NỖI ĐAU CỦA NGƯỜI MẸ MẸ NGUYỄN THỊ RÀNH
Trên mảnh đất Củ Chi lửa đạn một thời, có một người mẹ mà mỗi bước đi của bà như mang theo cả chiều dài lịch sử của dân tộc. Người ta gọi bà là Mẹ Nguyễn Thị Rành – người mẹ hiền lành, chân chất của vùng đất thép, nhưng cũng là người phụ nữ mang trong tim nỗi đau không một từ nào tả hết: mất chồng, mất tám người con và một người cháu, tất cả đều hy sinh trong kháng chiến.
Những năm tháng chiến tranh ác liệt, nhà mẹ Rành nhỏ bé nằm sát đường giao liên. Đêm đêm tiếng bom giẫm lên mái nhà, còn ngày ngày tiếng súng như xé nát không khí. Thế nhưng, mỗi khi có người hỏi mẹ có sợ không, mẹ chỉ cười:
– “Sợ thì ai lo cho mấy đứa con đi đánh giặc?”
Người con trai cả ra đi khi mới hơn hai mươi tuổi, mẹ tiễn con trong buổi sáng còn sương, tay run run cài lại khuy áo cho con.
– “Con đi nghen, ráng giữ mạng mà về’’ .
Anh nhìn mẹ, ánh mắt sáng như ngọn lửa:
– ‘‘Có mẹ ở nhà, con chẳng sợ gì hết’’.
Nhưng chiến tranh nào chừa ai. Tin con hy sinh đến vào một buổi chiều mưa nặng hạt. Mẹ chỉ đứng lặng, không khóc, không gục ngã. Bà đặt bàn tay lên ngực áo, nơi trái tim đang đau đến tưởng như vỡ ra, và nói khẽ:
–‘‘ Con đi rồi… nhưng nước mình còn, mẹ vẫn đứng’’.
Rồi lần lượt, đứa thứ hai, thứ ba… đến đứa thứ tám. Mỗi một đứa con ngã xuống, mẹ như mất đi một mảnh thân thể. Nhưng mẹ không một lần than trời trách đất. Người ta bảo mẹ có đôi mắt rất lạ: sâu, buồn, nhưng không bao giờ tắt đi ánh sáng. Ánh sáng của sự kiêu hãnh, của lòng tin vào con đường mà con mình đã chọn. Ngày mẹ nhận tin người cháu ngoại – đứa bé mà mẹ thương như con ruột – cũng hy sinh, hàng xóm thấy mẹ ngồi trước hiên, hai bàn tay đan vào nhau, run lên từng hồi. Nhưng khi người ta đến hỏi thăm, mẹ chỉ nói:
– ‘‘Nó nhỏ mà chí lớn hơn người. Chết vì nước, nó không thẹn với ai đâu ”.
Có lần, một người lính trẻ chạy đến nhà mẹ xin miếng nước. Người lính ấy chưa bao giờ gặp mẹ, vậy mà khi nhìn nếp nhăn chằng chịt và đôi mắt đã quá nhiều mất mát, anh khựng lại như gặp người thân. Mẹ rót chén nước, đặt vào tay anh:
– “Uống đi con. Bộ đội nào tới nhà mẹ cũng là con của mẹ’’.
Câu nói giản dị ấy khiến bao người lính rưng rưng. Trong căn nhà chỉ còn mẹ ở, nhưng lúc nào cũng như có đông đủ các anh – tám người con liệt sĩ – đang hiện diện. Ngày đất nước thống nhất, người ta thấy mẹ Rành ra đứng trước sân, mắt nhìn về phía con đường xưa từng . Mẹ không nói gì, nhưng hai hàng nước mắt chảy dài, không phải vì buồn, mà vì giấc mơ các con dành cả đời để đánh đổi cuối cùng đã thành sự thật. Nhiều năm sau, mái tóc mẹ bạc trắng, tay mẹ run đến mức cầm đôi đũa cũng khó. Nhưng khi ai nhắc về những đứa con anh hùng, mẹ lại ngẩng đầu, giọng dứt khoát:
– “Tụi nó chết cho nước. Mẹ không tiếc ”.
Trong buổi lễ long trọng, mẹ được Nhà nước phong tặng danh hiệu Mẹ Việt Nam Anh hùng. Khi tên tám người con và chồng mẹ được xướng lên, cả hội trường lặng đi. Mẹ đứng dậy, dáng người nhỏ bé nhưng kiên cường như cả một tượng đài sống. Người ta thấy mẹ đưa tay lên ngực, môi run run thì thầm:
–“ Mấy đứa ơi… người ta nhớ tụi con đó ”.
Câu chuyện về mẹ Nguyễn Thị Rành không chỉ là câu chuyện về mất mát. Đó còn là câu chuyện về một thời đại, về lòng yêu nước thấm vào xương tủy, về niềm tin không gì lay chuyển. Người mẹ ấy – người phụ nữ gánh trên vai nỗi đau lớn bằng cả núi – đã trở thành biểu tượng của sự bất khuất. Hôm nay, giữa vùng đất Củ Chi xanh mát, căn nhà của mẹ Rành vẫn được giữ gìn như một chứng tích lịch sử. Người ta đến để cúi mình trước bà, trước cuộc đời gần như dâng trọn cho Tổ quốc. Bởi mẹ đã không chỉ sinh ra tám người con anh hùng. Mẹ còn sinh ra bài học lớn nhất: yêu nước không phải bằng lời, mà bằng cả cuộc đời.
