ông Lại Thế Hồng - tham gia kháng chiến chống Mỹ cứu nước
Tôi tham gia bộ đội khi tuổi đời còn rất trẻ, rời quê hương Vân Bán với quyết tâm góp sức cho ngày đất nước thống nhất. Trải qua nhiều năm chiến đấu, nhiều trận đánh, nhưng có một trận mà tôi không thể nào quên – đó là trận đánh diễn ra trong một đợt càn quét ác liệt của địch. Hôm ấy, đơn vị chúng tôi được giao nhiệm vụ chốt giữ một khu vực trọng yếu ven rừng để bảo vệ tuyến vận chuyển lương thực, vũ khí cho mặt trận phía trước. Địa hình chủ yếu là đồi thấp xen kẽ rừng rậm, hầm hào được đào vội, che chắn bằng thân cây và đất đá. Chúng tôi biết rõ: nếu để mất vị trí này, tuyến chi viện sẽ bị gián đoạn.
Từ sáng sớm, địch đã dùng máy bay trinh sát quần thảo trên đầu, sau đó pháo bắn dồn dập vào trận địa. Đất đá tung lên mù mịt, nhiều đoạn hào bị sập, anh em vừa chiến đấu vừa sửa chữa. Khi pháo vừa dứt, bộ binh địch chia thành nhiều mũi tiến vào. Chúng tôi bình tĩnh chờ đợi, đến khi địch lọt vào tầm bắn mới đồng loạt nổ súng. Trận đánh diễn ra quyết liệt. Địch đông, hỏa lực mạnh, còn ta lực lượng ít, đạn dược hạn chế. Tôi cùng tổ chiến đấu giữ một mũi then chốt. Có lúc địch áp sát chiến hào, tiếng đạn bay vù vù trên đầu. Tôi và đồng đội dùng lựu đạn đánh bật từng đợt tiến công, kiên quyết không cho địch vượt qua tuyến phòng ngự. Giữa lúc giao tranh ác liệt, một đồng chí trong tổ bị thương do mảnh đạn. Dưới làn hỏa lực dày đặc, tôi bò ra kéo đồng đội vào hầm, băng bó tạm rồi tiếp tục trở lại vị trí chiến đấu. Khi ấy, nỗi sợ hầu như không còn, chỉ còn ý chí phải giữ vững trận địa và bảo vệ anh em.
Sau nhiều giờ giằng co, địch không đạt được mục tiêu, buộc phải rút lui. Chúng tôi giữ vững được vị trí, tuyến vận chuyển tiếp tục thông suốt. Nhưng chiến thắng ấy phải trả giá bằng máu của một số đồng đội đã anh dũng hy sinh ngay tại chiến hào. Đêm hôm đó, giữa rừng sâu, chúng tôi lặng lẽ tiễn đưa anh em, ai nấy đều nghẹn ngào nhưng quyết tâm càng thêm sắt đá. Nhiều năm đã trôi qua, nhưng mỗi khi nhớ lại trận đánh ấy, tôi vẫn thấy rõ từng khuôn mặt đồng đội, từng tiếng súng, tiếng bom. Đó là ký ức không thể phai mờ trong cuộc đời người lính. Tôi kể lại câu chuyện này để thế hệ sau hiểu rằng: hòa bình hôm nay được đánh đổi bằng biết bao gian khổ, hy sinh, và trách nhiệm của mỗi người là phải gìn giữ, xây dựng quê hương, đất nước ngày càng tốt đẹp hơn.
