NỖI NHỚ KHÔN NGUÔI CỦA MỘT NGƯỜI MẸ ANH HÙNG

Có những người mẹ đi qua chiến tranh bằng những tháng năm chờ đợi. Cũng có những người mẹ phải đối diện với mất mát ngay giữa thời bình, khi người con thân yêu của mình ra đi trong lúc làm nhiệm vụ. Với Bà mẹ Việt Nam anh hùng Nguyễn Thị Anh, nỗi đau ấy đã kéo dài suốt nhiều năm, nhưng tình yêu dành cho người con trai duy nhất vẫn luôn hiện hữu trong từng góc nhỏ của căn nhà, trong những kỷ vật được mẹ gìn giữ và trong những lần mẹ lặng lẽ ghé thăm nơi con yên nghỉ.

Mẹ Nguyễn Thị Anh sinh ra trong một gia đình dân tộc Mường giàu truyền thống cách mạng ở Hòa Bình. Cha mẹ là người từng trải qua những năm tháng kháng chiến, vì thế ngay từ nhỏ, mẹ đã hiểu rằng phía sau hai chữ “nhiệm vụ” đôi khi là những tháng ngày xa cách và những hy sinh không thể đo đếm.

Tuổi thơ của mẹ gắn với hình bóng người cha thường xuyên xa nhà vì nhiệm vụ. Khi ấy, mẹ còn quá nhỏ để hiểu hết những nhọc nhằn mà mẹ mình phải chịu đựng. Chỉ đến khi bản thân trở thành một người mẹ, bà mới thấm thía sâu sắc thế nào là nỗi mong ngóng người thân trở về.

Sau này, mẹ lập gia đình và sinh người con trai duy nhất là Nguyễn Quý Dương. Trong ký ức của mẹ, Dương là một chàng trai tình cảm, hiếu thảo và sống hòa đồng. Anh yêu cây cối, thích nuôi động vật và luôn giữ sự chân thành với những người xung quanh. Những điều tưởng như rất bình dị ấy lại trở thành những ký ức quý giá nhất đối với mẹ sau ngày con không còn trở về.

Năm 2010, Nguyễn Quý Dương khi ấy mới 21 tuổi, là chiến sĩ chữa cháy chuyên nghiệp thuộc lực lượng Công an tỉnh Hòa Bình. Trong một lần thực hiện nhiệm vụ chữa cháy trên địa bàn huyện Kỳ Sơn, anh đã hy sinh.

Buổi sáng hôm ấy, mẹ vẫn còn được gặp con. Hai mẹ con còn hẹn buổi chiều cùng đi mua giày. Đó là một cuộc hẹn bình thường như bao cuộc hẹn khác giữa mẹ và con, không ai nghĩ rằng đó lại là lời hẹn cuối cùng.

Trên đường đi làm, mẹ từng nhìn thấy đoàn xe cứu hỏa vội vã chạy qua. Mẹ chỉ thoáng nghĩ rằng đơn vị của con đang đi thực hiện nhiệm vụ. Không lâu sau, những người đồng nghiệp tìm đến báo tin. Từ khoảnh khắc ấy, cuộc đời người mẹ như bị chia thành hai phần: trước và sau ngày con trai hy sinh.

Mẹ vẫn hy vọng có một điều kỳ diệu xảy ra. Nhưng rồi hy vọng ấy không thể trở thành hiện thực. Người con trai duy nhất mà mẹ yêu thương đã mãi mãi nằm lại sau một lần làm nhiệm vụ.

Điều khiến nỗi đau của mẹ càng day dứt là những việc rất nhỏ còn dang dở. Chiếc điện thoại con mang đến cho mẹ. Bộ quần áo con từng giúp mẹ phơi. Lời hẹn hai mẹ con cùng đi mua giày. Những điều tưởng như vụn vặt trong cuộc sống thường ngày bỗng trở thành những kỷ vật không thể thay thế.

Người mẹ nào cũng mong con mình lớn lên, lập gia đình, có một cuộc sống bình yên. Nhưng với mẹ Nguyễn Thị Anh, ước mong giản dị ấy đã dừng lại ở tuổi 21 của người con trai.

Sau ngày con hy sinh, căn nhà trở nên vắng lặng. Mẹ phải học cách sống cùng nỗi nhớ. Không có cách nào để xóa đi hình bóng người con duy nhất, mẹ chỉ có thể giữ con lại bằng những kỷ niệm.

Hằng ngày, trên đường đi làm về, mẹ thường ghé qua nghĩa trang nơi con yên nghỉ. Có hôm mẹ vào ngồi bên mộ thật lâu, có hôm vì vội công việc chỉ kịp dừng lại một chút. Nhưng với mẹ, chỉ cần được nhìn thấy nơi con nằm nghỉ cũng khiến lòng nhẹ đi phần nào.

Trong căn nhà nhỏ, những kỷ vật của Dương vẫn được mẹ gìn giữ cẩn thận. Cây đào tiên do anh trồng vẫn đứng trước sân. Những chú chim mà ngày trước anh chăm sóc vẫn gợi nhắc về một chàng trai trẻ từng có biết bao sở thích, dự định và ước mơ.

Có lẽ với mẹ, đó không đơn thuần là một cái cây hay những chú chim. Đó là những dấu vết của con trai còn ở lại với gia đình.

Mẹ từng mong muốn xây dựng một ngôi nhà mới cho gia đình. Vật liệu đã được chuẩn bị, mọi thứ tưởng như chỉ chờ ngày khởi công. Nhưng sau khi con trai hy sinh, mọi dự định đều dừng lại. Căn nhà cũ vì thế tiếp tục trở thành nơi lưu giữ những kỷ niệm của Dương.

Sau nhiều năm, mong muốn có một nơi thờ tự khang trang để tưởng nhớ con đã trở thành động lực giúp mẹ bước tiếp. Đó cũng là cách mẹ gìn giữ tình mẫu tử, để người con dù đã đi xa vẫn luôn có một mái nhà để trở về trong ký ức.

Năm 2013, Nguyễn Quý Dương được Nhà nước truy tặng danh hiệu Liệt sĩ. Đến năm 2014, mẹ Nguyễn Thị Anh được phong tặng danh hiệu cao quý Bà mẹ Việt Nam anh hùng.

Danh hiệu ấy không thể bù đắp được khoảng trống trong lòng người mẹ. Nhưng đó là sự ghi nhận của Tổ quốc đối với sự hy sinh của người con và những mất mát mà mẹ đã âm thầm gánh chịu.

Ngày nay, mẹ vẫn sống bên gia đình, vẫn đi làm và vẫn cố gắng giữ cho cuộc sống tiếp tục. Bên cạnh mẹ luôn có người chồng cùng chia sẻ nỗi đau, cùng mẹ gìn giữ ký ức về người con đã khuất. Chính sự quan tâm của chính quyền, đoàn thể, đồng đội, bạn bè của Dương và bà con hàng xóm cũng trở thành điểm tựa giúp mẹ vượt qua những năm tháng cô đơn.

Câu chuyện về Bà mẹ Việt Nam anh hùng Nguyễn Thị Anh đặc biệt ở chỗ sự hy sinh ấy diễn ra trong thời bình. Người con trai duy nhất không ngã xuống giữa chiến trường bom đạn mà hy sinh khi đang thực hiện nhiệm vụ cứu người, bảo vệ cuộc sống bình yên của nhân dân.

Vì thế, câu chuyện của mẹ không chỉ nói về nỗi đau của một người mẹ mất con, mà còn nhắc chúng ta rằng sự bình yên của cuộc sống hôm nay vẫn được đánh đổi bằng sự hy sinh của những con người bình dị.

Nhiều năm đã trôi qua, nhưng với mẹ Nguyễn Thị Anh, thời gian không thể lấy đi hình bóng người con trai duy nhất. Dương vẫn hiện diện trong cây đào trước sân, trong những kỷ vật được mẹ nâng niu, trong những lần mẹ ghé thăm nghĩa trang và trong ký ức của những người từng biết anh.

Một người con đã đi xa, nhưng tình yêu của người mẹ dành cho con thì không bao giờ mất.

Nguyễn Quý Dương đã dừng lại ở tuổi 21, còn mẹ Nguyễn Thị Anh mang theo nỗi nhớ ấy suốt phần đời còn lại. Và chính sự thủy chung với ký ức, cùng sự hy sinh thầm lặng của mẹ, đã làm nên hình ảnh một người mẹ Việt Nam anh hùng dung dị mà phi thường.