Núi Thành - Trận đầu đánh Mỹ (1)
Ngay từ đầu năm 1965, đứng trước nguy cơ thất bại hoàn toàn của chiến lược “chiến tranh đặc biệt”, đế quốc Mỹ đã từng bước đưa một bộ phận lực lượng chiến đấu của Mỹ và đồng minh vào miền Nam, đồng thời mở rộng hoạt động đánh phá bằng không quân và hải quân ra miền Bắc nhằm ngăn chặn sự chi viện từ Bắc vào Nam, phá hoại tiềm lực kinh tế và quốc phòng của miền Bắc, uy hiếp tinh thần kháng chiến của quân và dân ta.
Ngày 8 tháng 3 năm 1965, theo vết chân xâm lược của thực dân Pháp hơn 100 năm trước, những đội quân viễn chinh Mỹ đầu tiên (tiểu đoàn 3 lính thủy đánh bộ Mỹ) đã đặt chân đến Đà Nẵng và Vũng Tàu để bắt đầu tham chiến. Cuộc chiến tranh Việt từ đây bắt đầu được Mỹ hoá. Quân đội tay sai bản xứ dần chuyển sang nhiệm vụ bình định nông thôn. Ngày 17 tháng 7 năm 1965, Johnson chính thức thông qua kế hoạch “3 giai đoạn” của Westmoreland - Tham mưu trưởng quân đội viễn chinh Mỹ ở Việt Nam - dùng quân viễn chinh Mỹ thực hiện chiến lược “Tìm diệt” để “đánh gãy xương sống Việt cộng”. Theo kế hoạch này, Mỹ sẽ đưa vào miền 44 tiểu đoàn gồm 193.887 quân. Đây là bước ngoặt quan trọng trong quá trình thay đổi đường lối, chính sách leo thang chiến tranh xâm lược của đế quốc Mỹ. Cuộc chiến tranh xâm lược của Mỹ ở Việt đã trở thành một cuộc “chiến tranh cục bộ”. Lúc này vấn đề nóng bỏng đặt ra cho cách mạng Việt là: Liệu ta có đánh được Mỹ hay không? Đánh Mỹ và thắng Mỹ bằng cách nào? Bộ chính trị và Quân uỷ trung ương đã kịp thời chỉ đạo cho quân và dân ta ở miền phải nắm vững thế chủ động tiến công, phát triển quyền làm chủ ở cả “3 vùng”. Phương hướng là tổ chức các đợt hoạt động quân sự của bộ đội chủ lực trên các hướng, các địa bàn quan trọng, kiên quyết đánh phủ đầu quân Mỹ, kịp thời rút kinh nghiệm cho ta, phát triển chiến tranh du kích rộng khắp, căng kéo địch, buộc chúng phải bị động đối phó. Thực hiện sự chỉ đạo đó, ngay khi những đơn vị quân viễn chinh Mỹ đầu tiên vừa đặt chân tới Đà Nẵng, Bộ tư lệnh Quân khu 5 đã chỉ thị cho tỉnh đội Quảng đánh tiêu diệt 1 đơn vị Mỹ để hạ uy thế của chúng ngay từ đầu. 0giờ 30 phút ngày 26 tháng 5 năm 1965, bộ đội địa phương tỉnh Quảng tổ chức tập kích vị trí trú quân của một đại đội lính thuỷ đánh bộ Mỹ ở Núi Thành - một trong những điểm cao khống chế phía tây căn cứ Chu Lai. Trận đánh chỉ diễn ra trong vòng 30 phút, quân ta đã tiêu diệt gần hết đại đội này. Trận Núi Thành quy mô không lớn, nhưng có ý nghĩa là trận phát động tinh thần dám đánh và quyết thắng giặc Mỹ xâm lược trên toàn miền . Sau trận Núi Thành xuất hiện khẩu hiệu hành động “Tìm Mỹ mà diệt, gặp Mỹ là đánh”.
