Nụ cười o du kích nhỏ áp giải phi công Mỹ

Giữa những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước, hình ảnh người phụ nữ Việt Nam không chỉ dịu dàng nơi hậu phương mà còn kiên cường nơi tuyến đầu. Bức ảnh "O du kích nhỏ" áp giải viên phi công Mỹ cao lớn đã trở thành biểu tượng kinh điển cho sức mạnh lòng dân và ý chí quật cường của dân tộc ta thời hoa lửa.

Sáng tháng 9 năm 1965, giữa dải đất Hương Khê (Hà Tĩnh) rực lửa bom đạn, một chiếc máy bay phản lực Mỹ bị lực lượng phòng không bắn hạ. Viên phi công Andrew Robinson kịp thời nhảy dù xuống khu rừng giáp ranh. Lực lượng dân quân địa phương lập tức tỏa ra lùng sục. O du kích Nguyễn Thị Kim Lai khi ấy mới 17 tuổi, vóc dáng nhỏ nhắn chỉ cao một mét tư và nặng vẻn vẹn 37 kg. Tay lăm lăm khẩu súng trường K44 cao hơn đầu người, o Lai kiên nhẫn lội qua từng khe suối, luồn qua rặng tre gai để tìm dấu vết kẻ thù. Bất ngờ phát hiện viên phi công Mỹ cao lớn hơn hai mét đang ẩn nấp trong bụi rậm, o Lai không sợ hãi, chĩa thẳng mũi súng hô đanh thép buộc đối phương giơ tay hàng. Nhiếp ảnh gia Phan Thoàn đã kịp thời ghi lại khoảnh khắc o du kích nhỏ bé bước đi kiêu hãnh trước gã khổng lồ xâm lược.

Tấm ảnh chấn động truyền thông quốc tế ấy đã khẳng định một chân lý: sức mạnh không nằm ở tầm vóc hay hỏa lực, mà ở lòng yêu nước sắt đá. Nhiều năm sau chiến tranh, khi gặp lại nhau thời hòa bình, ông Robinson xúc động thú nhận rằng cái ngày bị áp giải năm ấy, ông chỉ thấy ở đôi mắt o Lai sự kiên định vô song của một dân tộc bất khuất.