NỮ ANH HÙNG 2 LẦN DỰNG ĐỀN THỜ BÁC HỒ (1)

Ở tuổi 87, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phạm Thị Bay vẫn

được người dân xã Hưng Mỹ (Cà Mau) nhắc đến như một nhân chứng

sống của những năm tháng chiến tranh khốc liệt.

Những câu chuyện thời hoa lửa không chỉ ghi dấu ấn của những người chiến

sĩ kiên cường, mà còn là những bài học về lòng trung thành và sự hy sinh.

Bà, người lãnh đạo trực tiếp trong cuộc chiến giành lại Chi khu Cái Nước, đã

hai lần phát động xây dựng Đền thờ Chủ tịch Hồ Chí Minh. Lời hứa trước bàn

thờ Bác và đại hội kéo dài 83 ngày không bế mạc là minh chứng cho quyết

tâm của nhân dân vùng đất cực Nam Tổ quốc. Hãy cùng khám phá những

câu chuyện đầy ý nghĩa này.

Đền thờ Bác Hồ tại xã Cái Nước, tỉnh Cà Mau hiện nay

Lời thề dựng đền giữa vùng kìm kẹp

Sinh ra trong một gia đình nghèo nhưng giàu truyền thống cách mạng, năm

1955, khi mới 16 tuổi, bà Phạm Thị Bay (tên thường gọi Ba Bay) tham gia

kháng chiến. Đến năm 1969, bà giữ cương vị Phó bí thư xã Hưng Mỹ, đúng

giai đoạn chiến tranh miền Nam bước vào thời kỳ ác liệt.

Trong tương quan lực lượng chênh lệch, điều bà Ba Bay đối diện không chỉ là

quân địch đông, hỏa lực mạnh, mà còn là nỗi lo thường trực về ý chí con

người "nếu không đủ gan góc, không đủ niềm tin thì mọi kế hoạch đều chỉ

dừng lại trên giấy".

Ở tuổi 87, sức khỏe yếu, nhưng mỗi khi nhắc đến chuyện dựng đền thờ Bác

Hồ ánh mắt bà Ba Bay lại ánh lên niềm xúc động

Tháng 9.1969, tin Chủ tịch Hồ Chí Minh từ trần lan đến tận vùng đất cuối trời

Nam khiến cán bộ, đảng viên và nhân dân xã Hưng Mỹ chìm trong đau

thương. Những ngày ấy, một quyết định táo bạo được đưa ra là dựng đền thờ

Bác ngay giữa vùng địch kiểm soát.

Với vai trò Phó bí thư xã, bà Ba Bay trực tiếp vận động người dân xây dựng

công trình tại ngã ba Đầu Sấu, trên phần đất gia đình ông Nguyễn Văn Cung

(ấp Rau Dừa). Việc xây dựng diễn ra bí mật tuyệt đối. Người góp công, người

góp của, chỉ trong khoảng 10 ngày, đền thờ Bác Hồ bằng cây được dựng lên

đơn sơ nhưng trang nghiêm. Ngày khánh thành, cán bộ và nhân dân tổ chức

lễ rước ảnh Bác làm bằng lụa trong khung gỗ hình chữ nhật - một nghi lễ

thiêng liêng giữa bom đạn chiến tranh.

Địch nhiều lần tổ chức tấn công nhằm đốt phá. Du kích địa phương lập hầm

hào, bãi chông dày đặc bảo vệ ngôi đền, liên tục đẩy lùi các cuộc càn quét.

Tuy nhiên, do vật liệu tạm bợ, công trình dần xuống cấp khi chiến tranh ngày

càng khốc liệt.

