Nữ tình báo anh hùng Nguyễn Thị Ba

Nguyễn Thị Ba (sinh tháng 2-1917), quê Hựu Thạnh, Đức Hòa, Long An, là nữ giao thông viên anh hùng, gắn bó trực tiếp với nhà tình báo huyền thoại Hai Trung (Phạm Xuân Ẩn). Xuất thân trong gia đình nông dân giàu truyền thống cách mạng, bà tham gia hoạt động từ năm 18 tuổi, được kết nạp Đảng năm 1936.

Trong khởi nghĩa Nam Kỳ và kháng chiến chống Pháp, bà làm giao thông, liên lạc, sản xuất vũ khí, nhiều lần đối mặt hiểm nguy. Sau 1954, bà được điều về Ban nghiên cứu (tình báo) Xứ ủy Nam Bộ, làm giao thông viên dưới sự chỉ đạo của Mười Hương, chấp nhận gửi con nhỏ nhờ nuôi để toàn tâm hoạt động.

Từ 1961–1975, Nguyễn Thị Ba trực tiếp bảo đảm giao thông liên lạc cho điệp viên Hai Trung, thực hiện gần 500 chuyến giao liên an toàn, kể cả trong những giai đoạn ác liệt nhất. Bà nổi bật bởi tính kỷ luật, cảnh giác cao, trí nhớ tốt, ngụy trang khéo léo, được Hai Trung đặc biệt tin cậy và kính trọng.

Bà được tặng nhiều huân, huy chương; năm 1976 được phong Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, nghỉ hưu năm 1980. Cuộc đời bà là biểu tượng thầm lặng, bền bỉ và tận hiến của người nữ giao thông viên tình báo.