Nữ du kích trên đồng đất Thái Bình Nguyễn Thị Chiên (1930–2016)
Nguyễn Thị Chiên lớn lên tại Kiến Xương, Thái Bình. Khi quê hương bị chiếm,
chị tham gia du kích, làm nhiệm vụ liên lạc, trinh sát và chiến đấu ngay trên những
cánh đồng, con đường làng quen thuộc. Sự am hiểu địa hình giúp đội du kích nhỏ bé
chủ động trước lực lượng mạnh hơn.
Chị nhiều lần dẫn đồng đội chống càn, vận động nhân dân bảo vệ cán bộ và trực
tiếp bắt lính đối phương. Có lần bị bắt và tra khảo, chị vẫn giữ bí mật rồi tìm cách trở
về tiếp tục hoạt động.
Năm 1952, Nguyễn Thị Chiên được tuyên dương Anh hùng Quân đội, trở thành
nữ Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân đầu tiên. Sau chiến tranh, chị tiếp tục
công tác, sống giản dị và dành nhiều thời gian kể cho thế hệ sau về đồng đội.
Dư âm: Sự kiên cường của Nguyễn Thị Chiên không tách rời quê hương. Chính
tình làng nghĩa xóm, sự che chở của nhân dân và tinh thần đồng đội đã biến một cô
gái nông thôn thành người chỉ huy gan dạ.
27. Con đò giữa mưa bom
Nguyễn Thị Suốt – Mẹ Suốt (1906–1968)
Bên dòng Nhật Lệ ở Quảng Bình, Nguyễn Thị Suốt vốn sống bằng nghề chèo đò.
Khi chiến tranh phá hoại lan ra miền Bắc, con sông trở thành tuyến vận chuyển quan
trọng. Từ năm 1964, mẹ nhận nhiệm vụ đưa bộ đội, thương binh, đạn dược và cán bộ
qua sông.
Máy bay có thể xuất hiện bất cứ lúc nào, mặt nước trống trải không có nơi che
chắn. Mẹ vẫn bám mái chèo, quan sát nhịp bom để đưa từng chuyến đò đến bờ. Hàng
nghìn lượt người và nhiều phương tiện được qua sông nhờ những chuyến đi bình dị
mà nguy hiểm ấy.
Năm 1967, mẹ được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân
dân. Ngày 21 tháng 8 năm 1968, mẹ hy sinh trong một trận bom khi đang làm nhiệm
vụ. Hình ảnh Mẹ Suốt đi vào thơ ca, nhưng trước hết bắt nguồn từ một con người có
thật với mái chèo có thật.
Dư âm: Mẹ Suốt cho thấy mỗi nghề nghiệp đều có thể trở thành một vị trí bảo vệ
Tổ quốc. Khi trách nhiệm được đặt vào đôi tay tận tụy, một con đò nhỏ cũng có thể
giữ thông suốt cả tuyến đường lớn.



