Nữ anh hùng, liệt sĩ Cao Kỳ Vân – người chiến sĩ điệp báo kiên trung trong kháng chiến chống Pháp
Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, có những người chiến sĩ đã chiến đấu bằng súng đạn trên chiến trường, nhưng cũng có những người hoạt động trong lòng địch, âm thầm thực hiện nhiệm vụ giữa vòng vây nguy hiểm. Họ phải đối mặt với sự theo dõi, bắt bớ và tra tấn của kẻ thù. Một trong những tấm gương tiêu biểu ấy là nữ Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Cao Kỳ Vân. Cuộc đời và sự hy sinh của bà thể hiện rõ lòng yêu nước, tinh thần bất khuất và sự trung thành tuyệt đối với cách mạng.
Cao Kỳ Vân tên thật là Nguyễn Thị Được, sinh năm 1925 tại tỉnh Hà Nam trước đây. Bà trưởng thành trong thời kỳ đất nước chịu ách thống trị của thực dân Pháp và nhân dân phải sống trong cảnh áp bức, bóc lột. Những biến động của thời cuộc đã thôi thúc bà tham gia hoạt động cách mạng, góp sức vào cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc.
Trong kháng chiến chống Pháp, Cao Kỳ Vân tham gia Tổ điệp báo Sao Chổi thuộc Ty Công an Bắc Giang. Đây là công việc có tính chất đặc biệt nguy hiểm. Người chiến sĩ điệp báo phải tìm hiểu tình hình địch, nắm bắt thông tin, xây dựng cơ sở và hỗ trợ lực lượng cách mạng. Họ thường xuyên phải hoạt động trong môi trường có nhiều người nghi ngờ, theo dõi và có thể bị bắt bất cứ lúc nào.
Dù tuổi đời còn trẻ, Cao Kỳ Vân đã thể hiện sự gan dạ, mưu trí và tinh thần trách nhiệm. Bà không ngại những nhiệm vụ khó khăn, luôn sẵn sàng nhận phần nguy hiểm về mình. Trong hoạt động cách mạng, sự dũng cảm của người chiến sĩ không chỉ nằm ở việc đối mặt với súng đạn mà còn ở khả năng giữ vững bí mật, bảo vệ đồng đội và không để kẻ thù khai thác thông tin.
Tháng 5 năm 1950, trong trận đánh tiêu diệt quân Pháp tại đồn Mỏ Thổ, Cao Kỳ Vân đã một mình dũng cảm đột nhập vào giữa đồn địch, sử dụng lựu đạn tiêu diệt và làm bị thương nhiều tên địch. Hành động ấy thể hiện sự gan dạ và quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ của người nữ chiến sĩ. Tuy nhiên, trong quá trình rút lui, bà bị đối phương bắt giữ. Từ đây, bà phải đối diện với những ngày tháng tù đày và tra khảo vô cùng tàn khốc.
Kẻ thù tìm mọi cách dụ dỗ, mua chuộc và tra tấn để buộc bà khai báo về tổ chức cách mạng. Chúng hy vọng có thể khai thác thông tin từ một nữ chiến sĩ trẻ tuổi, nhưng đã thất bại. Trước những thủ đoạn tàn bạo, Cao Kỳ Vân vẫn giữ vững khí tiết, không tiết lộ bí mật của tổ chức, không phản bội đồng đội. Bà hiểu rằng chỉ cần một lời khai có thể khiến nhiều cán bộ, chiến sĩ khác rơi vào vòng nguy hiểm.
Ngày 1 tháng 5 năm 1950, thực dân Pháp đã sát hại Cao Kỳ Vân khi bà mới 25 tuổi. Bà hy sinh trong tư thế của người chiến sĩ cách mạng kiên trung, để lại niềm tiếc thương sâu sắc cho đồng đội và nhân dân. Sự hy sinh của bà không làm phong trào cách mạng suy yếu mà càng khơi dậy tinh thần đấu tranh, lòng căm thù giặc và ý chí giành độc lập của nhân dân.
Năm 1998, Cao Kỳ Vân được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Nhiều công trình tưởng niệm được xây dựng để ghi nhớ công lao của bà. Ngày 30 tháng 12 năm 2023, Khu tưởng niệm Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, nữ liệt sĩ Cao Kỳ Vân được khánh thành tại thôn Bãi Bằng, xã Minh Đức, tỉnh Bắc Giang trước đây. Đây là địa chỉ có ý nghĩa trong việc giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ.
Tấm gương Cao Kỳ Vân nhắc nhở chúng ta rằng lòng yêu nước không phụ thuộc vào tuổi tác hay giới tính. Một người phụ nữ trẻ tuổi vẫn có thể làm nên những việc lớn lao khi có lý tưởng và ý chí kiên cường. Ngày nay, thế hệ trẻ cần học tập ở bà tinh thần trung thực, dũng cảm, biết bảo vệ lẽ phải và có trách nhiệm với cộng đồng. Mỗi người hãy nỗ lực học tập, lao động và rèn luyện bản thân để góp phần xây dựng đất nước. Đó là cách thiết thực để tri ân những người đã hy sinh vì nền độc lập, tự do của dân tộc.



