Những lá thư không bao giờ gửi được

Năm 1972, Huỳnh là sinh viên năm cuối của Trường Đại học Bách khoa Hà Nội. Khi chiến sự ở Quảng Trị bước vào giai đoạn khốc liệt nhất, anh tình nguyện nhập ngũ và được điều vào mặt trận Thành cổ. Đây là nơi được các cựu chiến binh gọi là “túi bom”, mỗi ngày phải hứng chịu lượng pháo kích cực lớn.

Ngày 11/9/1972, khi trận chiến đang ở ngày thứ 77 trong 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ, Huỳnh ngồi trong chiến hào viết một bức thư dài gần 10 trang gửi cho mẹ, vợ và người thân. Điều đặc biệt là anh dường như linh cảm rất rõ mình khó có thể sống sót. Anh gọi đó là “vài dòng chữ cuối cùng” gửi gia đình.

Trong thư, anh không than sợ hãi hay oán trách chiến tranh. Thay vào đó, anh xin lỗi vì chưa làm tròn chữ hiếu với cha mẹ, dặn dò người thân cố gắng sống tốt, chăm sóc lẫn nhau. Anh còn động viên mẹ đừng quá đau buồn nếu nhận tin con hy sinh. Một trong những câu được nhiều người nhớ đến là:

“Thôi nhé mẹ đừng buồn…”

Điều khiến nhiều người rơi nước mắt là Huỳnh còn cẩn thận mô tả vị trí đơn vị mình chiến đấu và vẽ sơ đồ để sau này nếu anh ngã xuống, gia đình có thể tìm được hài cốt. Anh hướng dẫn rất chi tiết cách đi từ thị xã Quảng Trị, qua sông Thạch Hãn, tới khu vực anh đang chiến đấu.

Ít ngày sau khi viết thư, Huỳnh hy sinh tại Thành cổ Quảng Trị. Bức thư không bao giờ được gửi đi như dự định. Nó được đồng đội và gia đình lưu giữ như một di vật cuối cùng của anh.

Điều đặc biệt hơn nữa là hơn 30 năm sau, khi tiến hành tìm kiếm, hài cốt của anh được phát hiện đúng khu vực mà anh đã mô tả trong thư. Chính điều này khiến lá thư trở thành một câu chuyện nổi tiếng gắn với Thành cổ Quảng Trị.

Vì sao câu chuyện này nổi tiếng?

Bởi nó không chỉ là câu chuyện của một người lính. Lá thư của Huỳnh được xem như tiếng lòng của cả một thế hệ thanh niên tuổi 18–22 đã rời giảng đường, gia đình và những dự định riêng để bước vào chiến tranh. Nhiều người trong số họ cũng viết thư cho cha mẹ, người yêu trước giờ chiến đấu, nhưng rồi những lá thư ấy mãi mãi không đến tay người nhận.