Nữ chiến sĩ Nguyễn Thị Minh Khai

Nguyễn Thị Minh Khai (1910–1941) sinh ra trong một gia đình công chức nghèo tại thành phố Vinh, Nghệ An. Từ nhỏ, Minh Khai đã nổi tiếng thông minh, gan dạ, giàu lòng thương người và sớm tiếp thu tinh thần yêu nước từ phong trào Xô Viết Nghệ Tĩnh đang dâng cao.

Bước vào con đường cách mạng

Năm 1927, khi mới 17 tuổi, Nguyễn Thị Minh Khai tham gia Tổ chức thanh niên cách mạng. Chị không chỉ là một trong những nữ đảng viên trẻ tuổi nhất thời đó mà còn là người có tư duy sắc bén, năng lực tổ chức tốt.

Năm 1930, chị trở thành đảng viên Đảng Cộng sản Đông Dương, rồi được giao phụ trách công tác vận động phụ nữ và công nhân ở nhiều địa phương.

Không bao lâu sau, tài năng của chị được Quốc tế Cộng sản chú ý. Chị được cử sang Hồng Kông, rồi sang Liên Xô học tại Trường Đại học Phương Đông. Tại đây, Nguyễn Thị Minh Khai trở thành một trong những đại biểu nữ của Việt Nam có mặt tại Quốc tế Cộng sản – điều vô cùng hiếm thấy lúc bấy giờ.

Người chiến sĩ kiên cường

Năm 1936, Minh Khai về nước hoạt động và trở thành một trong những lãnh đạo chủ chốt của Xứ uỷ Nam Kỳ. Chị đi đến nhiều nơi, gây dựng phong trào quần chúng, phát triển cơ sở Đảng, tổ chức mít tinh, diễn thuyết đòi quyền dân sinh, dân chủ.

Với lối nói chuyện sắc bén, mạch lạc, khí chất mạnh mẽ nhưng gần gũi, chị được người dân Sài Gòn – Chợ Lớn yêu mến gọi là “chị Ba Minh Khai”.

Dưới sự chỉ đạo của Xứ uỷ, phong trào đấu tranh ở Nam Kỳ lan rộng mạnh mẽ, gây tiếng vang lớn trong cả nước.

Bị bắt và những tháng ngày kiên trung

Năm 1940, thực dân Pháp mở cuộc đàn áp khốc liệt phong trào cách mạng. Nguyễn Thị Minh Khai bị bắt tại Sài Gòn.

Trong nhà tù, dù bị tra tấn dã man, chị vẫn giữ khí tiết người cộng sản, kiên quyết không khai báo. Những tên cai ngục phải thừa nhận:

“Ở người phụ nữ này có một ý chí sắt đá mà tra tấn cũng không thể bẻ gãy.”

Trong một lần viết thư gửi đồng chí của mình, chị ghi:

“Dù chết cũng không sờn lòng.”

Giây phút bất khuất cuối cùng

Ngày 28/8/1941, tại trường bắn Hóc Môn – nơi đã ghi dấu tên nhiều anh hùng Nam Kỳ khởi nghĩa – Nguyễn Thị Minh Khai hiên ngang bước ra pháp trường.

Trước mũi súng quân thù, chị vẫn bình tĩnh hô to:

“Việt Nam độc lập muôn năm!”

Tiếng hô ấy vang vọng giữa chiều trời Sài Gòn, trở thành khúc tráng ca khiến những người chứng kiến xúc động đến nghẹn lòng.

Tấm gương sống mãi

Nguyễn Thị Minh Khai hy sinh khi mới 31 tuổi, để lại tấm gương về:

• Lòng yêu nước nồng nàn

Tên chị đã được đặt cho nhiều con đường, trường học; cuộc đời chị mãi là ánh sáng cho các thế hệ sau học tập và noi theo.