Nữ anh hùng miền đất Đỏ
Võ Thị Sáu (1933–1952) là nữ anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân người đất Đỏ (Bà Rịa - Vũng Tàu). Hành trạng: Bà tham gia cách mạng từ năm 14 tuổi, làm liên lạc và trinh sát cho Công an xung phong Đất Đỏ, thực hiện nhiều trận đánh táo bạo tiêu diệt tay sai ác ôn. Bi kịch và Dũng khí: Năm 1950, bà bị thực dân Pháp bắt giữ, tra tấn dã man nhưng không khai báo. Sau đó, bà bị đưa ra Côn Đảo và xử bắn khi mới 19 tuổi. Biểu tượng: Với tinh thần kiên cường, không chịu khuất phục trước họng súng kẻ thù, bà trở thành biểu tượng bất tử cho tuổi trẻ hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
1. Xuất thân và Quê hương
Tên thật: Võ Thị Sáu (tên thường gọi là Sáu).
Năm sinh - Năm mất: 1933 – 23/01/1952.
Quê quán: Xã Phước Long Thọ, huyện Đất Đỏ, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (nay thuộc tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu).
Gia cảnh: Sinh ra trong một gia đình nghèo giàu truyền thống yêu nước, từ nhỏ bà đã chứng kiến sự tàn bạo của thực dân Pháp đối với dân làng.
2. Quá trình Hoạt động Cách mạng
Năm 1947 (14 tuổi): Chính thức gia nhập Đội Công an xung phong Đất Đỏ, làm nhiệm vụ liên lạc, trinh sát và tiếp tế cho bộ đội.
Các chiến công tiêu biểu:
Dùng lựu đạn tiêu diệt tên sếp chợ Đất Đỏ cùng nhiều tên lính Pháp ác ôn ngay tại trung tâm thị trấn.
Liên tục thực hiện các vụ tập kích quấy rối, phá hoại các cuộc càn quét của địch, giải thoát cho nhiều cán bộ và nhân dân bị bắt giữ.
3. Bắt giữ, Tra tấn và Bản án
Năm 1950: Trong một trận tập kích tiêu diệt các tên tay sai ác ôn tại chợ Đất Đỏ, bà không may bị địch phục kích bắt giữ.
Tại nhà tù: Thực dân Pháp đã dùng mọi thủ đoạn tra tấn dã man và dụ dỗ, nhưng bà nhất quyết không khai báo thông tin tổ chức.
Bản án: Dù khi đó bà chưa đủ tuổi vị thành niên theo luật pháp Pháp, tòa án quân sự Pháp vẫn kết án tử hình bà nhằm răn đe phong trào cách mạng.
4. Cuộc Thi hành án tại Côn Đảo và Sự hy sinh
Tháng 1/1952: Thực dân Pháp bí mật đưa bà ra nhà tù Côn Đảo để thi hành án tử hình.
Rạng sáng 23/01/1952: Bà bị đưa ra pháp trường tại Côn Đảo khi mới 19 tuổi.
Khí tiết tại pháp trường:
Bà từ chối bịt mắt, muốn được nhìn ngắm quê hương đất nước đến phút cuối cùng.
Trước khi ngực bị đạn xé rách, bà cất cao lời hát bài Tiến quân ca và hô to các khẩu hiệu cách mạng: "Đả đảo thực dân Pháp!", "Việt Nam độc lập muôn năm!".
5. Di sản và Tôn vinh
Danh hiệu: Năm 1993, bà được Nhà nước Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân.
Nơi tưởng niệm: Mộ của bà tại Nghĩa trang Hàng Dương (Côn Đảo) trở thành điểm đến tâm linh và lịch sử nổi tiếng, gắn liền với nhiều câu chuyện huyền thoại về sự linh thiêng.
Tác động văn hóa: Hình ảnh bà với hoa lê-ki-ma trở thành nguồn cảm hứng bất tận cho âm nhạc (bài hát Biết ơn chị Võ Thị Sáu của nhạc sĩ Nguyễn Đức Toàn), thơ ca và điện ảnh.
