Nữ Anh hùng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam – người nữ du kích tay không bắt giặc
Nữ Anh hùng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam – người nữ du kích tay không bắt giặc
ANH HÙNG LỰC LƯỢNG VŨ TRANG NHÂN DÂN NGUYỄN THỊ CHIÊN
Nữ Anh hùng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam – người nữ du kích tay không bắt giặc
Nguyễn Thị Chiên sinh năm 1930, quê tại xóm Trại Đồng, xã Tán Thuật, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình (nay thuộc khu vực thị trấn Thanh Nê, huyện Kiến Xương). Từ năm 1946, khi mới 16 tuổi, bà tham gia dân quân, tích cực xây dựng cơ sở cách mạng, tổ chức lực lượng du kích và trực tiếp chiến đấu chống thực dân Pháp.
Trong kháng chiến chống Pháp, bà là Trung đội trưởng Trung đội nữ du kích xã Tán Thuật, trực tiếp chỉ huy lực lượng du kích đánh địch chống càn, phá giao thông trên đường 39, phá tề, bảo vệ cơ sở cách mạng và nhân dân. Trong những năm 1946–1952, bà đã tham gia xây dựng cơ sở kháng chiến ở nhiều thôn, chiến đấu và diệt, làm bị thương, bắt sống nhiều quân địch, thu nhiều vũ khí.
Một trong những chiến công nổi tiếng của bà là những lần mưu trí, gan dạ bắt địch, trong đó có việc tay không bắt giặc. Tháng 10/1951, trong một trận phục kích trên đường 39, bà bắn bị thương một tên địch, bắt sống 6 tên, thu 4 khẩu súng. Tháng 12/1951, khi địch lùng sục vào làng, bà chỉ huy du kích bất ngờ tiến công và bắt sống 4 tên địch.
Đầu năm 1952, trong trận đánh bốt An Bồi, bà cùng đồng đội dũng cảm bò vào cắt hàng rào, đánh bộc phá, ném lựu đạn và xông vào bốt bắt sống 6 tên địch, trong đó có tên đồn trưởng; đồng thời đưa 6 thương binh ra ngoài an toàn. Những chiến công ấy thể hiện rõ sự mưu trí, dũng cảm và tinh thần kiên cường của người nữ du kích Việt Nam.
Trong thời gian hoạt động cách mạng, Nguyễn Thị Chiên từng bị địch bắt và tra tấn suốt khoảng ba tháng rưỡi, nhưng bà vẫn kiên quyết không khai báo, giữ vững khí tiết và lòng trung thành với cách mạng. Sau khi được thả, dù còn mang thương tích, bà tiếp tục trở lại hoạt động và chiến đấu.
Tháng 5/1952, tại Đại hội Anh hùng và Chiến sĩ thi đua toàn quốc lần thứ nhất, Nguyễn Thị Chiên là nữ du kích duy nhất được lựa chọn báo cáo điển hình. Ngày 19/5/1952, bà được Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, khi mới 22 tuổi. Bà trở thành người phụ nữ đầu tiên được phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân của Việt Nam, đồng thời là một trong những Anh hùng Quân đội đầu tiên của nước ta.
Sau kháng chiến chống Pháp, bà tiếp tục công tác tại Tổng cục Chính trị và Quân khu Thủ đô, được phong quân hàm Trung tá năm 1984. Suốt cuộc đời, bà luôn là tấm gương sáng về lòng yêu nước, sự trung thành, tinh thần dũng cảm và ý chí vượt qua gian khổ.
Thông tin chính
Họ và tên: Nguyễn Thị Chiên
Năm sinh: 1930
Quê quán: Xóm Trại Đồng, xã Tán Thuật, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình.
Chức vụ trong kháng chiến: Trung đội trưởng Trung đội nữ du kích xã Tán Thuật.
Đơn vị: Đội/Trung đội nữ du kích xã Tán Thuật, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình.
Thời kỳ hoạt động nổi bật: Kháng chiến chống thực dân Pháp, 1946–1952.
Danh hiệu: Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, phong tặng ngày 19/5/1952.
Ngày qua đời: 01/6/2016, lúc 8 giờ 20 phút.
Nơi qua đời: Bệnh viện Đa khoa Đức Giang, Long Biên, Hà Nội.
Nơi an táng: Sau lễ truy điệu, bà được đưa về an táng tại xã Vĩnh Hồng, huyện Bình Giang, tỉnh Hải Dương theo thông tin được công bố thời điểm năm 2016.
Nguyễn Thị Chiên là biểu tượng tiêu biểu của người phụ nữ Việt Nam trong kháng chiến chống thực dân Pháp. Từ một cô gái nghèo ở vùng quê Thái Bình, bà trở thành nữ Trung đội trưởng du kích gan dạ, mưu trí, nhiều lần trực tiếp bắt giặc và cuối cùng trở thành nữ Anh hùng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam. Câu chuyện về bà mãi là bài học về lòng yêu nước, ý chí kiên cường và tinh thần “lấy yếu đánh mạnh” của chiến tranh nhân dân Việt Nam.
