Nữ tướng Nguyễn Thị Định - Huyền thoại về "Đội quân tóc dài" và linh hồn của vùng đất Đồng Khởi

Thời hoa lửa và những chuyến "vượt biển" lịch sử

Sinh ra trong một gia đình giàu truyền thống cách mạng tại Giồng Trôm, bà Nguyễn Thị Định đã sớm giác ngộ lý tưởng từ năm 16 tuổi. Nếu như Đại tướng Lê Văn Dũng bắt đầu sự nghiệp từ Đoàn Q761, thì thời hoa lửa của bà Ba Định gắn liền với những nhiệm vụ nguy hiểm đến tính mạng ngay từ thuở sơ khai của cách mạng.

Năm 1946, bà là người được tin tưởng giao trọng trách vượt biển ra Bắc để báo cáo tình hình chiến sự miền Nam với Trung ương và Bác Hồ, đồng thời xin chi viện vũ khí. Chuyến đi "vô tiền khoáng hậu" ấy không chỉ mang về những con tàu đầy ắp vũ khí cho đồng bào miền Nam mà còn góp phần quan trọng hình thành nên tuyến đường vận tải chiến lược - Đường mòn Hồ Chí Minh trên biển. Hình ảnh người phụ nữ nhỏ nhắn nhưng kiên cường trước sóng dữ đại dương đã trở thành nguồn cảm hứng bất tận cho đồng đội thời bấy giờ.

Sự nghiệp lẫy lừng: Người con ưu tú của quê hương Đồng Khởi

Sự nghiệp của bà là một chuỗi những cột mốc chói lọi, thể hiện tài thao lược và bản lĩnh của một nhà quân sự lỗi lạc:

• Đỉnh cao Đồng Khởi (1960): Bà là linh hồn của cuộc Đồng Khởi tại Bến Tre. Với tư duy sắc bén, bà đã chỉ đạo nhân dân dùng gậy gộc, giáo mác và cả "đòn tâm lý" để lật đổ ách thống trị của Mỹ - Diệm, mở đầu cho cao trào cách mạng khắp miền Nam.

• Thăng tiến bằng thực lực chiến trường: Tương tự như lộ trình ấn tượng của Đại tướng Lê Văn Dũng, bà Ba Định cũng giữ những trọng trách lớn lao:

• Năm 1965: Bà giữ chức Phó Tổng Tư lệnh Quân giải phóng miền Nam Việt Nam. Chủ tịch Hồ Chí Minh từng ngợi khen: "Phó Tổng Tư lệnh quân giải phóng là cô Nguyễn Thị Định. Cả thế giới chỉ nước ta có vị tướng quân gái như vậy. Thật là vẻ vang cho miền Nam, cho cả dân tộc ta".

• Năm 1974: Bà được thăng quân hàm Thiếu tướng, khẳng định vị thế của người phụ nữ trong sự nghiệp giải phóng dân tộc.

Tâm hồn nồng hậu giữa đời thường và tấm lòng với nhân dân

Dù đứng ở vị trí lãnh đạo cao cấp, bà Ba Định vẫn luôn giữ gìn lối sống giản dị, khiêm nhường. Người dân Bến Tre vẫn thường nhắc về bà với hình ảnh người phụ nữ mặc áo bà ba, quàng khăn rằn, nụ cười hiền hậu nhưng ánh mắt đầy nghị lực.

Bà dành trọn cuộc đời mình để chăm lo cho những mảnh đời bất hạnh:

• Vì sự tiến bộ của phụ nữ: Sau chiến tranh, với cương vị Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, bà đã đi khắp mọi miền đất nước để tháo gỡ khó khăn cho chị em, đấu tranh cho quyền bình đẳng giới.

• Trọn tình với đồng đội: Giống như cách Đại tướng Lê Văn Dũng tìm về thăm lại đồng đội cũ sau khi nghỉ hưu, bà Ba Định lúc sinh thời luôn trăn trở về đời sống của những gia đình có công với cách mạng, những bà mẹ Việt Nam anh hùng. Bà từ chối mọi sự xa hoa, dành dụm từng đồng lương để giúp đỡ người nghèo, xây dựng trường học cho trẻ em vùng sâu vùng xa.

Di sản bất tử trên quê hương dừa

Di sản bà để lại không chỉ nằm ở những danh hiệu hay huy chương, mà nó hiện hữu trong từng mạch sống của quê hương Bến Tre. Nếu Đại tướng Lê Văn Dũng mang nước sạch về cho xã Phong Mỹ, thì bà Ba Định đã "tiếp lửa" cho ý chí tự lực tự cường của người dân Đồng Khởi.

Ngày nay, khu lưu niệm mang tên bà tại xã Lương Hòa luôn tấp nập khách tham quan, là địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ. Những quỹ học bổng mang tên Nguyễn Thị Định đã chắp cánh cho hàng ngàn học sinh nghèo hiếu học tại Bến Tre và cả nước, tiếp nối ước mơ về một Việt Nam giàu mạnh mà bà hằng mong ước.

Rạng rỡ cốt cách người con xứ Dừa

Kết thúc một cuộc đời oanh liệt, bà trở về với đất mẹ trong niềm tiếc thương vô hạn của nhân dân. Cũng như tâm niệm của những người lính thực thụ: "Hoàn thành nhiệm vụ rồi, về với dân là vui nhất", bà Nguyễn Thị Định đã sống một cuộc đời trọn vẹn – một nữ tướng oai hùng trên chiến trường nhưng lại là một "người mẹ", "người chị" bao dung, nhân hậu trong lòng mỗi người dân Việt Nam. Tên tuổi của bà sẽ mãi là ngọn đuốc sáng, soi đường cho các thế hệ sau viết tiếp những trang sử vàng của dân tộc.