Nữ bí thư du kích khiến chín đồn đối phương phải rút khỏi Hưng Mỹ

Phạm Thị Bay sinh tại xã Hưng Mỹ, huyện Cái Nước, tỉnh Cà Mau, trong một vùng quê có phong trào cách mạng phát triển mạnh. Từ khi còn trẻ, bà đã tham gia hoạt động cách mạng và được kết nạp vào Đảng Lao động Việt Nam ngày 9/3/1961. Trong quá trình công tác, bà từng đảm nhiệm những nhiệm vụ lãnh đạo ở cơ sở, trực tiếp gắn bó với lực lượng du kích và đời sống nhân dân vùng sông nước.

Năm 1969, khi được giao làm Bí thư xã ủy kiêm Chính trị viên xã đội Hưng Mỹ, Phạm Thị Bay phải đối mặt với tình hình rất khó khăn. Trên địa bàn có nhiều đồn bốt đối phương, lực lượng du kích thiếu vũ khí, còn người dân thường xuyên chịu các cuộc càn quét. Trước tình thế ấy, bà tổ chức họp cấp ủy, bàn cách củng cố lực lượng và phát động phong trào toàn dân tham gia bảo vệ làng xóm.

Dưới sự lãnh đạo của Phạm Thị Bay, nhân dân đào hầm, bố trí chông tại những khu vực dự kiến đối phương đổ quân và phối hợp cùng du kích tổ chức phục kích. Để giải quyết tình trạng thiếu súng, bà chú trọng công tác vận động binh lính là người địa phương, tìm cách đổi lương thực và thực phẩm lấy vũ khí. Theo Báo Quân đội nhân dân, chỉ trong thời gian chưa đầy hai tháng, lực lượng du kích được bổ sung thêm tám khẩu carbine.

Khi có thêm vũ khí, đơn vị tổ chức các hoạt động bao vây, gây sức ép lên đồn bốt. Đối phương phải rút khỏi một số vị trí, để lại vũ khí và đạn dược. Trong vòng hai năm, chín trong số mười một đồn tại Hưng Mỹ bị xóa bỏ.

Những năm tiếp theo, Phạm Thị Bay tiếp tục công tác tại Hưng Mỹ và Tân Hưng Đông, góp phần xây dựng phong trào kháng chiến ở cơ sở. Sau chiến tranh, bà được ghi nhận bằng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Cuộc đời bà cho thấy sự mưu trí của người nữ cán bộ biết phát huy sức dân và vận dụng chiến tranh du kích phù hợp với địa hình miền Tây Nam Bộ.