ÔNG THANH CỰU CHIẾN BINH VÀ NHỮNG LẦN BỊ ĐỊCH BAO VÂY

Mùa đông năm ấy, gió rừng thổi hun hút qua những dãy núi đá phía Tây. Trong căn lán nhỏ dựng tạm bên suối, ông Thanh ngồi lau lại khẩu súng đã bạc màu khói lửa. Người cựu chiến binh năm nay đã ngoài bảy mươi, nhưng mỗi khi nhắc đến những năm tháng chiến đấu, ánh mắt ông vẫn sáng lên như ngọn lửa giữa đêm rừng. Ông thường kể rằng đời lính của mình có rất nhiều lần rơi vào vòng vây của địch. Có những lúc tưởng chừng không còn đường sống, nhưng bằng sự gan dạ và mưu trí, đồng đội của ông vẫn vượt qua được tất cả. Một trong những lần nguy hiểm nhất xảy ra vào mùa mưa năm 1971. Khi ấy, đơn vị của ông Thanh nhận nhiệm vụ vận chuyển tài liệu và thuốc men vượt qua khu rừng giáp biên. Tiểu đội chỉ có tám người. Sau hai ngày hành quân liên tục dưới mưa lớn, cả đội dừng chân nghỉ bên một khe đá. Đang nấu cơm thì anh Lâm – trinh sát của đơn vị – hốt hoảng chạy về báo: – Địch đang tiến vào từ hướng đông! Có thể chúng đã phát hiện dấu chân! Cả tiểu đội lập tức dập lửa, giấu đồ đạc rồi nhanh chóng rút sâu vào rừng. Nhưng chưa đi được bao xa, phía trước lại vang lên tiếng chó sủa và tiếng lính lạo xạo. Họ đã bị bao vây. Trong màn mưa trắng xóa, tiếng loa của địch vang lên: – Đầu hàng sẽ được khoan hồng! Một vài chiến sĩ trẻ bắt đầu lo lắng. Đạn dược chỉ còn ít, lương thực gần cạn. Nếu nổ súng lúc ấy, khả năng sống sót rất thấp. Ông Thanh khi ấy là tiểu đội phó. Ông bình tĩnh quan sát địa hình rồi khẽ nói: – Không được đánh trực diện. Ta phải đánh lạc hướng. Ông phát hiện ở gần đó có một con suối lớn chảy xiết. Nước mưa khiến dòng suối đục ngầu, che kín dấu vết. Ông liền chia tiểu đội thành hai nhóm. Một nhóm dùng áo mưa và cành cây tạo dấu chân giả chạy về hướng nam để đánh lừa quân địch. Nhóm còn lại men theo suối, đi ngược dòng. Kế hoạch thành công ngoài mong đợi. Địch thấy dấu chân liền dồn lực lượng đuổi theo hướng giả. Trong khi đó, ông Thanh và đồng đội ngâm mình dưới dòng nước lạnh suốt nhiều giờ để thoát khỏi vòng vây. Đêm ấy, cả tiểu đội trú trong một hang đá nhỏ. Ai cũng rét run, nhưng vẫn sống sót. Ông Thanh thường cười: – Khi bị dồn vào đường cùng, điều quan trọng nhất là phải giữ được bình tĩnh. Một lần khác, vào đầu năm 1973, đơn vị của ông được giao nhiệm vụ bảo vệ kho lương thực bí mật trong rừng sâu. Đây là nơi cung cấp gạo cho nhiều đơn vị chiến đấu nên địch tìm mọi cách truy lùng. Một buổi sáng, máy bay trinh sát quần thảo liên tục trên bầu trời. Ông Thanh linh cảm có chuyện chẳng lành. Quả nhiên đến chiều, từng tốp lính địch bắt đầu càn quét. Tiếng súng nổ vang khắp cánh rừng. Kho lương thực nằm giữa một thung lũng nhỏ, ba phía là đồi cao. Nếu bị phát hiện, cả đơn vị sẽ mắc kẹt như cá trong rọ. Trong lúc nhiều người còn chưa nghĩ ra cách đối phó, ông Thanh đã nhanh chóng cho đào các hầm giả ở phía ngoài. Ông còn chỉ huy anh em đốt vài bếp lửa ở khu vực cách kho thật gần một cây số. Đêm xuống, địch phát hiện ánh lửa liền dồn quân tới bao vây khu vực đó. Chúng nã pháo liên tục vào những căn hầm giả, tin rằng đã tìm đúng mục tiêu. Trong khi ấy, ông Thanh cho đồng đội lặng lẽ di chuyển toàn bộ lương thực sang một khe núi khác. Đến sáng hôm sau, khi địch tràn vào kiểm tra, chúng chỉ thấy những hầm đất trống rỗng. Tiểu đội của ông đã bảo toàn được toàn bộ kho lương thực. Nhưng nguy hiểm nhất vẫn là trận phục kích bên bờ sông năm 1974. Hôm đó, đơn vị của ông đang đưa thương binh vượt sông thì bất ngờ bị pháo sáng bắn lên trời. Cả khúc sông sáng rực như ban ngày. Tiếng súng máy từ hai bên bờ đồng loạt khai hỏa. Nhiều chiến sĩ phải nằm ép sát xuống bãi cát. Một số thương binh hoảng loạn vì không thể di chuyển. Ông Thanh hiểu rằng nếu cứ nằm yên, cả đơn vị sẽ bị tiêu diệt. Ông bò dọc mép nước, phát hiện phía hạ lưu có một bè tre cũ mắc vào bụi cây. Ngay lập tức, ông nghĩ ra kế hoạch. Ông cùng hai đồng đội bí mật đẩy bè tre trôi xuống giữa dòng rồi phủ áo mưa lên trên để tạo cảm giác như có người đang vượt sông. Quả nhiên, địch tập trung hỏa lực bắn dữ dội vào chiếc bè. Trong lúc ấy, ông Thanh dẫn anh em đưa thương binh men theo bãi lau sậy rút khỏi khu vực nguy hiểm. Khi tiếng súng phía sau dần nhỏ lại, cả đơn vị mới thở phào nhẹ nhõm. Sau này nhớ lại, ông Thanh nói: – Chiến tranh không chỉ cần lòng dũng cảm. Muốn sống sót còn phải biết quan sát và suy nghĩ nhanh hơn kẻ địch. Giờ đây, chiến tranh đã lùi xa nhiều năm. Mỗi chiều, ông Thanh vẫn thường ngồi trước hiên nhà nhìn lũ trẻ nô đùa trên con đường làng yên bình. Những vết sẹo trên vai ông vẫn còn đó, như dấu tích của một thời bom đạn. Người cựu chiến binh già không bao giờ kể chiến công bằng giọng tự hào. Ông chỉ nhẹ nhàng nói rằng mình may mắn sống sót nhờ đồng đội, nhờ niềm tin và nhờ sự bình tĩnh trong những lúc hiểm nguy nhất. Với ông, điều quý giá nhất sau những lần bị địch bao vây không phải là chiến thắng, mà là được nhìn thấy đất nước thanh bình như hôm nay.