NỮ ANH HÙNG LÊ THỊ RIÊNG: BÔNG HOA THÉP BẤT TỬ GIỮA LÒNG SÀI GÒN VÀ BIỂU TƯỢNG SÁNG NGỜI CỦA PHỤ NỮ VIỆT NAM

Lịch sử đấu tranh giữ nước và giữ gìn độc lập dân tộc của Việt Nam là một bản trường ca bất tận được viết nên bằng mồ hôi, xương máu và khí phách kiên cường của triệu triệu con người. Trong dòng chảy hào hùng ấy, những người phụ nữ Việt Nam luôn giữ một vị trí vô cùng đặc biệt. Họ không chỉ là hậu phương vững chắc mà còn là những chiến sĩ kiên trung trực tiếp xông pha nơi tuyến đầu lửa đạn. Nhắc đến những biểu tượng rực rỡ nhất của phong trào phụ nữ miền Nam trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ cứu nước, người ta không thể không nhắc đến nữ Anh hùng Lê Thị Riêng – một người con ưu tú của quê hương Cà Mau, người đã hiến trọn cuộc đời thanh xuân và hơi thở cuối cùng cho sự nghiệp giải phóng dân tộc.

Lê Thị Riêng sinh năm 1925 tại làng Vĩnh Mỹ, huyện Giá Rai, nay thuộc tỉnh Cà Mau. Cội nguồn của bà gắn liền với vùng đất phương Nam nắng gió, nơi có những con người sớm đằm thắm lòng yêu nước, bất khuất và nghĩa tình. Lớn lên trong một gia đình nông dân nghèo khó, cuộc đời thiếu thời của bà đã phải gánh chịu nhiều mất mát và cay đắng. Mồ côi mẹ từ khi còn rất nhỏ, người cha kính yêu sau đó cũng tham gia hoạt động cách mạng rồi biền biệt vắng bóng và hy sinh, bà sớm phải bươn chải để tự mưu sinh.

Những năm tháng tuổi thơ nhọc nhằn, cùng cảnh ngộ nước mất nhà tan dưới gót giày xâm lược của thực dân Pháp, đã hun đúc trong tâm hồn thiếu nữ Lê Thị Riêng một ý chí sắt đá và một lòng căm thù giặc sâu sắc. Bà thấu hiểu hơn ai hết nỗi đau khổ của người dân mất nước, đặc biệt là thân phận tủi nhục của người phụ nữ trong xã hội cũ. Chính hoàn cảnh nghiệt ngã ấy đã trở thành ngọn lửa đầu tiên dẫn dắt bà bước vào con đường cách mạng, với một khát vọng duy nhất là giành lại tự do, độc lập cho quê hương.

Ngay từ những ngày đầu bùng nổ của cuộc Cách mạng Tháng Tám năm 1945, khi tiếng kêu gọi cứu nước vang lên khắp mọi miền Tổ quốc, Lê Thị Riêng đã nhiệt huyết dấn thân vào phong trào cách mạng tại địa phương. Từ những công việc bình dị nhất như làm thợ dệt, tham gia công tác phụ nữ cứu quốc, bà nhanh chóng bộc lộ tố chất của một cán bộ tài năng, năng nổ, có uy tín lớn với quần chúng nhân dân.

Vào năm 1948, giữa lúc cuộc kháng chiến chống Pháp đang bước vào giai đoạn cam go, khốc liệt nhất, bà vinh dự được đứng vào hàng ngũ của Đảng Cộng sản Việt Nam. Trải qua nhiều vị trí công tác khác nhau từ cơ sở lên đến cấp tỉnh, cấp khu, bà luôn hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao. Dù ở bất cứ hoàn cảnh nào, từ những vùng bưng biếng miệt vườn sông nước Cà Mau cho đến những căn cứ địa hiểm trở, sự tận tụy và tinh thần xả thân vì việc nước của bà luôn là tấm gương sáng cho đồng chí, đồng bào noi theo.

Bước sang giai đoạn kháng chiến chống Mỹ cứu nước, khi phong trào cách mạng miền Nam bước vào những bước ngoặt quyết định, vai trò của Lê Thị Riêng càng được thể hiện rõ nét. Năm 1960, Mặt trận Dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam ra đời, đánh dấu một giai đoạn phát triển mới của cuộc đấu tranh. Trên cương vị là Phó Hội trưởng Ban Chấp hành Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Giải phóng kiêm Ủy viên Trung ương Mặt trận Dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam, bà đã đi khắp các vùng nông thôn, đô thị để vận động, tập hợp các tầng lớp phụ nữ đứng lên chống lại ách kìm kẹp của đế quốc Mỹ và tay sai.

Đặc biệt, vào năm 1965, trước yêu cầu bức thiết của chiến trường nội đô Sài Gòn, bà được cấp trên tin tưởng phân công giữ chức Trưởng ban Phụ vận khu Sài Gòn – Gia Định. Đây là một nhiệm vụ cực kỳ nguy hiểm và nặng nề, đòi hỏi sự mưu trí, dũng cảm tuyệt vời bởi Sài Gòn lúc bấy giờ là sào huyệt đầu não của địch với hệ thống mật vụ, cảnh sát dày đặc. Không chùn bước trước hiểm nguy, Lê Thị Riêng đã trực tiếp đột nhập vào nội thành, bám sát cơ sở, cùng chị em phụ nữ tổ chức hàng loạt phong trào đấu tranh chính trị mạnh mẽ, đòi dân sinh, dân chủ, chống bắt lính, chống dồn dân lập ấp chiến lược, làm rung chuyển tận gốc chế độ ngụy quyền Sài Gòn.

