NHỮNG NGƯỜI Ở LẠI GIỮ LỬA SAU NĂM 1954

Năm 1954, Hiệp định Genève được ký kết, chiến tranh chống Pháp kết thúc. Nhưng với người dân Chà Là, đó không phải là ngày bình yên thực sự bắt đầu, mà là khởi đầu của một giai đoạn mới – giai đoạn đầy khó khăn và thử thách.

Địch nhanh chóng thiết lập bộ máy kiểm soát, ráo riết truy lùng, bắt bớ những người tham gia cách mạng. Nhiều cán bộ buộc phải rút vào căn cứ, phong trào đứng trước nguy cơ tan rã.

Nhưng không phải ai cũng rời đi.

Ở lại Chà Là, vẫn còn những con người lặng lẽ bám trụ: Nguyễn Văn Chánh (Năm Chánh), Lâm Văn Ngày (Bảy Ngày), Lê Văn Thêm (Bảy Thêm), Phạm Văn Xượt (Tư Xượt)…

Họ hiểu rằng nếu tất cả đều rút đi, phong trào sẽ mất. Nhân dân sẽ không còn chỗ dựa. Và ngọn lửa cách mạng có thể bị dập tắt.

Vì vậy, họ ở lại.

Ban ngày, họ sống như những người dân bình thường. Người làm ruộng, người đi làm thuê, người hòa vào cuộc sống của xóm làng để tránh sự chú ý của địch.

Nhưng khi đêm xuống, một thế giới khác bắt đầu.

Họ lặng lẽ gặp nhau trong bóng tối. Không ánh đèn. Không tiếng nói lớn. Chỉ là những cuộc trao đổi ngắn, những thông tin được truyền đi, những kế hoạch được chuẩn bị.

Có khi chỉ là việc báo cho nhau biết địch sẽ càn vào đâu.
Có khi là đưa một cán bộ qua khỏi vòng vây.
Có khi chỉ là giữ liên lạc – nhưng chính những việc nhỏ ấy đã giữ được cả phong trào.

Địch không phải không biết.

Chúng nghi ngờ. Chúng theo dõi. Chúng bắt bớ, tra khảo. Có những lúc, chỉ cần sơ suất nhỏ, cái giá phải trả là tính mạng.

Nhưng những người như Bảy Ngày, Bảy Thêm, Năm Chánh vẫn không rời bỏ địa bàn.

Họ không có vũ khí trong tay.
Không có lực lượng lớn.
Nhưng họ có một thứ mà địch không thể tiêu diệt:

niềm tin.

Chính nhờ họ, phong trào cách mạng tại Chà Là không bị đứt gãy. Những cơ sở vẫn tồn tại. Những mối liên hệ vẫn được giữ vững.

Và cũng từ chính những con người ấy, khi thời cơ đến vào những năm 1960, phong trào nhanh chóng phục hồi, phát triển mạnh mẽ.

Chi bộ Đảng được thành lập. Lực lượng vũ trang được xây dựng. Những trận đánh bắt đầu nổ ra.

Nếu không có những năm tháng bám trụ âm thầm ấy, sẽ không có những thắng lợi sau này.

Những người như Bảy Ngày, Bảy Thêm, Năm Chánh không có những chiến công vang dội. Nhưng họ là những người giữ lửa.

Giữ cho ngọn lửa cách mạng không tắt.
Giữ cho niềm tin không mất.
Giữ cho Chà Là không bị khuất phục.

Và chính họ đã viết nên một chương rất đặc biệt của lịch sử:

Chương của những con người không rời đất, không rời dân,
dù trong những ngày khó khăn nhất.