Nữ Tướng-Nguyễn Thị Định
Nguyễn Thị Định là một trong những người phụ nữ tiêu biểu của cách mạngViệt Nam trong thế kỷ XX, được xem là hình mẫu của lòng dũng cảm, sự kiên trung và tinh thần bất khuất của phụ nữ miền Nam trong những năm tháng đấu tranh chống ngoại xâm. Bà sinh năm 1920 tại xã Lương Hòa, huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre (nay là xã Lương Hòa, tỉnh Vĩnh Long) – một vùng quê Nam Bộ hiền hòa nhưng giàu truyền thống yêu nước, nơi mà phong trào “Đồng Khởi” sau này lan tỏa mạnh mẽ và gắn liền với tên tuổi của bà.
Ngay từ nhỏ, Nguyễn Thị Định đã sớm chứng kiến cảnh quê hương chịu nhiều áp bức, đời sống người dân cơ cực dưới sự cai trị của thực dân. Những trải nghiệm đó đã khơi dậy trong bà tinh thần đấu tranh và khao khát được đứng lên giành lại cuộc sống tự do cho nhân dân. Với bản tính mạnh mẽ, quyết đoán và tấm lòng dành cho quê hương, bà sớm tham gia hoạt động cách mạng.
Những năm đầu tham gia phong trào, Nguyễn Thị Định đảm nhiệm nhiệm vụ vận động quần chúng, xây dựng cơ sở cách mạng và liên lạc cho tổ chức. Dù phải hoạt động trong điều kiện khó khăn và luôn đứng trước nguy hiểm, bà vẫn kiên định theo con đường đã chọn. Khi bị thực dân Pháp bắt giam và giam lỏng, bà vẫn giữ vững khí tiết, không khai báo, tiếp tục tìm cách để trở về với phong trào cách mạng.
Năm 1960, khi phong trào Đồng Khởi nổ ra ở Bến Tre, Nguyễn Thị Định là người lãnh đạo và tổ chức lực lượng phụ nữ tham gia nổi dậy, tạo nên sức mạnh to lớn, làm rung chuyển hệ thống cai trị của chính quyền đương thời ở miền Nam. Chính bà là người trực tiếp thành lập và chỉ huy “Đội quân tóc dài” – lực lượng phụ nữ đấu tranh chính trị nổi tiếng của miền Nam trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ. Với sự kiên cường, sáng tạo và tinh thần bất khuất, đội quân này trở thành nỗi lo ngại lớn của đối phương và là niềm tự hào của phong trào phụ nữ Việt Nam.
Trong suốt những năm tháng chiến đấu, Nguyễn Thị Định luôn thể hiện bản lĩnh mạnh mẽ, tư duy sắc bén và tinh thần trách nhiệm cao. Bà nhiều lần trực tiếp chỉ huy lực lượng, tổ chức đấu tranh cả về chính trị lẫn vũ trang, góp phần quan trọng vào phong trào giải phóng miền Nam. Sự kiên định của bà còn thể hiện qua việc giữ vững niềm tin vào thắng lợi cuối cùng, dù phải trải qua bao gian khổ, hiểm nguy.
Sau ngày đất nước thống nhất, Nguyễn Thị Định tiếp tục cống hiến cho Tổ quốc trong nhiều vị trí quan trọng. Bà từng giữ chức Phó Tư lệnh Quân Giải phóng miền Nam, Đại tá Quân đội Nhân dân Việt Nam, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam và Phó Chủ tịch Hội đồng Nhà nước. Đây cũng là người phụ nữ đầu tiên của Việt Nam giữ cương vị Phó Tư lệnh một lực lượng vũ trang, thể hiện sự ghi nhận to lớn của Đảng, Nhà nước và nhân dân đối với tài năng và công lao của bà.
Nguyễn Thị Định mất năm 1992. Bà được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân và được UNESCO vinh danh là một trong những người phụ nữ tiêu biểu của thế kỷ XX. Tên của bà được đặt cho nhiều con đường, trường học và công trình nhằm tôn vinh công lao to lớn của một nữ anh hùng đã cống hiến trọn đời cho sự nghiệp giải phóng dân tộc và hạnh phúc của nhân dân.
Cuộc đời và sự nghiệp của Nguyễn Thị Định là minh chứng rõ nét cho tinh thần kiên cường, ý chí kiên định và lòng yêu nước sâu sắc của phụ nữ Việt Nam trong thời kỳ “thời hoa lửa”. Bà không chỉ là biểu tượng của Bến Tre “đồng khởi”, mà còn là biểu tượng cho sức mạnh của người phụ nữ Việt Nam: mềm mại nhưng kiên cường, giàu tình thương nhưng sẵn sàng hy sinh, thầm lặng nhưng góp phần vào những chiến công vang dội của dân tộc.
