Nữ liệt sỹ Hoàng Thị Hồng Chiêm - Đóa hoa trên đỉnh thiêng Pò Hèn

Khi nhắc đến những tấm gương dân sự bám trụ giúp đỡ bộ đội trong cuộc chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc năm 1979, lịch sử mãi khắc ghi tên tuổi của liệt sĩ Hoàng Thị Hồng Chiêm. Không mang quân hàm, không phải lực lượng vũ trang chính quy, chị là đại diện tiêu biểu nhất cho những lực lượng hậu phương đã lấy thân mình che chở, tiếp tế và kề vai sát cánh cùng bộ đội nơi tuyến đầu ác liệt nhất.

​Hoàng Thị Hồng Chiêm sinh năm 1954 tại xã Hải Xuân (nay thuộc TP. Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh). Đầu năm 1979, chị là nhân viên của cửa hàng mậu dịch quốc doanh Pò Hèn, làm nhiệm vụ bán hàng nhu yếu phẩm phục vụ nhân dân và cán bộ chiến sĩ Đồn Biên phòng 209 (Đồn Pò Hèn). Chị và anh Bùi Văn Lượng – một chiến sĩ của Đồn Pò Hèn – đang có một mối tình đẹp đẽ, chỉ chờ ngày phép để tổ chức đám cưới.

​Rạng sáng ngày 17 tháng 2 năm 1979, loạt đạn pháo cày xới mặt đất, báo hiệu chiến sự nổ ra. Là nhân viên dân sự, Hoàng Thị Hồng Chiêm nhận lệnh phải lập tức theo đường mòn rút về tuyến sau để lánh nạn. Thế nhưng, chị kiên quyết từ chối. Giữa làn đạn pháo dày đặc, người nữ mậu dịch viên ấy đã lao về phía kho hàng, gom toàn bộ lương khô, bánh kẹo, nhu yếu phẩm để băng qua giao hào, tiếp tế tận tay cho các chiến sĩ đang gồng mình chống trả địch.

​Khi trận chiến bước vào giai đoạn khốc liệt, thương vong tăng cao, Hồng Chiêm biến mình thành một nữ cứu thương dã chiến. Chị chạy dọc giao hào, xé áo băng bó vết thương cho bộ đội, mưu trí cõng các thương binh về hầm trú ẩn an toàn, rồi lại gùi những thùng đạn trĩu nặng tiếp lên trận địa. Nhờ sự tiếp tế đạn dược và lương thực kịp thời của người nữ nhân viên ấy, lực lượng biên phòng đã cầm cự kiên cường, đẩy lùi nhiều đợt tấn công của đối phương.

​Đến khi đạn dược cạn kiệt, nhiều chiến sĩ ngã xuống, Hồng Chiêm đã nhặt lấy khẩu súng của một đồng chí vừa hy sinh, sát cánh chiến đấu cùng người yêu Bùi Văn Lượng và các chiến sĩ biên phòng. Cả hai anh chị đã chiến đấu kiên cường và anh dũng hy sinh ngay trên mảnh đất Pò Hèn trong chiều hôm ấy.

​Câu chuyện về mậu dịch viên Hoàng Thị Hồng Chiêm là một trong những trang sử xúc động nhất về tình quân dân trong cuộc chiến năm 1979. Bức tượng đài vinh danh chị tại Khu di tích lịch sử Pò Hèn ngày nay là minh chứng vĩ đại cho một chân lý: Khi Tổ quốc lâm nguy, những người làm công tác dân sự chốn hậu phương, những nhân viên bán hàng bình dị nhất cũng sẵn sàng biến thành tấm khiên vững chắc, dùng mồ hôi và cả sinh mạng của mình để tiếp sức cho tuyến đầu bảo vệ non sông.