Nước nóng và nước nguội – Nghệ thuật kiềm chế sự nóng giận

Tại một cơ quan quân đội, có một đồng chí cán bộ chỉ huy trung đoàn có tài thao lược xuất sắc nhưng tính tình lại vô cùng nóng nảy, hễ cấp dưới làm sai điều gì là lập tức mắng nhiếc thậm tệ khiến nội bộ nảy sinh nhiều ấm ức, bất hòa. Biết chuyện, Bác cho gọi đồng chí ấy lên gặp Người tại nơi làm việc vào một buổi trưa hè oi ả.

Đồng chí cán bộ phải đi bộ một chặng đường dài dưới cái nắng gắt gay gắt, người ướt đẫm mồ hôi, bụng đói và cổ họng khô khát cháy bỏng. Vừa bước chân vào phòng, thấy Bác đang ngồi đợi, anh kính cẩn chào Bác. Bác mỉm cười đón tiếp thân tình rồi chỉ tay vào chiếc bàn gỗ trước mặt, nơi đã để sẵn hai chiếc cốc thủy tinh: một cốc đựng nước nguội trong vắt, còn một cốc nước sôi bốc khói nghi ngút vừa mới rót xong.

Bác chỉ vào cốc nước sôi và nói: — "Chú đi đường xa mệt và khát lắm rồi, chú uống cốc nước này đi." Đồng chí cán bộ nhìn cốc nước nóng rực, lúng túng thưa: — "Thưa Bác, nước này nóng quá, đang bốc hơi bỏng rát thế kia làm sao cháu uống ngay được ạ!"

Lúc này, Bác mới mỉm cười đẩy nhẹ cốc nước nguội mát lành sang phía anh và nói: — "Thế thì chú uống cốc nước nguội này đi cho đỡ khát." Đồng chí cán bộ đón lấy cốc nước nguội, uống một hơi cạn kiệt, cảm thấy cơ thể nhẹ nhõm, sảng khoái hẳn ra.

Chờ cho anh uống xong, Bác mới từ tốn nhìn thẳng vào mắt người chỉ huy trẻ và giảng giải: — "Nước nóng chú không uống được, Bác cũng không thể uống được. Nhưng nước nguội thì chú uống được ngay và cảm thấy dễ chịu, mát ruột. Tính nóng nảy của chú khi chỉ huy bộ đội cũng y như cốc nước sôi vậy. Khi chú giận dữ quát tháo ầm ĩ, cấp dưới người ta sợ chú đấy nhưng không ai tiếp thu được điều chú muốn dạy bảo, lại còn sinh ra ức ức, xa lánh. Chỉ khi nào chú bình tĩnh, dùng lời lẽ ôn hòa, mềm mỏng như cốc nước nguội để phân tích phải trái, thì cán bộ chiến sĩ mới thông suốt tư tưởng, tự giác sửa đổi khuyết điểm và phục chú từ tận đáy lòng."

Nghe lời dạy thấu tình đạt lý của Bác, người cán bộ bừng tỉnh, xúc động nhận ra khuyết điểm lớn của mình và hứa trước Bác sẽ kiên quyết rèn luyện tính kiên nhẫn.