Nữ Anh hùng Mạc Thị Bưởi: Ngọn lửa kiên trung của nữ du kích Đường 5 (1927 - 1951)
Trong những năm kháng chiến chống Pháp, tuyến Đường 5 (Hà Nội - Hải Phòng) là huyết mạch giao thông quan trọng bậc nhất của thực dân, đồng thời cũng là nơi diễn ra cuộc chiến tranh du kích vô cùng tàn khốc. Tại đây, nữ du kích Mạc Thị Bưởi (quê ở Nam Sách, Hải Dương) đã nổi lên như một biểu tượng bất tử về tinh thần bám đất, bám dân và ý chí kiên cường không thể bẻ gãy.
Tham gia cách mạng khi mới 19 tuổi, Mạc Thị Bưởi là một cán bộ Việt Minh cốt cán ở địa phương. Giữa lúc quân Pháp bủa vây, lập đồn bốt dày đặc và thực hiện chính sách "tát nước bắt cá" vô cùng tàn bạo, bà vẫn kiên cường bám trụ, tổ chức các hầm bí mật nuôi giấu cán bộ, vận động nhân dân chống nộp thuế, đi phu cho giặc. Bà trực tiếp làm giao liên, dẫn đường cho bộ đội và nhiều lần tham gia phục kích đánh mìn các đoàn tàu, xe quân sự của địch trên tuyến Đường 5, gây cho chúng nhiều tổn thất nặng nề.
Tháng 4 năm 1951, do có kẻ phản bội chỉ điểm, Mạc Thị Bưởi sa vào tay giặc trong một chuyến đi làm nhiệm vụ. Bọn địch đã đưa bà về bốt, dùng những đòn tra tấn man rợ nhất thời trung cổ hòng moi móc thông tin về cơ sở cách mạng. Chúng treo ngược bà lên xà nhà, đánh đập dã man, dùng điện chích và sắt nung dí vào da thịt, nhưng người con gái Nam Sách ấy tuyệt đối không hé nửa lời. Điên cuồng trước sự im lặng đầy khinh bỉ của bà, ngày 23 tháng 4 năm 1951, thực dân Pháp đã tàn nhẫn treo cổ và sát hại bà tại bốt Thanh Tùng. Sự hy sinh oanh liệt của Mạc Thị Bưởi khi mới 24 tuổi đã thổi bùng lên ngọn lửa căm thù giặc, tên bà được Chủ tịch Hồ Chí Minh ca ngợi và truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.



