NỮ ANH HÙNG Y BUÔNG VỚI "NỒI CƠM HUYỀN THOẠI"- NIỀM TỰ HÀO CỦA ĐỒNG BÀO XÊ ĐĂNG.

Y Buông sinh năm 1945 tại làng Đắk Rế, xã Đắk Na, huyện Tu Mơ Rông, Kon Tum nay là xã Đăk Sao tỉnh Quảng Ngãi. Chị được mệnh danh là "chị nuôi huyền thoại" của chiến trường Bắc Tây Nguyên trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ.

Thời niên thiếu bà sinh ra trong vùng quê giàu truyền thống cách mạng, năm 13 tuổi, bà đã tham gia làm giao liên, liên lạc cho cán bộ vaò vùng tạm chiến, Năm 17 tuổi chứng kiến cảnh lính Mỹ ập đến, làng Xê Đăng bị giặc vào càn và biến thành những ngọn đuốc. Chứng kiến giặc vào làng đốt phá, gây ra bao tội ác với buôn làng, Y Buông xin cha cho đi bộ đội, được phân công làm chiến sỹ nuôi quân. Từ một cô gái chân chất, Y Buông chiến đấu và trở thành một nữ anh hùng đầu tiên của người Xê Đăng.Với tình yêu thương đồng đội, giữa bom đạn kẻ thù cô gái Y Buông đã không quản bom đạn, hiểm nguy, lo cho bộ đội những bữa cơm no, đủ sức đánh giặc. Tên tuổi của bà gắn liền với danh hiệu "người lấy thân mình che chở nồi cơm nuôi quân". Trong một trận oanh tạc dữ dội của máy bay Mỹ, bom đạn dội xuống sát hầm cấp dưỡng. Thay vì tìm nơi trú ẩn cho riêng mình, bà đã dũng cảm nằm đè lên nắp nồi để bảo vệ nồi cơm vừa chín tới, quyết tâm giữ bằng được bữa ăn cho bộ đội. Tinh thần hết lòng vì chiến sĩ của bà đã trở thành ngọn lửa cổ vũ tinh thần chiến đấu vô cùng lớn lao cho toàn đơn vị.

Không chỉ nấu ăn giỏi năm 1967 khi địch tập kích hậu cứ, Y Buông cùng đồng đội dũng cảm chiến đấu diệt địch, cá nhân chị dùng lựu đạn và súng cạc-bin tiêu diệt 4 tên địch.

Nay dù tuổi đã cao, Nữ anh hùng nuôi quân Y Buông vẫn rực cháy ngọn lửa cách mạng, là niềm tự hào của đồng bào Xê Đăng, tấm gương sáng để cán bộ, chiến sỹ học tập, noi theo.

Ngày 20/12/1973, chị vinh dự được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân – nữ anh hùng đầu tiên của đồng bào Xơ Đăng.

Ngày nay, dù tuổi cao và mang thương tật do mìn, Y buông vẫn được xem là tấm gương soi sáng cho các thế hệ trẻ Tây nguyên về lòng yêu nước, đức hy sinh và phẩm chất người phụ nữ Việt Nam “Anh hùng – Bất khuất – Trung hậu – Đảm Đang.