NHỮNG NGƯỜI CON CHƯA TRỞ VỀ

Tri ân những Liệt sĩ còn nằm lại giữa lòng đất mẹ

Có những cuộc chia tay đã đi qua hơn nửa thế kỷ, nhưng với người ở lại, lời chia tay ấy dường như chưa bao giờ kết thúc.

Có những người mẹ đã bạc mái đầu, những người cha đã khuất, những người vợ đã đi qua cả một đời chờ đợi, những người em, người con đã trưởng thành trong ký ức về một người thân mà họ chưa từng có cơ hội được gặp lại.

Bởi người con, người chồng, người cha, người anh của họ – những người Liệt sĩ đã hy sinh vì Tổ quốc – vẫn chưa trở về.

Họ đã nằm lại đâu đó giữa những cánh rừng, triền núi, dòng sông, chiến trường năm xưa. Năm tháng đã phủ lên dấu chân người lính, thời gian đã làm thay đổi cảnh vật, nhưng nỗi mong tìm được nơi an nghỉ của các anh vẫn chưa bao giờ nguôi trong lòng những người thân.

Một nén nhang chưa thể đặt đúng nơi.
Một phần mộ chưa thể gọi đúng tên.
Một người con vẫn chưa thể trở về với gia đình.

Đó là nỗi đau mà không lời nào có thể diễn tả hết.

Những người đã nằm lại nhưng chưa có một nơi để trở về

Ngày các anh lên đường, phía sau là mái nhà thân thuộc, là tiếng mẹ dặn dò, là ánh mắt người thân tiễn biệt.

Các anh mang theo tuổi trẻ, niềm tin và lời thề của người chiến sĩ.

Rồi chiến tranh khép lại.

Đất nước hòa bình.

Những người lính còn sống trở về.

Những mái nhà lại sáng đèn.

Những gia đình lại có ngày đoàn tụ.

Nhưng vẫn còn biết bao người con chưa trở về.

Không phải vì các anh quên đường về.

Mà bởi các anh đã gửi lại thân mình nơi chiến trường.

Có thể tên tuổi của các anh đã được ghi trong danh sách những người đã hy sinh. Nhưng nơi các anh nằm lại vẫn chưa được xác định. Hài cốt vẫn chưa được tìm thấy. Gia đình vẫn chưa có một nấm mồ để thắp nén hương, chưa có một nơi cụ thể để gọi tên người thân sau bao năm dài chờ đợi.

Và vì thế, hành trình tìm kiếm vẫn tiếp tục.

Bao năm rồi, gia đình vẫn đi tìm

Có những gia đình đã tìm kiếm người thân suốt hàng chục năm.

Họ lần theo từng manh mối.

Tìm lại những bức thư cũ.

Hỏi thăm những đồng đội còn sống.

Tìm về những địa danh chiến trường năm xưa.

Đọc từng thông tin, từng hồ sơ, từng dòng ghi chép với một niềm hy vọng tưởng như rất nhỏ bé:

Biết đâu, lần này sẽ tìm được anh.

Có những người đã dành những năm tháng đẹp nhất của cuộc đời để tìm kiếm.

Có người mẹ chờ đến cuối đời vẫn mong một ngày được biết con mình đang nằm ở đâu.

Có người em dù đã tóc bạc vẫn không ngừng tìm kiếm người anh đã ra đi từ thuở còn rất trẻ.

Có những người con sinh ra sau ngày cha hy sinh, cả đời chỉ biết về cha qua một tấm ảnh, một lá thư, một câu chuyện của người thân và một niềm mong ước giản dị:

Được một lần đứng trước nơi cha mình yên nghỉ.

Đó không chỉ là hành trình tìm kiếm một phần hài cốt.

Đó là hành trình tìm lại một phần ký ức của gia đình.

Tìm lại một người thân.

Tìm lại một lời hẹn đoàn tụ đã kéo dài qua nhiều thế hệ.

Trở về – một mong ước thiêng liêng

Với những người đã hy sinh vì Tổ quốc, trở về không nhất thiết phải là trở về trong hình hài nguyên vẹn.

Chỉ cần tìm thấy một phần hài cốt.

Chỉ cần xác định được nơi các anh đã nằm lại.

Chỉ cần một tấm bia có tên, một nấm mồ có địa chỉ.

Để gia đình biết rằng:

Người thân của mình đã được tìm thấy.

Để một người mẹ có thể yên lòng.

Để một người em có thể đặt bó hoa xuống mộ anh.

Để những người con, người cháu có thể nói:

“Cha ơi, chúng con đã tìm được cha.”

Để sau bao nhiêu năm chờ đợi, người đã hy sinh cuối cùng cũng có một nơi gọi là nhà.

Không để những người đã hy sinh bị lãng quên

Thời gian càng trôi xa, việc tìm kiếm càng trở nên khó khăn.

Những nhân chứng năm xưa ngày một ít đi.

Địa hình chiến trường đã thay đổi.

Những dấu tích cũ có thể đã bị thiên nhiên và thời gian xóa mờ.

Nhưng sự tri ân thì không thể phai nhạt.

Bởi mỗi Liệt sĩ chưa được tìm thấy vẫn là một người con của Tổ quốc.

Mỗi cái tên còn thiếu một phần mộ là một câu chuyện chưa được khép lại.

Mỗi gia đình còn chờ đợi là một lời nhắc nhở đối với thế hệ hôm nay về cái giá của hòa bình.

Chúng ta có thể không biết chính xác các anh đang nằm ở đâu.

Nhưng chúng ta biết các anh đã từng ở đây.

Đã từng sống.

Đã từng chiến đấu.

Đã từng có một gia đình yêu thương.

Và đã từng hiến dâng những gì quý giá nhất của đời mình cho đất nước.

Xin các anh hãy trở về

Sau bao nhiêu năm, những người ở lại vẫn gọi tên các anh.

Gọi tên trong những ngày giỗ.

Gọi tên trước bàn thờ gia tiên.

Gọi tên trong những chuyến đi tìm kiếm.

Gọi tên giữa những nghĩa trang liệt sĩ.

Gọi tên ở những vùng đất từng là chiến trường.

Và gọi tên trong sâu thẳm lòng mình.

Xin các anh trở về.

Trở về với quê hương.

Trở về với gia đình.

Trở về trong vòng tay của những người đã chờ đợi các anh suốt bao năm tháng.

Nếu chưa thể trở về bằng một hành trình trọn vẹn, xin được trở về bằng một nắm đất, một phần hài cốt, một cái tên được xác định, một địa chỉ để người thân có thể tìm đến.

Bởi với gia đình, đó không chỉ là sự đoàn tụ.

Đó là sự bình yên sau một cuộc chờ đợi quá dài.

Lời tri ân gửi tới những người con chưa trở về

Hôm nay, chúng ta được sống trong hòa bình.

Chúng ta bước đi trên những con đường không còn tiếng bom rơi.

Chúng ta được sống bên gia đình, được nhìn thấy con cháu trưởng thành, được tận hưởng những ngày bình yên mà các thế hệ cha anh đã đánh đổi bằng máu xương.

Vì thế, chúng ta càng phải biết ơn.

Biết ơn những người đã trở về.

Biết ơn những người đã nằm xuống.

Và càng phải tri ân những Liệt sĩ chưa tìm thấy hài cốt, những người vẫn đang nằm lại đâu đó trên mảnh đất quê hương, trong lòng Tổ quốc.

Các anh chưa trở về với gia đình, nhưng chưa bao giờ rời khỏi ký ức của dân tộc.

Tên tuổi các anh có thể còn nằm trong những hồ sơ chưa khép lại.

Hài cốt các anh có thể vẫn đang được tìm kiếm.

Nhưng công lao của các anh đã được ghi vào lịch sử.

Xin cúi đầu trước những người con đã hy sinh vì Tổ quốc.

Xin gửi lòng biết ơn sâu sắc đến những gia đình đã bao năm tháng bền bỉ tìm kiếm người thân.

Xin sẻ chia với những người mẹ đã chờ con đến cuối đời.

Xin tri ân những người cha, người vợ, người con, người em đã mang theo nỗi nhớ và niềm hy vọng qua biết bao thế hệ.

Và xin được nhắn gửi đến những người Liệt sĩ vẫn chưa tìm thấy hài cốt:

Các anh chưa trở về, nhưng Tổ quốc chưa bao giờ quên các anh.

Gia đình chưa bao giờ ngừng chờ các anh.

Và hành trình tìm kiếm các anh vẫn là một hành trình của lòng biết ơn, của tình người và của đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” thiêng liêng của dân tộc Việt Nam.

Một ngày nào đó, mong rằng những người con còn nằm lại sẽ được trở về với quê hương.

Một nén nhang sẽ được thắp lên đúng nơi.

Một cái tên sẽ được đặt lên bia mộ.

Một gia đình sẽ được khép lại những năm tháng chờ mong.

Và khi ấy, sự trở về của các anh sẽ không chỉ là niềm hạnh phúc của một gia đình, mà còn là một sự trở về thiêng liêng với vòng tay của Tổ quốc.

Đời đời ghi nhớ công ơn các Anh hùng Liệt sĩ.

Đời đời tri ân những người đã hiến dâng tuổi xuân và cuộc đời cho độc lập, tự do của Tổ quốc.

Xin đừng để một người con nào bị lãng quên.

Xin đừng để một cuộc tìm kiếm nào mất đi hy vọng.

Xin cho những người đã hy sinh được trở về – dù chỉ là một nắm xương, một cái tên, một nấm mộ – để những người ở lại được một lần nói trọn hai tiếng: “Con về…”