Ông Sáu Sẹo

Lễ kỷ niệm 50 năm Chiến thắng Hà Vi và đón nhận danh hiệu Đơn vị Anh hùng LLVT nhân dân cho Đại đội 1 bộ đội địa phương huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam được tổ chức tại xã Đại Hồng ngày 2-4-2016, câu chuyện về Đại đội trưởng Sáu Sẹo nở như ngô rang. Thấy nhiều người lạ có ý thắc mắc về cái tên “Sáu Sẹo”, một đồng đội của ông bảo: “Cứ kéo quần áo của ông ấy lên thì rõ”. Quả là “trăm nghe không bằng một thấy”. Thân thể ông Sáu đầy sẹo. Đầu có hơn 10 vết. Chân nào cũng nhằng nhịt sẹo. Lưng, bụng lỗ chỗ sẹo. Có vết to bằng nửa bàn tay. Có sẹo rắn chắc như hạt mít, có những cái rắn nhưng rê đi rê lại được chút xíu. Đó là các mảnh đạn nằm ở những chỗ không thể mổ để lấy ra vì sẽ nguy hiểm đến tính mạng, lâu ngày được thịt bọc kỹ như cái hạch di động.

Chuyện sẹo, làm rõ ra ông Sáu Sẹo. Ông có tên thật là Nguyễn Văn Sáu, sinh năm 1949, tại xã Đại Lãnh, huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam; nhập ngũ tháng 2-1966 khi chưa đầy 17 tuổi, vào Đại đội 2, Tiểu đoàn 32 trinh sát thuộc Quân khu 5. Hơn 9 năm quân ngũ, tổng số lần ông tham gia chiến đấu hoặc đi trinh sát trong vùng địch còn nhiều hơn số sẹo ông mang trên thân thể mình, có tới gần trăm. Chúng tôi tỏ ý muốn được ông kể chi tiết cụ thể về những vết sẹo. Ông cười thật thà: “Kể về các trận đánh thì mình kể được. Còn kể về sẹo thì mình không biết kể thế nào. Vì lúc chiến đấu ác liệt, trừ với những vết thương lớn, còn lại hầu như mình không biết là đã bị rách da thịt. Chỉ sau khi kết thúc trận đánh, mới hay thân thể đã thêm "hoa”. Và trong lúc chờ khai mạc buổi lễ, ông kể chuyện đánh giặc cứ như kể về sự việc vừa xảy ra hôm qua.

…"Hoạt động của lính trinh sát có nhiều điều thú vị. Mình nhớ trận Đồi Sim năm 1968, ở xã Sơn Phúc, huyện Quế Sơn (nay thuộc huyện Nông Sơn, tỉnh Quảng Nam), có 9 anh em mà diệt gọn một trung đội biệt kích Mỹ, bắn rơi 1 máy bay của chúng. Trận đó không thể đánh ban đêm vì Đồi Sim cây cối chằng chịt, trở ngại cho vận động chiến khi tối trời. Đánh ban ngày thì dễ lộ, khó tránh được tổn thất. Hôm ấy, vào cữ cuối xuân, lúc 5 giờ còn đang tờ mờ sáng; quân ta tiếp cận mục tiêu, đồng loạt nổ súng tấn công. Bọn Mỹ hoảng hốt đến nỗi hầu hết chưa kịp hiểu ra sự tình, chỉ biết điên cuồng chống cự rồi bị tiêu diệt. Đó là trận đầu tiên bộ đội trinh sát Quân khu 5 đánh Mỹ, thắng lợi vẻ vang, được quân khu mệnh danh là trận đánh “Nở hoa trong lòng địch” và khen thưởng thích đáng”.