Đỉnh điểm của sự kiên cường và lòng dũng cảm phi thường ở người nữ cán bộ cách mạng ấy được khắc họa rõ nét trong những ngày cuối đời đầy oanh liệt. Vào tháng 5 năm 1967, do sự phản bội của kẻ chỉ điểm, trong một chuyến công tác tại khu vực nội thành Sài Gòn, Lê Thị Riêng đã sa vào tay giặc.

Đối với đế quốc Mỹ và tay sai, việc bắt được một nhà lãnh đạo cấp cao của phong trào phụ nữ miền Nam như bà là một món hời lớn. Chúng lập tức đưa bà về các nhà lao khét tiếng, dùng đủ mọi thứ hình thức tra tấn dã man nhất, từ cực hình điện giật, đánh đập dã man cho đến những chiêu trò dụ dỗ, mua chuộc bằng tiền tài, danh vọng. Thế nhưng, trước mặt kẻ thù tàn bạo, người con gái đất Cà Mau vẫn hiên ngang sừng sững như một ngọn núi.

Dù xương tan thịt nát, dù chịu đựng những cơn đau thấu xương thịt qua từng nhục hình của tù ngục, Lê Thị Riêng chưa từng thốt ra một lời khai báo, kiên quyết bảo vệ an toàn cho tổ chức Đảng và các đồng chí của mình. Khí tiết thanh cao và ý chí sắt đá của bà đã khiến những kẻ tra tấn phải khiếp sợ và ngả mũ kính phục.

Vào những ngày cuối tháng 1 năm 1968, khi cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân bùng nổ, rúng động cả thế giới, trong cơn hoảng loạn tột cùng, kẻ thù đã tiến hành thủ tiêu các tù chính trị kiên trung nhằm dập tắt ý chí của phong trào. Ngày 31 tháng 1 năm 1968 (tức mùng 2 Tết Mậu Thân), tại bốt Bà Hòa ở khu vực Chợ Lớn, Lê Thị Riêng cùng các đồng chí của mình đã hiên ngang bước lên đoạn đầu đài.

Trước loạt đạn tàn ác của kẻ thù, hành động cuối cùng của người nữ anh hùng không phải là sự sợ hãi, mà là sự hy sinh cao cả: bà đã dũng cảm lấy thân mình để che chở cho đồng đội. Sự ra đi của bà là một mất mát vô cùng to lớn cho phong trào cách mạng miền Nam, nhưng tấm gương hy sinh oanh liệt của bà đã trở thành ngọn đuốc thiêng liêng cổ vũ hàng triệu chiến sĩ và đồng bào xông lên chiến đấu.

Sự nghiệp và cuộc đời của Anh hùng Lê Thị Riêng đã khép lại ở tuổi 43 – độ tuổi đẹp nhất của một đời người, nhưng âm hưởng hào hùng từ tên tuổi của bà thì vẫn mãi trường tồn cùng non sông đất nước. Với những cống hiến vĩ đại và khí phách kiên cường không gì lay chuyển nổi, bà đã được Đảng và Nhà nước truy tặng danh hiệu cao quý: Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, cùng nhiều huân, huy chương kháng chiến hạng Nhất.

Để tưởng nhớ công ơn to lớn và sự hy sinh quên mình vì Tổ quốc của người nữ Anh hùng, tên tuổi của bà đã được trang trọng đặt cho nhiều tuyến đường lớn, ngôi trường trên khắp mọi miền đất nước. Đặc biệt tại Thành phố Hồ Chí Minh, Công viên Lê Thị Riêng tọa lạc tại quận 10 đã trở thành một không gian văn hóa quen thuộc, nơi người dân đến vui chơi, sinh hoạt và cũng là nơi để các thế hệ hôm nay tưởng nhớ, tri ân người nữ chiến sĩ cách mạng kiên trung năm xưa.

Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua kể từ ngày nữ Anh hùng Lê Thị Riêng ngã xuống lòng đất mẹ, đất nước Việt Nam đã đổi thay, vươn mình phát triển trong hòa bình và thịnh vượng. Thế nhưng, hình bóng của người phụ nữ kiên cường, bất khuất, "vâng lệnh quốc gia, quên mình vì nước" vẫn luôn sống mãi trong tâm khảm của mỗi người dân Việt Nam.

Câu chuyện về cuộc đời bà là một bài học vô giá về lòng yêu nước nồng nàn, về tinh thần phụ nữ "Trung hậu, đảm đang, tài năng, anh hùng". Ôn lại cuộc đời của Lê Thị Riêng chính là cách để thế hệ hôm nay và mai sau khắc ghi đạo lý "uống nước nhớ nguồn", tiếp tục tiếp lửa truyền thống hào hùng, xây dựng và bảo vệ một nước Việt Nam giàu mạnh, văn minh, xứng đáng với sự hy sinh xương máu của các thế hệ cha anh đi trước.