Người có công giúp đỡ cách mạng

NÔNG VĂN DỀN (KIM ĐỒNG)

Người Đội trưởng thiếu niên anh dũng bên bờ suối Lê-nin

Cao Bằng30/10/2026NguyenThanhQuang (Phường Hòa Hưng)2 lượt xem0 lượt chia sẻ

Trong lịch sử cách mạng Việt Nam thời kỳ tiền khởi nghĩa tại căn cứ địa Việt Bắc, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, liệt sĩ Kim Đồng (tên thật là Nông Văn Dền) là biểu tượng thiêng liêng mở đầu cho trang sử vẻ vang của Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh. Ở tuổi mười bốn hồn nhiên, người thiếu niên dân tộc Nùng ấy đã dũng cảm đánh lạc hướng quân thù để bảo vệ an toàn cho các cán bộ cách mạng và hy sinh bên bờ suối Lê-nin.

Kim Đồng sinh năm 1929 tại bản Nà Mạ, xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng trong một gia đình nông dân người dân tộc Nùng giàu truyền thống yêu nước. Cha của em bị thực dân Pháp bắt đi phu rồi hy sinh, anh trai và anh rể đều là cán bộ, chiến sĩ Việt Minh hoạt động bí mật. Lớn lên nơi cội nguồn cách mạng Pác Bó khi lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc vừa trở về nước trực tiếp lãnh đạo phong trào, Nông Văn Dền sớm hiểu rõ nỗi khổ của người dân mất nước và hăng hái xin làm công việc giúp đỡ cách mạng.

Theo tư liệu của Bảo tàng Lịch sử Quốc gia và Báo Quân đội nhân dân, ngày 15 tháng 5 năm 1941, tại thôn Nà Mạ, Hội Nhi đồng Cứu quốc (nay là Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh) chính thức được thành lập với năm đội viên đầu tiên. Nhờ sự nhanh nhẹn, mưu trí và gan dạ, Nông Văn Dền được bầu làm Đội trưởng với bí danh là Kim Đồng. Trong suốt gần hai năm, Kim Đồng đã nhiều lần cải trang vượt qua các trạm gác của lính dõng để chuyển thư mật, dẫn đường cho cán bộ Việt Minh và canh gác các cuộc họp quan trọng của Đảng tại vùng Pác Bó – Trường Hà.

Rạng sáng ngày 15 tháng 2 năm 1943 (tức ngày 11 tháng Giêng năm Quý Mùi), sau khi vừa hoàn thành nhiệm vụ dẫn đường đưa cán bộ cách mạng về địa điểm họp bí mật tại thôn Nà Mạ, Kim Đồng phát hiện một toán lính Pháp và lính dõng có tay sai chỉ điểm đang lợi dụng sương mù dày đặc để bí mật bao vây khu vực căn cứ. Nhận thấy tình thế vô cùng nguy cấp có thể đe dọa tính mạng của các đồng chí lãnh đạo, em liền nhanh chóng bảo bạn cùng đi chạy về báo tin cho các anh cán bộ rút lên núi.

Để kéo dài thời gian cho các cán bộ kịp thời ẩn náu an toàn, Kim Đồng một mình chạy vọt ra khỏi lùm cây, cố tình tạo tiếng động lớn và chạy ngược về phía bờ suối Lê-nin nhằm thu hút sự chú ý của toán lính. Quân Pháp tưởng đó là cán bộ Việt Minh nên lập tức đuổi theo và nổ súng xối xả. Kim Đồng trúng đạn và anh dũng hy sinh ngay trên tảng đá bên bờ suối Lê-nin khi mới vừa tròn 14 tuổi. Ngày 23 tháng 7 năm 1997, Nhà nước đã truy tặng liệt sĩ Kim Đồng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Câu chuyện về người Đội trưởng Kim Đồng trong “Câu chuyện thời hoa lửa” là minh chứng trong sáng nhất cho lời dạy “Tuổi nhỏ làm việc nhỏ, tùy theo sức của mình”. Sự hy sinh quả cảm của người thiếu niên bản Nà Mạ mãi là tấm gương sáng để các thế hệ thiếu nhi Việt Nam hôm nay học tập, rèn luyện đạo đức và nuôi dưỡng lòng yêu Tổ quốc từ những việc làm thiết thực hằng ngày.

TƯ LIỆU THAM KHẢO

• Bảo tàng Lịch sử Quốc gia, chuyên mục “Nhân vật lịch sử”, tư liệu về liệt sĩ Kim Đồng (Nông Văn Dền). https://baotanglichsu.vn/vi/Articles/2003/nhan-vat-lich-su

• Báo Quân đội nhân dân – Sự kiện và Nhân chứng, chuyên mục “Nhân vật”. https://sknc.qdnd.vn/nhan-vat

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn