Norman Morrison - Người Mĩ thứ hai tự thiêu để phản đối chiến tranh Việt Nam

Norman Morrison: Mang theo con gái 1 tuổi

“...Ê-mi-ly, con ơi!

Trời sắp tối rồi...

Cha không bế con về được nữa!

Khi đã sáng bùng lên ngọn lửa

Đêm nay mẹ đến tìm con

Con sẽ ôm lấy mẹ mà hôn

Cho cha nhé

Và con sẽ nói giùm với mẹ:

Cha đi vui, xin mẹ đừng buồn!

Oa-sinh-tơn

Buổi hoàng hôn

Còn mất?

Đã đến phút lòng ta sáng nhất

Ta đốt thân ta

Cho ngọn lửa chói loà

Sự thật”.

(“Ê-mi-ly, con ơi” – Tố Hữu)

Chỉ vài tháng sau đó, vào ngày 2/11/1965, Norman Morrison, 31 tuổi, một tín hữu Quaker (thành viên nhóm Kitô giáo lịch sử của các phong trào tôn giáo chính thức), lái xe tới trụ sở Lầu Năm Góc ở thủ đô Washington, D.C. Tại đó, dưới cửa sổ tầng ba nơi Bộ trưởng Quốc phòng Robert McNamara đang làm việc, ông Morrison đổ dầu hoả lên người và châm lửa.

Trong một hành động vừa đầy yêu thương vừa bi tráng, ông Morrison mang theo con gái một tuổi tên là Emily. Ông trao bé Emily cho một người qua đường ngay trước khi châm lửa. Nhân chứng kể lại rằng, ông Morrison đứng yên lặng khi lửa bao trùm cơ thể mình.

Là một Kitô hữu sùng đạo và nhà hoạt động hoà bình, ông Morrison tin rằng sự im lặng trước tội ác là đồng lõa. Hành động của ông gây chấn động toàn thế giới.

Tại Việt Nam, nhiều người tiếc thương và kính trọng Norman Morrison – một số trường học và con đường mang tên ông, ví dụ đường Morrison, quận Sơn Trà, thành phố Đà Nẵng.

Ngay cả Bộ trưởng Quốc phòng McNamara, người mà ông Morrison muốn đánh động, cũng thú nhận trong hồi ký năm 1995 mang tên “In Retrospect” (Hồi tưởng) rằng: “Cái chết của Norman Morrison ảnh hưởng đến tôi nhiều hơn tôi tưởng. Anh ấy đúng, còn tôi đã sai”.

Ông Morrison để lại người vợ Anne Welsh Morrison, một nhà giáo và nhà hoạt động vì hoà bình, và ba con. Bà qua đời năm 2023 ở tuổi 87.

Con gái Emily lớn lên trở thành nhà văn và người vận động xã hội. Sau này, bà Emily viết về gánh nặng tâm lý khi là đứa trẻ trong một vụ tự thiêu bi hùng như vậy, nhưng cũng khẳng định lòng kính trọng đối với sự hy sinh của cha mình.

Ông Norman Morrison. Ảnh: Wikipedia.

Thái An

Trích nguồn: https://tienphong.vn/ngon-lua-luong-tam-6-nguoi-my-tu-thieu-phan-doi-chien-tranh-viet-nam-post1738694.tpo