Nơi thành lập Chi bộ Đông Dương Cộng sản Đảng đầu tiên của Duy Tiên
Nơi thành lập Chi bộ Đông Dương Cộng sản Đảng đầu tiên của Duy Tiên
Đền Đệ Tứ (còn có tên gọi khác là miếu Đệ Tứ) tọa lạc tại thôn Tường Thụy 2, xã Trác Văn (Duy Tiên) là Di tích Lịch sử lưu niệm sự kiện của thị xã Duy Tiên. Đây chính là nơi thành lập Chi bộ Đông Dương Cộng sản Đảng đầu tiên của thị xã. Qua tìm hiểu lịch sử di tích được biết, vào giữa những năm 20 của thế kỷ XX, các phong trào yêu nước, chống thực dân Pháp, giành độc lập dân tộc của nhân dân ta dấy lên sôi nổi khắp cả nước. Từ nhu cầu chủ quan và khách quan, ngày 17/6/1929 các đại biểu ưu tú của các tổ chức cơ sở đảng ở Bắc Kỳ đã nhóm họp và quyết định thành lập Đông Dương Cộng sản Đảng. Ngày 19/6/1929, Đảng bộ Đông Dương Cộng sản Đảng Nam Định được thành lập. Tháng 10/1929, Đông Dương Cộng sản Đảng Nam Định đã cử đồng chí Lê Công Thanh về Hà Nam xây dựng chi bộ Đảng. Đầu tháng 11/1929, đồng chí Lê Công Thanh về Duy Tiên gặp đồng chí Nguyễn Doãn Chấp đang dạy học ở Tường Thụy và đồng chí Nguyễn Hữu Tiến dạy học ở làng Lũng Xuyên để bàn bạc việc tổ chức thành lập Chi bộ Đông Dương Cộng sản Đảng của địa phương. Với địa thế rất thuận lợi làm trụ sở hoạt động bí mật, trường Tổng Sư (tên gọi khác là Văn từ Tường Thụy) nằm trong khuôn viên đền Đệ Tứ, có vị trí thuận lợi nằm cạnh ngã ba đường làng, cây cối um tùm rậm rạp; khi có động, người trong trường có thể vượt tường chạy sang nhà dân hoặc men theo con kênh chạy thoát ra ngoài cánh đồng. Tại địa điểm đã được lựa chọn, đầu tháng 11/1929 chi bộ Đông Dương Cộng sản Đảng đầu tiên của huyện Duy Tiên được thành lập. Chi bộ gồm 6 đảng viên: Nguyễn Hữu Tiến, Nguyễn Doãn Chấp, Vũ Uyển (tức Hưng), Nguyễn Văn Trạc, Phạm Văn Tô, Phạm Văn Bình (tức Phó Đoàn); đồng chí Nguyễn Hữu Tiến được cử làm Bí thư chi bộ. Tại đây, đã diễn ra nhiều cuộc trao đổi, thảo luận của chi bộ, xoay quanh nhiệm vụ sau khi thành lập chi bộ cần củng cố tổ chức để lãnh đạo cuộc đấu tranh cách mạng của quần chúng, thống nhất về tư tưởng và phương hướng hoạt động. Đây là Chi bộ Đông Dương Cộng sản Đảng đầu tiên của thị xã Duy Tiên, chi bộ thứ ba của tỉnh Hà Nam. Việc thành lập Chi bộ Đông Dương Cộng sản Đảng diễn ra tại trường Tổng Sư trong khuôn viên đền Đệ Tứ là dấu mốc quan trọng trong lịch sử đấu tranh cách mạng của Đảng bộ và nhân dân Duy Tiên nói riêng, tỉnh Hà Nam nói chung. Đây là chi bộ tiền thân của Đảng bộ thị xã Duy Tiên ngày nay, đặt nền móng cho phong trào cách mạng toàn thị xã trong suốt tiến trình cách mạng của Đảng bộ và nhân dân thị xã Duy Tiên. Sự kiện này còn đưa Duy Tiên trở thành trung tâm cách mạng của tỉnh Hà Nam.



