Nữ Chính Khách Gắn Bó Với Ngoại Giao, Giáo Dục Và Hòa Bình Việt Nam

Nguyễn Thị Bình, tên khai sinh là Nguyễn Thị Châu Sa, sinh ngày 26 tháng 5 năm 1927 tại xã An Hiệp, huyện Châu Thành, tỉnh Sa Đéc (nay là xã Phú Hựu, tỉnh Đồng Tháp). Bà sinh ra trong một gia đình có truyền thống yêu nước, là cháu ngoại của nhà yêu nước Phan Châu Trinh. Thời niên thiếu, bà sống cùng gia đình tại Phnom Penh, Campuchia và theo học tại trường Lycée Sisowath, một trong những ngôi trường lớn của Đông Dương thời bấy giờ.

Năm 1944, sau khi mẹ qua đời, bà trở về Việt Nam và tham gia các hoạt động yêu nước trong phong trào học sinh, sinh viên tại Sài Gòn. Sau khi thực dân Pháp quay trở lại Nam Bộ, bà tiếp tục hoạt động bí mật trong các tổ chức cách mạng và lấy bí danh Yến Sa. Năm 1948, bà được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương. Năm 1951, bà bị thực dân Pháp bắt giam và trải qua nhiều nhà tù trước khi được trả tự do vào năm 1954.

Sau khi ra tù, bà tham gia phong trào hòa bình đòi thi hành Hiệp định Genève. Năm 1955, bà tập kết ra miền Bắc và được đào tạo, bồi dưỡng về công tác cán bộ. Đến năm 1962, bà trở lại miền Nam hoạt động trong Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam, phụ trách công tác đối ngoại và tham gia Hội Phụ nữ Giải phóng.

Từ năm 1968, Nguyễn Thị Bình được cử tham gia Hội nghị Paris về Việt Nam với vai trò Trưởng đoàn đàm phán của Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam. Sau khi Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam được thành lập năm 1969, bà giữ chức Bộ trưởng Bộ Ngoại giao. Trong suốt quá trình đàm phán tại Paris, bà được báo chí quốc tế biết đến với tên gọi “Madame Bình”. Năm 1973, bà trở thành một trong những đại diện ký Hiệp định Paris và là người phụ nữ duy nhất ký vào văn kiện lịch sử này.

Sau khi đất nước thống nhất, bà tiếp tục đảm nhiệm nhiều chức vụ quan trọng của Nhà nước. Từ năm 1976 đến năm 1987, bà giữ chức Bộ trưởng Bộ Giáo dục. Sau đó, bà tham gia công tác đối ngoại của Quốc hội và Đảng. Năm 1992, bà được bầu làm Phó Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và giữ cương vị này đến năm 2002. Bà cũng là đại biểu Quốc hội liên tục từ khóa VI đến khóa X và là Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa V.

Sau khi nghỉ hưu, Nguyễn Thị Bình tiếp tục tham gia các hoạt động xã hội, giữ chức Chủ tịch Quỹ Bảo trợ trẻ em Việt Nam, Chủ tịch Quỹ Hòa bình và Phát triển Việt Nam, đồng thời là Chủ tịch danh dự Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam. Với những đóng góp to lớn cho đất nước trên các lĩnh vực ngoại giao, giáo dục và hoạt động xã hội, bà đã được trao tặng nhiều phần thưởng cao quý như Huân chương Hồ Chí Minh, Huân chương Đại đoàn kết dân tộc và danh hiệu Anh hùng Lao động.

Nguyễn Thị Bình là một trong những nữ chính khách tiêu biểu của Việt Nam hiện đại. Cuộc đời hoạt động cách mạng, ngoại giao và giáo dục của bà đã để lại nhiều dấu ấn quan trọng trong lịch sử đất nước, đặc biệt là vai trò nổi bật tại Hội nghị Paris và những đóng góp cho sự nghiệp phát triển giáo dục Việt Nam.