Nhân chứng trực tiếp tham gia các sự kiện lịch sử

NỮ GIAO LIÊN GIỮA LÒNG SÀI GÒN- GIA ĐỊNH

Hưng Yên28/09/2026Đoàn phường Tân Tạo (Phường Tân Tạo)7 lượt xem0 lượt chia sẻ

Trong những câu chuyện về lực lượng Biệt động Sài Gòn – Gia Định, người ta thường nhớ đến những trận đánh lớn hoặc những căn hầm bí mật nằm giữa thành phố. Nhưng phía sau những hoạt động ấy còn có một lực lượng âm thầm hơn: những người làm công tác giao liên, kết nối con người, thông tin và cơ sở giữa một mạng lưới hoạt động bí mật. Trần Thị Lệ Thu, bí danh Thu Bà Điểm, là một trong những người như thế.

Trong thời kỳ chuẩn bị cho Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, hoạt động của lực lượng Biệt động Sài Gòn – Gia Định đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa nhiều cơ sở và nhiều nhóm hoạt động khác nhau. Trong mạng lưới ấy, công việc của những người giao liên có ý nghĩa đặc biệt. Họ là những người kết nối các đầu mối, chuyển giao thông tin và hỗ trợ cho việc phối hợp giữa những người hoạt động trong thành phố.

Trần Thị Lệ Thu hoạt động với bí danh Thu Bà Điểm và sát cánh cùng Nguyễn Đức Hùng, bí danh Tư Chu, người giữ vai trò Chỉ huy trưởng lực lượng Biệt động Sài Gòn. Công việc của bà diễn ra trong bối cảnh thành phố luôn có sự kiểm soát và theo dõi nghiêm ngặt. Vì vậy, một nhiệm vụ tưởng như bình thường cũng có thể trở thành một thử thách lớn đối với người thực hiện.

Điểm đáng chú ý trong câu chuyện của Thu Bà Điểm là sự âm thầm. Không giống những nhân vật thường được nhắc đến qua một trận đánh cụ thể, bà gắn với cả một quá trình chuẩn bị và kết nối lực lượng. Chính những công việc không xuất hiện nhiều trong những trang sử phổ thông lại góp phần tạo nên khả năng phối hợp của lực lượng Biệt động trong lòng thành phố.

Theo Cổng thông tin Công an Thành phố Hồ Chí Minh, bà Trần Thị Lệ Thu là giao liên, sát cánh cùng ông Nguyễn Đức Hùng trong thời gian chuẩn bị và diễn ra cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968. Thông tin này được ghi nhận trong một chương trình “Theo dấu chân Biệt động Sài Gòn” nhằm giới thiệu những di tích và nhân chứng của lực lượng Biệt động Sài Gòn – Gia Định.

Đối với một người làm giao liên trong chiến tranh, sự dũng cảm không nhất thiết phải thể hiện bằng một khoảnh khắc lớn lao. Nhiều khi đó là khả năng giữ bình tĩnh, kiên trì hoàn thành nhiệm vụ và chấp nhận nguy hiểm trong những công việc mà người bên ngoài khó có thể nhìn thấy. Chính sự âm thầm ấy khiến những người giao liên trở thành một phần không thể thiếu trong hoạt động của lực lượng cách mạng tại đô thị.

Sau chiến tranh, những người như Trần Thị Lệ Thu trở thành những nhân chứng quan trọng để thế hệ sau có thể hiểu thêm về hoạt động của Biệt động Sài Gòn – Gia Định. Những câu chuyện họ kể không chỉ giúp xác nhận các sự kiện lịch sử mà còn làm rõ hơn cách một mạng lưới hoạt động trong lòng thành phố được duy trì qua những năm tháng chiến tranh.

Sài Gòn ngày nay đã thay đổi rất nhiều. Những địa điểm từng gắn với hoạt động của lực lượng Biệt động có nơi đã trở thành di tích, có nơi đã hòa vào nhịp sống của thành phố hiện đại. Nhưng ký ức về những con người từng hoạt động tại đó vẫn còn được lưu giữ qua nhân chứng, bảo tàng và các hoạt động giáo dục truyền thống.

Trần Thị Lệ Thu – Thu Bà Điểm – vì vậy là một nhân vật đáng nhớ không phải bởi một khoảnh khắc duy nhất mà bởi vai trò âm thầm trong cả một giai đoạn lịch sử. Câu chuyện của bà nhắc chúng ta rằng phía sau những sự kiện lớn luôn có rất nhiều con người lặng lẽ làm công việc của mình. Họ có thể không xuất hiện ở vị trí trung tâm của những trang sử, nhưng những đóng góp ấy đã góp phần nối liền các mắt xích của một thời kỳ đầy biến động.

Nhìn lại lịch sử Sài Gòn – Gia Định, câu chuyện về Thu Bà Điểm cũng giúp chúng ta hiểu thêm về một khía cạnh khác của lực lượng Biệt động: bên cạnh những người trực tiếp chiến đấu còn có những con người làm nhiệm vụ kết nối, tổ chức và hỗ trợ. Chính sự phối hợp của nhiều con người khác nhau đã tạo nên một mạng lưới hoạt động rộng khắp giữa lòng đô thị.

Nguồn:

Công an Thành phố Hồ Chí Minh. (2023, April 15). Cụm Thi đua I - Hội Phụ nữ Công an Thành phố và hành trình “Theo dấu chân Biệt động Sài Gòn”. https://congan.hochiminhcity.gov.vn/wps/portal/Home/trang-chu/noi-dung-chi-tiet/tin-chuyen-nganh/tin%2Bhoat%2Bdong/cum%2Bthi%2Bdua%2B1%2Bhpn%2Bcatp%2Bva%2Bhanh%2Btrinh%2Btheo%2Bdau%2Bchan%2Bbiet%2Bdong%2Bsai%2Bgon

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn