NHỮNG NGƯỜI CON HỢP TIẾN GỬI LẠI ĐIỆN BIÊN
Doãn Thị Minh Thu
Có những cái tên được nhắc đến hàng ngày. Cũng có những cái tên chỉ nằm lặng trong những trang hồ sơ liệt sĩ. Nhưng với lịch sử, mỗi cái tên ấy đều là một phần của ký ức dân tộc.
Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, Hợp Tiến, Nam Sách, Hải Dương cũng có những người con lên đường chiến đấu. Họ rời quê hương khi tuổi đời còn rất trẻ, mang theo hành trang giản dị của người lính và lời hẹn ngày trở về.
Nhưng có những cuộc trở về chỉ còn trong ký ức.
Trong danh sách liệt sĩ trực tiếp tham gia Chiến dịch Điện Biên Phủ của huyện Nam Sách, có những người con quê Hợp Tiến như: Trần Văn Vị, Hoàng Văn Mâu, Nguyễn Văn Xoáy và Vũ Văn Xuân. Hồ sơ ghi lại họ là những chiến sĩ đã hy sinh trong những năm 1953 – 1954, gắn với chiến trường Điện Biên Phủ và Lai Châu.
Những dòng chữ trong hồ sơ rất ngắn: một cái tên, một quê quán, một đơn vị, một ngày hy sinh. Nhưng phía sau những dòng chữ ấy là cả một cuộc đời.
Trần Văn Vị, quê Hợp Tiến, hy sinh ngày 21/10/1953 trong chiến đấu tại Điện Biên Phủ. Hoàng Văn Mâu hy sinh ngày 18/6/1953. Nguyễn Văn Xoáy hy sinh ngày 23/2/1954. Vũ Văn Xuân hy sinh ngày 25/12/1953, cũng tại chiến trường Điện Biên Phủ.
Không phải ai trong số họ cũng được lịch sử nhắc đến bằng những câu chuyện dài. Không phải ai cũng có một tượng đài mang tên mình. Nhưng họ đã góp một phần tuổi trẻ vào chiến thắng chung của dân tộc.
Đối với Hợp Tiến hôm nay, những cái tên ấy không chỉ thuộc về quá khứ. Họ thuộc về quê hương. Mỗi con đường, cánh đồng, mái nhà bình yên hôm nay đều khiến chúng ta hiểu rằng hòa bình chưa bao giờ là điều tự nhiên có sẵn. Hơn hai trăm người con của Hợp Tiến đã được công nhận là liệt sĩ, tử sĩ qua các cuộc kháng chiến – đó là một sự hy sinh lớn lao mà quê hương không thể nào quên.
Có thể chúng ta không biết gương mặt của từng người. Nhưng chúng ta có thể nhớ tên họ. Bởi đôi khi, cách giản dị nhất để tri ân một người đã hy sinh là đừng để tên tuổi của họ bị lãng quên.
