Những người lính sinh viên xếp bút nghiên lên đường chiến đấu
Ngày 26/4 - Một ngày gần cuối tháng Tư lịch sử, Trường Đại học Hàng hải Việt Nam được đón những người lính cựu giảng viên, sinh viên cùng đồng đội, người thân trở về, như những người con thân yêu trở về ngôi nhà thứ hai sau bao năm xa cách. Một cuộc gặp mặt với tên gọi "Xếp bút nghiên lên đường ra trận chiến đấu" ngắn ngủi nhưng đầy xúc động...
Cách đây hơn nửa thế kỷ, tạm rời xa sách vở, phấn trắng, bảng đen những lớp giảng viên, sinh viên của mái trường Đại dương thời đó đã gác lại hoài bão của tuổi trẻ hăng hái xếp bút nghiên lên đường nhập ngũ với lời thề "quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh".
Từ năm 1964 đến năm 1979, từ mái trường này, theo thống kê của Ban Liên lạc cựu chiến binh - cựu sinh viên, đã có gần 600 cựu giảng viên và sinh viên xung phong, tỏa đi các mặt trận. Họ đã anh dũng chiến đấu trên những đoàn tàu không số (đường mòn Hồ Chí Minh trên biển), Thành cổ Quảng Trị, Mặt trận Đường 9 Nam Lào, Khe Sanh, bảo vệ biên giới Tây Nam, biên giới Đông Bắc, bảo vệ chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ Quốc... Trong số họ có người trở về trong hình hài nguyên vẹn, có người gửi lại một phần máu xương nơi chiến trường và có người nằm lại "mãi mãi tuổi hai mươi"...
Từ trong thẳm sâu ký ức, mỗi cựu chiến binh vẫn luôn nhớ về mái trường Đại dương nơi đã có những năm tháng học tập, công tác và họ đã trở thành một phần không thể thiếu trong lịch sử truyền thống vẻ vang 66 năm của nhà trường. Niềm vui, niềm hạnh phúc của ngày hội ngộ cùng những câu chuyện một thời hoa lửa chầm chậm hiện về trong ký ức của những người lính giảng viên, sinh viên.
Đại tá, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đoàn Ngọc Hải - cựu sinh viên Vỏ Tàu K9 kể, lịch sử 66 năm xây dựng, trưởng thành của Trường Đại học Hàng Hải Việt Nam đã có nhiều đợt giảng viên, sinh viên nhập ngũ. Riêng từ tháng 5/1970 đến tháng 6/1979, trường có 12 đợt, với 490 giảng viên, sinh viên, cùng với hàng vạn sinh viên các trường đại học ở miền Bắc đã lên đường ra trận, hình thành nên một thế hệ sinh viên "xếp bút nghiên lên đường ra trận chiến đấu". Tạm biệt thầy cô, giảng đường, bạn bè, người thân lên đường ra trận với chân lý thật giản dị "nước còn giặc, còn đi đánh giặc. Chiến trường giục giã bước hành quân". "Chúng tôi lên đường đi về miền xa ấy. Tạm biệt giảng đường những ánh mắt trong veo".
"Chúng tôi là những sinh viên, chỉ quen với cây bút, sách vở, học tập, nghiên cứu, khi bước vào quân ngũ phải trải qua thời kỳ huấn luyện tân binh để nắm được những kỹ thuật, chiến thuật cơ bản của chiến sĩ bộ binh, tập hành quân mang vác nặng làm quen với gian lao, vất vả và yêu cầu của chiến trường, với khẩu hiệu "thao trường đổ mồ hôi, chiến trường đỡ đổ máu".
Kết thúc khóa huấn luyện, ông Đoàn Ngọc Hải và đồng đội được biên chế về các đơn vị trong toàn quân, bổ sung lực lượng chiến đấu cho các chiến trường vào thời điểm cam go, khốc liệt nhất của kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Khi ấy, số sinh viên trường Đại học Hàng hải, Thủy sản (đợt 18/5/1970) được điều về Sư đoàn 312 và Binh chủng Tăng thiết giáp đi chiến đấu ở Lào và miền Nam. Từ đó dấu chân của những người lính sinh viên cùng các đơn vị đã qua các trận đánh lớn, giải phóng, bảo vệ Cánh Đồng Chum, Bản Na, Nam Tra, Ta Can (Lào), chiến đấu ở khu vực Như Lệ, Tích Tường, Động Ông Do, Đường 9 Nam Lào (1971), đặc biệt tham gia giải phóng và giữ thành Quảng Trị 81 ngày đêm rực lửa năm 1972, tham gia chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử - mùa xuân năm 1975, giải phóng miền Nam, thống nhất Tổ quốc. Sau đó có một số đồng đội tham gia chiến đấu ở mặt trận Tây Nam, phía Bắc, vùng biển đảo, giữ gìn biên cương Tổ quốc và làm nhiệm vụ quốc tế ở Campuchia.
Sau ngày đất nước hoàn toàn giải phóng (30/4/1975), phần lớn các chiến sĩ - sinh viên, nhiều người còn mang thương tật, di chứng chiến tranh được trở lại trường học tập, thực hiện những ước mơ bỏ dở năm xưa để trở thành những kỹ sư chế tạo tàu thủy, kỹ sư điện, máy, công trình thủy, máy xếp dỡ, kinh tế biển phục vụ ngành Hàng hải Việt Nam.
Song, dù ở vị trí nào, cương vị nào thì điểm chung nhất của thế hệ những người lính sinh viên một thời "tài hoa ra trận" còn đến bây giờ vẫn là bản lĩnh, phẩm chất, nhân cách "Anh bộ đội Cụ Hồ", là gạch nối giữa quá khứ và hiện tại, là câu chuyện chưa bao giờ cũ, để thế hệ hôm nay và mai sau mãi mãi tự hào về lớp cha anh đi trước về lịch sử truyền thống anh hùng của dân tộc, của trường Đại học Hàng hải Việt Nam.



