Những mùa hành quân đi qua tuổi trẻ

Có những năm tháng của cuộc đời chỉ cần một tiếng gọi cũng đủ để người ta rời bỏ những điều thân thuộc nhất.

Một chiếc ba lô.

Một bộ quân phục.

Một lời dặn của gia đình.

Và một con đường phía trước.

Đó là cách tuổi trẻ của nhiều người thuộc thế hệ sinh năm 1955 bắt đầu trong những năm đất nước còn chiến tranh. Họ ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ, mang theo những ước mơ riêng nhưng đặt trách nhiệm với quê hương, đất nước lên trước.

Cựu chiến binh Nguyễn Ngọc Song, sinh năm 1955, quê Thanh Xuân, là một người con của thế hệ ấy. Những năm tháng đã đi qua có thể đã lùi rất xa, nhưng ký ức về một thời tuổi trẻ vẫn là một phần không thể tách rời trong cuộc đời ông.

Ngày rời quê, chẳng ai biết ngày trở lại

Ngày người thanh niên lên đường, quê nhà vẫn bình dị.

Con đường làng vẫn có người qua lại.

Những mái nhà vẫn sáng đèn mỗi buổi tối.

Cha mẹ vẫn ngóng con về sau mỗi ngày lao động.

Nhưng rồi một ngày, người con trai phải rời đi.

Có thể khi ấy, chẳng ai nghĩ nhiều đến những điều lớn lao.

Chỉ biết đất nước đang trong những năm tháng gian khó và những người trẻ cần có mặt ở những nơi cần họ.

Một cuộc chia tay diễn ra.

Người đi bước về phía trước.

Người ở lại đứng nhìn theo.

Có lẽ không ai nói ra, nhưng trong lòng đều có một mong muốn giống nhau:

Mong người ra đi được bình an và có ngày trở về.

Những cung đường xa xôi

Trong những năm tháng chiến tranh, bước chân người lính có thể đi qua rất nhiều vùng đất.

Quảng Bình, Quảng Trị, những tuyến đường Trường Sơn, Đường 9 – Nam Lào, rồi những chiến trường phía Nam như Tây Ninh...

Mỗi địa danh hôm nay đều gắn với những trang sử hào hùng của dân tộc.

Nhưng với người lính năm ấy, đó từng là những ngày tháng rất thật.

Là những chặng đường dài.

Là những đêm nghỉ giữa rừng.

Là những ngày mưa nắng thất thường.

Là những bữa cơm vội vàng.

Và là những thời khắc phải đặt nhiệm vụ lên trên sự mệt mỏi của bản thân.

Có những lúc người lính chỉ mong một khoảng lặng để được nghỉ ngơi.

Có lúc chỉ cần một điếu thuốc, một ngụm nước hay vài phút ngồi cạnh đồng đội cũng đủ để lấy lại tinh thần.

Chiến tranh khắc nghiệt, nhưng giữa khói lửa vẫn có những khoảnh khắc rất đỗi con người.

Thanh Xuân trong ký ức người lính

Thật đặc biệt khi quê hương của ông mang tên Thanh Xuân.

Bởi với những người thuộc thế hệ ấy, tuổi thanh xuân có lẽ chính là thứ họ đã gửi lại trên những cung đường xa quê.

Thanh xuân của họ không chỉ là những năm tháng đẹp đẽ.

Đó còn là những ngày hành quân.

Những lần xa nhà.

Những đêm nhớ quê.

Những người đồng đội cùng chia sẻ gian khổ.

Và những ngày tháng mà tương lai còn ở phía trước nhưng chẳng ai biết tương lai ấy sẽ như thế nào.

Có những người đã trở về và tiếp tục cuộc sống.

Có những người trở về với những ký ức không thể nói hết bằng lời.

Và có những người mãi mãi dừng lại ở tuổi thanh xuân.

Đó là sự khắc nghiệt của chiến tranh.

Đồng đội – những người cùng đi qua một đoạn đời

Trong cuộc đời của một người lính, đồng đội có lẽ là những người đặc biệt nhất.

Họ không cùng quê nhưng có thể cùng nhau chia một bữa cơm.

Không cùng gia đình nhưng lại có thể chăm sóc nhau như anh em.

Có những lúc mệt mỏi, chỉ một câu động viên cũng khiến người bên cạnh có thêm sức mạnh.

Có những người bạn chiến đấu mà sau chiến tranh vẫn tìm cách liên lạc.

Nhưng cũng có những người chỉ còn tồn tại trong ký ức.

Nhiều năm sau, khi tóc đã bạc, những người lính năm nào có thể vẫn nhớ một gương mặt, một giọng nói, một câu chuyện rất nhỏ của người đồng đội.

Chiến tranh có thể lấy đi một con người, nhưng không dễ lấy đi ký ức về họ.

Ngày trở về

Rồi một ngày, tiếng súng lắng xuống.

Những người lính trở về với quê hương.

Sau những năm tháng xa nhà, điều bình dị nhất lại trở thành điều đáng quý nhất.

Được bước trên con đường làng.

Được ngồi bên mâm cơm gia đình.

Được nghe tiếng người thân gọi tên mình.

Được nhìn quê hương trong một buổi chiều yên bình.

Những điều ấy trước chiến tranh vốn rất bình thường.

Nhưng sau chiến tranh, chúng trở thành hạnh phúc.

Với ông Nguyễn Ngọc Song, những năm tháng ấy trở thành một phần ký ức đi cùng ông trong suốt cuộc đời.

Là người đảng viên, ông tiếp tục gắn bó với quê hương Thanh Xuân và cuộc sống đời thường, mang theo những phẩm chất được rèn luyện từ một thời gian khó: sự trách nhiệm, bền bỉ, tình đồng đội và ý thức với cộng đồng.

Có những mùa thanh xuân không bao giờ trở lại

Hôm nay, khi những người lính năm nào đã bước sang tuổi xế chiều, chiến tranh chỉ còn hiện diện trong những câu chuyện kể.

Nhưng mỗi câu chuyện ấy đều có một phần tuổi trẻ.

Một phần ký ức.

Một phần cuộc đời.

Ông Nguyễn Ngọc Song cũng như bao người cùng thế hệ đã đi qua một thời mà tuổi trẻ không chỉ thuộc về riêng mình.

Họ đã trao một phần tuổi xuân cho đất nước.

Để rồi khi trở về, họ tiếp tục sống một cuộc đời bình dị, âm thầm góp sức xây dựng quê hương.

Có lẽ đó là điều đáng quý nhất ở một thế hệ:

Họ không kể quá nhiều về những gì mình đã làm. Nhưng chính cuộc đời họ đã là một câu chuyện.

Và hôm nay, khi chúng ta được sống giữa những ngày bình yên, việc nhớ về họ không chỉ là nhớ về quá khứ.

Đó còn là cách để hiểu rằng hòa bình chưa bao giờ là điều tự nhiên mà có.

Xin được tri ân cựu chiến binh Nguyễn Ngọc Song và thế hệ những người lính đã đi qua những năm tháng hoa lửa. Họ đã từng rời quê khi tuổi trẻ vừa bắt đầu, đi qua những miền đất xa xôi, rồi trở về mang theo một mùa thanh xuân không thể lặp lại.

Có những mùa thanh xuân đã qua từ rất lâu, nhưng khi được kể lại, vẫn nghe đâu đó tiếng bước chân của một thế hệ đang lên đường.