Những ngày đêm "khoét núi, ngủ hầm" tại chiến trường Điện Biên Phủ năm 1954

Những ngày đêm "khoét núi, ngủ hầm" tại chiến trường Điện Biên Phủ năm 1954

Thưa bác, nhắc đến Điện Biên Phủ, người ta thường nói về "56 ngày đêm khoét núi, ngủ hầm". Thực tế lúc đó đối với những người lính trẻ như bác diễn ra như thế nào ạ?

-Cựu chiến binh (Bác Hiển):Lúc đó nói thật là chẳng ai nghĩ mình đang làm "kỳ tích" đâu, chỉ biết là phải đào. Gần như suốt 56 ngày đêm, cái xẻng và đôi vai là vật bất ly thân. Chúng tôi đào hào từ rừng vây sát vào tận hàng rào dây thép gai của địch.Có những đêm mưa rừng Tây Bắc đổ xuống, bùn lầy ngập đến ngang thắt lưng. Anh em cứ thế vừa múc bùn vừa đào tiếp. Ngủ thì sao? Cứ dựa lưng vào vách hào mà chợp mắt, tay vẫn ôm cây súng sũng nước. Sáng ra, nhìn nhau chỉ thấy mỗi hàm răng trắng, còn lại từ đầu đến chân là một màu bùn đỏ quạch.

Bác nhớ nhất kỷ niệm nào về tinh thần vượt khó của đồng đội trong những ngày vây lấn đó?

-Đó là chuyện tiếp tế. Cơm nắm đem vào trận địa, đến tay chúng tôi thì đã chua loét vì nắng mưa, lại dính đầy đất cát. Thế mà anh em vẫn chia nhau ăn ngon lành.Nhưng xúc động nhất là chuyện chia nhau từng điếu thuốc lá sâu kèn. Một điếu thuốc mà chuyền tay nhau cả tiểu đội, mỗi người chỉ dám rít một hơi thật khẽ để hơi ấm lan tỏa trong lồng ngực giữa cái lạnh thấu xương của núi rừng. Chúng tôi tếu táo bảo nhau: "Ăn bùn, ngủ hầm mà đánh thắng Pháp mới oai!". Cái tinh thần "quyết tử" đó nó lạ lắm, không súng đạn nào khuất phục nổi.

Giây phút tiến vào hầm Đờ Cát (De Castries), cảm xúc của bác lúc đó ra sao?

-Chiều mùng 7 tháng 5, khi thấy lá cờ "Quyết chiến Quyết thắng" tung bay trên nóc hầm Đờ Cát, cả cánh đồng Mường Thanh vang dội tiếng reo hò. Anh em chúng tôi từ dưới hào nhảy lên, ôm chầm lấy nhau mà khóc. Khóc vì mừng, khóc vì biết mình còn sống, và khóc vì nhớ những đồng đội vừa mới nằm xuống ngay cửa ngõ sân bay chiều hôm trước.Lúc đó, tôi nhìn thấy những lính Pháp lếch thếch hàng hàng lớp lớp ra hàng. Trong bụng chỉ nghĩ đúng một câu: "Đất nước mình từ nay hết giặc rồi!".

Sau hơn 70 năm nhìn lại, điều gì bác muốn nhắn nhủ nhất đến con cháu?

-Bác chỉ mong các cháu hiểu, chiến thắng Điện Biên không chỉ có súng đạn, mà là chiến thắng của những đôi chân trần chí thép và những chiếc xe thồ thô sơ. Đừng bao giờ quên cái gốc gác gian khổ nhưng hào hùng đó của dân tộc mình.