NỤ CƯỜI TRÊN THÀNH CỔ QUẢNG TRỊ

Mùa hè năm 1972, mảnh đất Quảng Trị nhỏ bé phải gánh chịu một khối lượng bom đạn khổng lồ tương đương với 7 quả bom nguyên tử mà Mỹ đã thả xuống Nhật Bản. Trong suốt 81 ngày đêm đỏ lửa, Thành cổ Quảng Trị trở thành một cái "cối xay thịt" tàn khốc. Giữa tầng tầng lớp lớp bom cày bới, khói súng khét lẹt và cái nóng như thiêu như đốt, những người lính sinh viên, những chiến sĩ tuổi mười đôi mươi của ta vẫn kiên cường bám trụ, giành giật với địch từng mét chiến hào, từng bức tường đổ nát.

Lê Đình Chinh vào chiến trường khi vừa rời ghế nhà trường, mang theo chiếc ba lô con cóc và một cuốn sổ tay chép đầy những bài thơ lãng mạn. Anh được biên chế vào một đại đội chốt giữ ngay tại hướng chính diện của Thành cổ — nơi hứng chịu nhiều đợt tấn công nhất của các tiểu đoàn lính thủy đánh bộ tinh nhuệ phía bên kia.

Một ngày tháng 8 năm 1972, địch mở cuộc phản công quy mô lớn dưới sự chi viện tối đa của máy bay B-52 và pháo hạm từ biển bắn vào. Mặt đất rung chuyển, thành cổ chìm trong một biển lửa và bụi gạch đỏ ngầu. Cả đại đội của Chinh bị thương vong nặng nề, hầm hào bị sập gần hết.

Khi khói pháo vừa dứt, một toán quân địch đông gấp bội lầm lũi tiến vào, bủa vây trận địa chốt của Lê Đình Chinh và ba người đồng đội bị thương.

"Đứa nào còn sống thì ra hàng, các anh sẽ được sống!" — Tiếng loa của địch oang oang gọi hàng.

Đáp lại lời dụ dỗ ấy là sự im lặng đầy thách thức của trận địa. Lê Đình Chinh nhìn quanh, các đồng đội của anh đều đã lịm đi vì mất máu. Anh quẹt dòng máu tươi đang chảy từ trán xuống mắt, siết chặt báng súng AK trong tay. Trong khoảnh khắc sinh tử ấy, người ta không thấy trên gương mặt người lính trẻ sự sợ hãi, mà chỉ có một nụ cười ngạo nghễ, bình thản đến lạ lùng.

Anh khẽ thì thầm với người đồng đội bên cạnh: "Còn thở là còn chiến đấu. Tao không bao giờ để tụi nó bước qua đây."

Khi quân địch áp sát cách công sự chỉ vài mét, Lê Đình Chinh bất ngờ bật dậy như một lò xo. Khẩu AK trên tay anh khạc lửa đỏ rực, quét ngã những tên đi đầu. Bị tấn công bất ngờ, quân địch hoảng loạn dạt ra, bắn trả xối xả.

Một viên đạn găm vào ngực, anh loạng choạng nhưng không ngã. Khẩu súng hết đạn, Chinh dùng chút sức lực cuối cùng rút chốt quả lựu đạn chày cuối cùng, lao thẳng về phía toán địch đang vây quanh.

Đoàng!

Tiếng nổ vang lên, tiễn biệt người chiến sĩ kiên cường vào cõi bất tử. Năm ấy, anh mới tròn 20 tuổi.

Khi trận đánh kết thúc, đồng đội tìm thấy anh nằm bên bờ chiến hào đổ nát. Điều kỳ lạ là, ngay cả khi đã trút hơi thở cuối cùng, khóe môi của Lê Đình Chinh vẫn giữ nguyên một nụ cười — nụ cười nhẹ nhõm của người đã hoàn thành trọn vẹn lời thề với Tổ quốc, nụ cười kiêu hãnh thách thức mọi bạo lực của kẻ thù.

Lê Đình Chinh và hàng vạn người lính đã nằm lại mảnh đất Quảng Trị năm ấy không ai kịp có một tấm ảnh thờ tử tế, nhưng "nụ cười Thành cổ" của các anh đã hóa thành bất tử, trở thành ngọn lửa soi đường cho khúc khải hoàn ca ngày đại thắng năm 1975.