Anh hùng Lực lượng vũ trang

Nữ Anh hùng có tinh thần thép - Phạm Thị Mai

Nguyễn Thị Minh Phương

Lâm Đồng12/08/2026xã Kiến Minh (xã Kiến Minh)8 lượt xem0 lượt chia sẻ

Anh hùng Phạm Thị Mai năm nay đã 76 tuổi, với một thân hình không nguyên vẹn: Mất cả đôi chân do kẻ thù 3 lần dùng cưa cắt đứt. Sức khỏe của bà cũng giảm sút bởi 2 năm nay bị tai biến, cánh tay trái bị liệt hoàn toàn. Điều may mắn là bà vẫn minh mẫn, sáng suốt, kể rành mạch cho chúng tôi nghe những chiến công oanh liệt của bà và đội du kích năm xưa do bà chỉ huy, cũng như những đòn tra tấn dã man của kẻ thù đối với bà cách đây đã hơn nửa thế kỷ.

Du kích mật trong ấp chiến lược

Bà Mai kể: Thôn 3, xã Hàm Liêm, huyện Hàm Thuận Bắc, tỉnh Bình Thuận ngày nay, thời Mỹ - ngụy có tên là ấp chiến lược Tân An, thuộc quận Thiện Giáo. Đây là vùng chiến sự rất ác liệt trong khu "Tam giác sắt ", mỗi tấc đất nơi đây thấm đẫm biết bao máu xương, mất mát hy sinh của quân và dân ta trong cuộc kháng chiến chống Mỹ. 

Kể từ năm 1960, Mỹ - ngụy tìm mọi cách kéo dân ra khỏi vùng căn cứ kháng chiến, lập nhiều ấp chiến lược với dây thép gai 3 tầng và gài mìn bao bọc, quản chế dân. Bà Mai vẫn nhớ hồi bà còn nhỏ, sáng sớm chúng mở cổng ấp, dân vào vùng đất cũ cày cuốc, trồng trọt, chiều về lại trong ấp chiến lược. Hôm nào hai bên giao tranh thì dân tản cư nơi khác, hết tiếng súng đạn lại kéo về. Vào các dịp lễ Giáng sinh, Tết cổ truyền, sau lúc 0 giờ là hai bên đều không được nổ súng.

Bà Mai (bí danh hoạt động cách mạng là Tám Tiệm) sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo, có 7 anh chị em thì đã có 2 người hy sinh vì Tổ quốc. Bọn biệt kích, lính ngụy, lính Mỹ đến vùng này đều rất sợ hai nhóm đối tượng "xuất quỷ nhập thần" đó là du kích mật và đám trẻ con. Bởi trẻ con vùng này, đứa nào cũng biết xé cờ 3 que, ném lựu đạn vèo vèo, cầm súng là bóp cò nhả đạn. Còn nữa là trên các đoạn đường Tỉnh lộ 8 Phan Thiết - Ma Lâm rất vắng vẻ, chạy qua giữa các cánh đồng, thường xuyên có mìn (do du kích cài) phát nổ, tổ chức ám sát diệt ác ôn. Những cây cầu nổi tiếng như cầu Lim, cầu Trắng, cầu Cây Trôm… là những địa danh địch khiếp sợ, kinh hoàng vì thường xảy ra các vụ du kích ám sát, nổ mìn.

Năm 1961, chỉ mới 14 tuổi, Phạm Thị Mai đã làm liên lạc, vận chuyển vũ khí vào ấp chiến lược, tiếp tế thuốc men, thực phẩm cho cách mạng và nghe ngóng tình hình địch để về báo cáo cho du kích. Năm tuổi 17, chị làm Phó Bí thư Đoàn thanh niên xã Hàm Liêm, là đội viên du kích mật Sông Nhị hoạt động khắp các vùng Hàm Tiến, Hàm Hiệp và Hàm Phong. Từ năm 1961 -1964, đội du kích mật xã Hàm Liêm mưu trí, dũng cảm tham gia hàng chục trận đánh lớn nhỏ, bắt sống 7 tên lính ngụy, trong đó có tên Xược là tên ác ôn khét tiếng trong vùng, đã làm cho nhân dân vui mừng, phấn khởi.

Tháng 2/1965, Phạm Thị Mai vinh dự được kết nạp vào Đảng. Là một cô gái rất mạnh mẽ và gan dạ, tướng mạo như con trai, nhờ lợi thế đó đã giúp cô hoạt động diệt ác, trừ gian và nắm tình hình cơ sở báo ra khu có hiệu quả. Đầu năm 1967, tròn 20 tuổi, Phạm Thị Mai được cử làm Hội trưởng Hội Phụ nữ xã Hàm Liêm. Quân dân các xã Hàm Liêm, Hàm Chính, Hồng Phong chiến đấu anh dũng, bẻ gãy nhiều đợt càn quét của địch, tiêu diệt nhiều tên ác ôn khiến bọn địch vô cùng hoang mang, lo sợ. Nhiều tên ác ôn khét tiếng đến vùng này đã phải thú nhận rằng: Thà đi Vùng 1, Vùng 4 còn hơn là ở cái vùng khỉ gió này, bởi có thể chết bất cứ lúc nào…

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn