Bài viết

NHỮNG VIÊN GẠCH ĐẦU TIÊN CỦA CHI ĐỘI GIẢI PHÓNG QUÂN ĐỨC HÒA KHÚC TRÁNG CA MÙA THU NĂM ẤY

NHỮNG VIÊN GẠCH ĐẦU TIÊN CỦA CHI ĐỘI GIẢI PHÓNG QUÂN ĐỨC HÒA KHÚC TRÁNG CA MÙA THU NĂM ẤY

Tây Ninh08/07/2026Nguyễn Thanh Sang (Xã Đức Lập)2 lượt xem0 lượt chia sẻ

NHỮNG VIÊN GẠCH ĐẦU TIÊN CỦA CHI ĐỘI GIẢI PHÓNG QUÂN ĐỨC HÒA KHÚC TRÁNG CA MÙA THU NĂM ẤY

Trong dòng chảy cuồn cuộn của lịch sử cách mạng miền Nam, vùng đất Long An trung dũng kiên cường luôn là nơi chứng kiến những bước chuyển mình vĩ đại. Là một nhà báo lịch sử, mỗi lần lật lại các trang tư liệu về những ngày đầu độc lập năm 1945, tôi lại không khỏi xúc động khi tìm về cội nguồn của lực lượng vũ trang cách mạng nơi đây. Đó chính là câu chuyện về Chi đội Giải phóng quân Đức Hòa (sau này là Chi đội 12) – nơi tập hợp những người con ưu tú, đặt "những viên gạch đầu tiên" xây dựng nên lực lượng quân đội cách mạng vững mạnh trên mảnh đất cửa ngõ miền Đông.

Xin được cùng bạn ngược dòng thời gian, điểm lại những mốc son lịch sử đầy tự hào của một thời hoa lửa:

Tháng 8 năm 1945: Tiếng sấm khởi nghĩa và sự trỗi dậy của các đội tự vệ

Sau thắng lợi huy hoàng của Cách mạng Tháng Tám, chính quyền cách mạng non trẻ tại quận Đức Hòa được thành lập dưới sự lãnh đạo của Đảng. Đứng trước tình hình thù trong giặc ngoài, đặc biệt là dã tâm quay trở lại xâm lược của thực dân Pháp, yêu cầu cấp bách lúc bấy giờ là phải nhanh chóng xây dựng một lực lượng vũ trang chính quy, đủ mạnh để bảo vệ thành quả cách mạng.

Ngay trong những ngày cuối tháng 8 năm 1945, từ các đội Cộng hòa Vệ binh, Thanh niên Tiền phong và các nhóm tự vệ chiến đấu ở các làng xã như Hòa Khánh, Hựu Thạnh, Đức Lập... những người con đất Đức Hòa đã hăng hái ghi danh, tập hợp lại dưới lá cờ đỏ sao vàng. Họ chính là những hạt nhân đầu tiên, đầy nhiệt huyết dù vũ khí lúc đó chỉ là tầm vông vạt nhọn, mã tấu hay vài khẩu súng săn thô sơ.

Tháng 11 năm 1945: Lễ ra mắt chính thức – "Viên gạch đầu tiên" được đặt xuống

Giữa lúc tiếng súng kháng chiến Nam Bộ đã bùng nổ, để thống nhất chỉ huy và tăng cường sức mạnh chiến đấu, Hội nghị quân sự Nam Bộ đã quyết định thành lập các Chi đội Giải phóng quân (tương đương cấp trung đoàn ngày nay).

Vào tháng 11 năm 1945, tại vùng căn cứ địa của quận Đức Hòa, Chi đội Giải phóng quân Đức Hòa chính thức được thành lập (về sau được biên chế thành Chi đội 12).

Sự kiện trọng đại: Giữa căn cứ rừng tràm, dưới sự chứng kiến của đại diện Ủy ban Hành chính và đông đảo nhân dân, các chiến sĩ giải phóng quân hàng ngũ chỉnh tề, ánh mắt rực lửa quyết tâm, đã tuyên thệ: "Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh".

Tình dân nghĩa Đảng: Sự ra đời của Chi đội là kết quả từ sự đùm bọc, nuôi dưỡng khôn lớn của nhân dân Đức Hòa. Từng cân gạo, từng tấm áo, thậm chí là số vàng, bạc quyên góp được từ "Tuần lễ vàng" trước đó đều được ưu tiên dốc cạn để mua sắm vũ khí, trang bị cho Chi đội.

Tháng 12 năm 1945: Thử lửa qua những trận đánh đầu tiên

Ngay sau khi thành lập, Chi đội Giải phóng quân Đức Hòa đã lập tức bước vào cuộc chiến sinh tử để cản bước tiến của quân Pháp từ Sài Gòn đánh nong ra các vùng lân cận.

Trong suốt tháng 12 năm 1945, các phân đội của Chi đội đã phối hợp chặt chẽ với lực lượng tự vệ địa phương liên tục tổ chức các trận phục kích, quấy rối địch dọc theo tuyến Lộ 10, bến phà Đức Hòa, sông Vàm Cỏ Đông. Những chiến công bước đầu này không chỉ bẻ gãy nhiều mũi càn quét của địch, mà còn là trường học thực tế giúp các chiến sĩ non trẻ tích lũy kinh nghiệm trận mạc, biến một lực lượng vốn từ nhân dân mà ra thành những người lính gan dạ, kỷ luật.

Đầu năm 1946: Khẳng định bản lĩnh và sự lớn mạnh

Bước sang năm 1946, thực hiện chủ trương của cấp trên, Chi đội 12 (Giải phóng quân Đức Hòa) tiếp tục phát triển lực lượng, kiên cường bám trụ xây dựng căn cứ địa vững chắc tại vùng ven Sài Gòn - Chợ Lớn. Chi đội đã trở thành chỗ dựa tinh thần và quân sự vững chắc cho phong trào đấu tranh chính trị và vũ trang của quần chúng nhân dân.

Từ "những viên gạch đầu tiên" thô sơ năm ấy, Chi đội không ngừng lớn mạnh, đóng góp quan trọng vào việc hình thành nên các lực lượng chủ lực của tỉnh và miền sau này, làm nên những chiến thắng oanh liệt trong suốt hai cuộc kháng chiến trường kỳ chống Pháp và chống Mỹ.

Lời kết của nhà báo lịch sử

Hơn 80 năm đã lùi xa vào quá khứ, những người chiến sĩ đầu tiên của Chi đội Giải phóng quân Đức Hòa năm ấy người còn người mất, nhưng tinh thần đổi mạng sống lấy độc lập tự do của họ vẫn vẹn nguyên giá trị.

Mỗi mốc thời gian của giai đoạn cuối năm 1945 không chỉ là những con số khô khan, mà là máu, là mồ hôi và tình cảm gắn bó máu thịt giữa quân và dân Đức Hòa. Đó chính là nền móng vững chắc nhất, là "những viên gạch đầu tiên" tạo nên bức tường thành lòng dân kiên cố, giúp quê hương Đức Hòa luôn vững vàng trước mọi giông bão của lịch sử.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn
NHỮNG VIÊN GẠCH ĐẦU TIÊN CỦA CHI ĐỘI GIẢI PHÓNG QUÂN ĐỨC HÒA KHÚC TRÁNG CA MÙA THU NĂM ẤY | Câu chuyện thời hoa lửa