Sau trận Đồi Sim, ông Sáu được cấp trên điều về Tiểu đoàn 81 trinh sát, thuộc Mặt trận 44-Quảng Đà. Tại đơn vị mới, ông tham gia một số trận, trong đó có trận đánh tại núi Bàn Cờ đầu mùa khô năm 1969. “Trận này một diệt hai. 6 anh em ta tham chiến đều còn nguyên. Bọn Mỹ mất tiêu một tiểu đội biệt kích”-ông Sáu Sẹo kể.

Qua theo dõi, thấy rõ tư chất người lính trinh sát trong ông, năm 1971 cấp trên điều ông về phụ trách trinh sát-quân báo Huyện đội Đại Lộc. Và giữa năm ấy, ông được bổ nhiệm Đại đội trưởng Đại đội 1. Đây là đơn vị trực tiếp làm nên chiến thắng Hà Vi lừng danh-lần đầu tiên, một đại đội bộ đội địa phương huyện và du kích xã diệt gọn một đại đội thủy quân lục chiến Mỹ, thu 28 súng, bắn rơi và phá hỏng 2 máy bay trực thăng. Các chiến sĩ cảm phục ông bởi sự chỉ huy cừ khôi và tình cán binh đặc biệt. Một lần Đại đội trưởng cùng anh em chiến sĩ kỳ lưng cho nhau giữa dòng sông Vu Gia và biệt danh “Sáu Sẹo” cũng bắt đầu từ đấy!

Trận đánh mà ông Sáu Sẹo không bao giờ quên là trận Ái Nghĩa, ngày 6-1-1973. Ông kể trong hoài niệm buồn: “Anh Lào-người anh “khúc ruột trên” của tôi tập kết ra Bắc năm 1964. Năm 1973, thể theo nguyện vọng của anh, cấp trên cho anh về quê hương đánh giặc, bổ nhiệm làm Đại đội trưởng Đại đội 2, Huyện đội Đại Lộc. Trận này, anh Lào chỉ huy Đại đội 2, phục kích tại một điểm ở thị trấn Ái Nghĩa. Tôi chỉ huy Đại đội 1, phục kích dưới chân Núi Lở. Cả hai có nhiệm vụ phối hợp cắt đường 14 (con đường từ Đà Nẵng đi qua Ái Nghĩa, lên dãy Trường Sơn) rồi phối hợp với Đại đội 3 cùng ngăn chặn quân địch ở phía trong huyện lỵ Ái Nghĩa tiến qua; đồng thời phối hợp cùng các đơn vị bộ đội tỉnh Quảng Nam đánh địch từ Đức Dục (Duy Xuyên) đến Ái Nghĩa. Do đột biến không lường trước được, Đại đội 2 rơi vào thế bất lợi. Các chiến sĩ đánh trả quân địch đến hơi thở cuối cùng. Phút chót, Đại đội trưởng Nguyễn Văn Lào tự sát bằng súng ngắn và lựu đạn, quyết không để địch bắt sống…”.

Nợ nước thù nhà chất nặng trên vai, cộng với ý chí kiên cường hòa quyện lòng dũng cảm, mưu trí, làm cho ông Sáu Sẹo ngày càng thêm rắn rỏi, kiên trung và lanh lợi. Vậy nên, đến tháng 9-1974, cấp trên rút ông về làm Đại đội trưởng trinh sát của Mặt trận 44-Quảng Đà. Trên cương vị mới này, ông đã góp phần đắc lực giúp Ban chỉ huy Mặt trận tiến hành những trận đánh cuối cùng của cuộc kháng chiến chống Mỹ trên đất Quảng Nam-Đà Nẵng anh hùng.

Giờ đây, ông Sáu Sẹo hưởng chế độ thương binh, mất sức, sống hạnh phúc bên người vợ hiền Huỳnh Thị Vạn-bạn chiến đấu cùng Đại đội 1 năm xưa. Ông bà sinh 4 người con đều đã trưởng thành và yên bề gia thất. Sáu đứa cháu nội ngoại, cũng có lúc chúng bắt chước người lớn gọi “ông Sáu Sẹo” đầy tự hào và kính trọng.