sẹo này, mình lại thấy tự hào vì đã góp đôi vai cho đất nước độc lập".