Những nốt nhạc viết bằng bùn đất

Nhạc sĩ Phan Huỳnh Điểu từng nói: "Ở chiến trường, âm nhạc cũng là vũ khí". Giữa rừng già Trường Sơn lầy lội, đoàn văn công giải phóng đang hành quân bộ hướng về chiến dịch Đường 9 - Nam Lào. Mưa lũ miền Trung làm sạt lở núi, đất bùn ngập đến ngang đầu gối, mỗi bước đi là một sự tra tấn thể xác.

Nhạc sĩ Minh, người chịu trách nhiệm sáng tác của đoàn, bị sốt rét hành hạ đến mức không còn đi nổi, phải nằm trên cáng do hai chiến sĩ trẻ khênh đi. Chiếc ba lô đựng giấy mực sáng tác của anh đã bị lũ cuốn trôi từ mấy ngày trước.

Trong cơn sốt mê mệt, tai Minh bỗng nghe thấy tiếng bước chân hành quân bì bõm dưới bùn, tiếng cười đùa lạc quan của những cô gái thanh niên xung phong đang mở đường bên vách đá. Một giai điệu hào hùng, tràn đầy sức sống trỗi dậy trong tâm trí anh.

Không có giấy bút, Minh thò tay xuống dòng bùn đỏ bên cạnh cáng, dùng ngón tay nắn nót viết từng nốt nhạc, từng lời ca lên chiếc lá chuối rừng bản rộng bọc ngoài ba lô của người đồng đội đi phía trước.

"Bước chân ta đi xẻ dọc Trường Sơn... Đường đi không khó vì ngăn sông cách núi, mà khó vì lòng người ngại núi e sông..."

Bài hát được hoàn thành ngay trên chiếc lá chuối lấm lem bùn đất ấy. Tối hôm đó, giữa bãi khách ven rừng, bài hát lần đầu tiên được cất lên bởi những giọng ca khản đặc vì sương gió. Nó lập tức truyền đi khắp các cánh rừng, tiếp thêm luồng sinh khí mạnh mẽ cho hàng vạn chiến sĩ đang bước vào chiến dịch lịch sử.