Nữ Chiến sỹ Tôn Thị Quế
Trưởng thành từ phong trào cách mạng 1930–1931, đồng chí Tôn Thị Quế là một trong những nữ chiến sĩ tiêu biểu của Xô viết Nghệ - Tĩnh. Từ hoạt động tuyên truyền, vận động quần chúng, đồng chí tiếp tục đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ và được Nhân dân tín nhiệm bầu làm đại biểu Quốc hội khóa I và khóa II.
Đồng chí Tôn Thị Quế sinh ngày 10/8/1902 tại làng Võ Liệt, huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An. Sinh ra trong một gia đình có truyền thống yêu nước, từ năm 1927, đồng chí bắt đầu tham gia hoạt động cách mạng. Năm 1928, đồng chí được kết nạp vào Đảng Tân Việt và làm công tác tuyên truyền, giác ngộ quần chúng. Năm 1930, đồng chí trở thành đảng viên Đảng Cộng sản.
Trong cao trào Xô viết Nghệ - Tĩnh 1930–1931, đồng chí Tôn Thị Quế tham gia tuyên truyền, vận động quần chúng, tổ chức và chỉ đạo các phong trào đấu tranh ở nhiều địa bàn. Khi phong trào bị thực dân Pháp đàn áp, đồng chí vẫn tiếp tục hoạt động, vận động nhân dân đấu tranh và xây dựng cơ sở cách mạng.
Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, đồng chí được giao phụ trách công tác phụ vận tại Nghệ An. Ngày 6/1/1946, trong cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, đồng chí Tôn Thị Quế được Nhân dân tín nhiệm bầu làm đại biểu Quốc hội khóa I, là một trong 10 nữ đại biểu của Quốc hội khóa đầu tiên. Đến năm 1960, đồng chí tiếp tục được bầu làm đại biểu Quốc hội khóa II.
Trong quá trình công tác, đồng chí từng đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ trong công tác phụ nữ và công tác pháp luật, sau đó giữ chức Phó Vụ trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tối cao.
Cuộc đời hoạt động của đồng chí Tôn Thị Quế gắn với nhiều giai đoạn quan trọng của cách mạng Việt Nam, từ phong trào Xô viết Nghệ - Tĩnh đến những năm đầu xây dựng chính quyền cách mạng. Đồng chí là một trong những nữ cán bộ cách mạng tiêu biểu của quê hương Nghệ An.