Đại hội 83 ngày và lời hứa trước bàn thờ Bác

Tháng 10.1973, Huyện ủy Cái Nước (cũ) quyết định tăng cường bà Ba Bay về

làm Bí thư xã Tân Hưng Đông. Đây không phải một sự điều động thông

thường mà là sự đặt niềm tin vào bản lĩnh của một nữ cán bộ giữa địa bàn

đang bị kìm kẹp nặng nề, nơi Phân chi khu Cái Nước án ngữ với hàng trăm

quân Bảo an, cùng pháo 105 li, cối 81, cối 61, đại liên và hệ thống đồn bót

kiên cố. Đặc biệt, tương quan lực lượng cực kỳ chênh lệch: bộ đội địa

phương chỉ hơn 10 người, trong khi địch có hơn 200 quân trang bị đầy đủ.

Chân dung nữ anh hùng Phạm Thị Bay ngày ấy, người 2 lần xây dựng đền

thờ Bác Hồ

Tại đại hội do Tỉnh ủy tổ chức, bà Ba Bay cam kết sẽ giải phóng Chi khu Cái

Nước trước tháng 12.1974 bằng tinh thần tự lực, tự cường. Trở về địa

phương, bà quyết định làm công tác tư tưởng trước khi đánh trận.

Ngày 3.10.1974, Đại hội Đảng bộ xã Tân Hưng Đông khai mạc trong hoàn

cảnh đặc biệt. Trước bàn thờ Bác Hồ, bà đọc di chúc của Người, phát động

quyết tâm chiến đấu và tuyên bố đại hội chỉ khai mạc, khi nào giải phóng

được Chi khu Cái Nước mới bế mạc. Ngay tại đây, bà thề nếu chiến thắng sẽ

xây lại đền thờ Bác trên chính nền đất giặc đóng quân. Lời thề được ghi vào

"sổ vàng lịch sử" bằng mực đỏ. Đại hội chỉ khai mạc mà không ấn định ngày

bế mạc, chỉ khi xã được giải phóng đại hội mới kết thúc.

Sau lễ khai mạc, bà Ba Bay bắt đầu hành trình đầy hiểm nguy, đặt mình vào

vị trí nguy hiểm nhất khi tự nguyện sưu tầm đạn dược từ các đồn địch bị

chiếm hoặc những quả bom chưa nổ là 10 đầu đạn pháo, 1.000 viên đạn và

trực tiếp đứng mũi chiến hào. "Có lần, một mình tiếp cận trái đạn 105 li, yêu

cầu đồng đội đứng xa để nếu xảy ra rủi ro chỉ mình tôi chịu hậu quả. Tìm

được trái đạn mà tim như rớt ra ngoài. Nếu nó nổ thì… ", bà Ba Bay chậm rãi

kể.

Khi lực lượng và vũ khí được chuẩn bị, bà lãnh đạo bộ đội địa phương, du

kích, phụ nữ và binh vận bao vây Chi khu Cái Nước, cô lập hoàn toàn địch.

Trận chiến kéo dài hơn 15 ngày đêm. Đến đêm thứ 15, quân địch buộc phải

tháo chạy, bỏ đồn. Chi khu Cái Nước được giải phóng. Đại hội Đảng bộ xã

kết thúc sau 83 ngày - một kỳ đại hội đặc biệt chưa từng có trong lịch sử địa

phương.

Lần thứ 2 dựng đền trên nền "chuồng cọp"

Giữ đúng lời hứa trước vong linh Bác Hồ, ngay sau chiến thắng, bà Phạm Thị

Bay phát động nhân dân xây dựng lại đền thờ Bác trên chính khu đất từng là

nơi giam giữ, tra tấn cán bộ cách mạng.

Bà Phạm Thị Bé đang ở cùng để chăm sóc bà Phạm Thị Bay

Công trình khởi công ngày 5.1.1975. Hàng trăm người dân tham gia góp sức.

Nếu ngôi đền đầu tiên chỉ bằng cây lá địa phương, thì lần này công trình

được xây dựng kiên cố bằng bê tông, kiến trúc hai tầng mái lợp ngói, bốn cửa

quay bốn hướng, bên trong đặt tượng Bác bằng thạch cao. Sau gần 3 tháng

thi công, chiều 29.3.1975, Đảng bộ và nhân dân long trọng tổ chức lễ khánh

thành trong không khí trang nghiêm, hàng ngàn người dân đến dâng hương,

báo công.