Ông - cháu : 2 thế hệ ôn lại chuyện chiến tranh

Lần đầu tiên, những người ông từng đi qua bom đạn, sống sót từ những trận đánh ác liệt nhất của cuộc kháng chiến chống Mỹ, có dịp được kể cho con cháu nghe về một thời đạn lửa.

Lần đầu tiên, thế hệ trẻ - những người sống giữa lòng đất nước bình yên, được chạm tay vào lịch sử thông qua chính ông bà mình.

Trong những ngày tháng Tư – khi đất trời như lắng lại để nhắc nhớ một thời gian lao mà hào hùng – tôi gặp một cô giáo trung học đầy tâm huyết. Từ cuộc trò chuyện ấy, chúng tôi lan tỏa một lời kêu gọi giản dị nhưng chạm tới trái tim người trẻ:
“Hướng tới ngày Thống nhất đất nước, các em hãy trở về nhà, ngồi bên ông bà – và bằng một đoạn ghi hình, một bản thu âm, hay chỉ vài dòng ghi chép, hãy trò chuyện về những ký ức thời chiến đang lặng lẽ ngủ quên.”

Theo chân các em trong hành trình trở về ký ức của chính gia đình mình, tôi nhận ra: phần lớn những cuộc đối thoại ấy là lần đầu tiên. Lần đầu các em được nghe ông bà kể chuyện thời chiến – không phải qua trang sách hay lời thầy cô, mà bằng giọng kể chân thực của người thân ruột thịt.

Những người lính năm xưa, sau khi gác lại khẩu súng, rời xa chiến trường, họ trở về sống lặng lẽ trong căn nhà nhỏ giữa thời bình. Các ông ít khi nhắc lại quá khứ, càng hiếm khi chủ động kể về một thời bom đạn tưởng chừng chỉ còn trong sử sách. Nay, cũng là lần đầu tiên họ ngồi lâu đến vậy bên các cháu – và mở lòng, kể ra những điều tưởng đã chôn sâu mãi mãi trong ký ức.