Những ngày gần Tết 1954

Tết năm 1954 đến trong một hoàn cảnh rất đặc biệt. Khi ấy, chúng tôi đang ở giữa những năm tháng kháng chiến. Với người lính, Tết không có đủ những thứ quen thuộc như ở quê nhà, nhưng chỉ cần nghe tiếng ai nhắc đến hai chữ “Tết đến”, lòng mỗi người lại bồi hồi.

Những ngày cuối năm, thời tiết vùng núi lạnh hơn. Sương phủ xuống những con đường, cây cối ướt đẫm. Đơn vị vẫn duy trì công việc như thường lệ.

Một buổi chiều, anh nuôi báo:

— Hôm nay có thêm ít gạo, anh em chuẩn bị đón Tết nhé!

Mọi người nghe vậy đều vui.

Tết của người lính khi ấy chẳng cần nhiều.

Có thêm một chút gạo.

Có ít rau rừng.

Có vài món quà từ quê gửi lên.

Như thế cũng đủ để nhớ đến không khí ngày Tết.

Tôi ngồi bên một người đồng đội quê ở xa. Anh lấy trong túi áo ra một lá thư đã cũ.

— Mẹ tôi gửi lên trước Tết.

Tôi hỏi:

— Nhà có kể chuyện gì không?

Anh cười:

— Mẹ bảo năm nay nhà vẫn gói bánh, nhưng cứ để dành phần cho tôi.

Nói xong, anh im lặng.

Tôi hiểu anh đang nhớ nhà.

Tôi cũng nhớ quê mình.

Nhớ những ngày cuối năm, mẹ thường dọn dẹp nhà cửa, chuẩn bị mâm cơm. Nhớ tiếng người đi chợ, tiếng trẻ con vui đùa ngoài sân.

Ở đơn vị, chúng tôi không có những ngày chuẩn bị Tết đầy đủ như thế.

Nhưng anh em cùng nhau dọn dẹp nơi nghỉ, làm cho không khí vui hơn một chút.

Có người kiếm được vài cành cây đẹp để trang trí.

Có người lấy giấy gói một món quà nhỏ gửi cho đồng đội.

Một chiến sĩ trẻ còn nói:

— Tết này nhất định phải vui nhé các anh!

Mọi người cười.

Đúng đêm giao thừa, chúng tôi quây quần bên nhau.

Bữa cơm đơn sơ.

Không có nhiều món.

Nhưng ai cũng cố gắng ăn thật vui.

Người chỉ huy chúc anh em:

— Năm mới mạnh khỏe, đoàn kết và hoàn thành tốt nhiệm vụ.

Mọi người cùng nâng chén nước.

Không rượu.

Không bánh mứt đầy đủ.

Chỉ có những lời chúc chân thành.

Một đồng đội nói:

— Giá mà năm nay được ăn Tết ở nhà.

Tôi đáp:

— Rồi sẽ có ngày chúng ta được ăn Tết trong hòa bình.

Không ai biết ngày ấy là bao giờ.

Nhưng tất cả đều tin sẽ có một ngày như vậy.

Sáng mùng Một, công việc vẫn tiếp tục.

Chúng tôi thực hiện nhiệm vụ như thường lệ. Có người mang theo một nhành cây nhỏ làm dấu kỷ niệm ngày đầu năm.

Nhìn nó, tôi chợt nghĩ:

Tết có thể thiếu nhiều thứ, nhưng không thể thiếu niềm tin.

Niềm tin vào ngày mai.

Niềm tin vào quê hương.

Niềm tin rằng những người lính rồi sẽ có ngày trở về.

Năm 1954 sau đó trở thành một năm có ý nghĩa đặc biệt trong lịch sử cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Những người lính như chúng tôi bước vào năm mới với tinh thần quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ.

Nhìn lại hôm nay, tôi vẫn nhớ những ngày Tết năm ấy.

Không phải vì chúng tôi đã có một cái Tết đầy đủ.

Mà vì trong hoàn cảnh thiếu thốn, chúng tôi vẫn biết chia sẻ với nhau một bữa cơm, một lá thư, một lời chúc.

Và quan trọng hơn cả là cùng giữ vững niềm tin.