Ông Tô Văn Ri- người chiến sĩ cuối cùng của Hội thề Rừng Rong
Theo em tìm hiểu ông Tô Văn Ri- người chiến sĩ cuối cùng của Hội thề Rừng Rong đã bước vào tuổi 98, ông Tô Văn Ri vẫn khoẻ mạnh, minh mẫn và nhớ như in về những ngày thực dân Pháp giày xéo quê hương. Cuối năm 1945, thực dân Pháp dùng nhiều xe quân sự, xe tăng, thiết giáp từ Sài Gòn lên Tây Ninh, ông Ri cùng nhiều người khác lập phòng tuyến ở Suối Sâu (phường An Tịnh, thị xã Trảng Bàng ngày nay) để chặn đánh địch. Nhưng quân địch quá mạnh, tuyến phòng thủ Suối Sâu đã tan rã. Nhiều chiến sĩ cách mạng khác rút vào nhà dân hoặc vào rừng để bảo toàn lực lượng.
Theo lời ông Ri, sau khi tái chiếm Tây Ninh, thực dân Pháp xây dựng lại bộ máy tay sai và tăng cường đàn áp dân lành. Trước tình hình đó, anh em chiến sĩ cách mạng sôi sục căm thù, quyết tâm đánh đuổi bọn giặc ngoại xâm. Sau thời gian bàn bạc, chuẩn bị, ngày 1.2.1946 (30 Tết năm Ất Dậu), trước sự chứng kiến của đông đảo bà con nhân dân An Tịnh, 27 chiến sĩ cách mạng tập trung tại Rừng Rong, tuyên bố thành lập Đội tự vệ chiến đấu huyện Trảng Bàng.
Đêm 30 Tết Ất Dậu, nhằm ngày 1.2.1946, nhóm thanh niên yêu nước An Tịnh gồm 27 người, đã tổ chức cắt máu ăn thề, thành lập tổ chức cách mạng Hội thề Rừng Rong, tham gia kháng chiến chống Pháp. “Lúc tham gia Hội thề, tôi mới 25 tuổi. Đa số thanh niên trong Hội là người dân Trảng Bàng. Số còn lại là những người từ nơi khác, như ông Nguyễn Bá Đằng là cán bộ cách mạng được Trung ương cử từ miền Bắc vào Nam xây dựng lực lượng cách mạng trong dân.
Hội thề Rừng Rong là một sự kiện tác động lớn đến ý thức cách mạng của nhiều tầng lớp về sau. Kế tục sự nghiệp vẻ vang của thanh niên Rừng Rong, trong phong trào Đồng Khởi năm 1960, Tiểu đoàn 14 được thành lập tại Bời Lời và trở thành đơn vị chủ lực của tỉnh Tây Ninh. Đầu năm 1965, những thế hệ nối tiếp thanh niên Rừng Rong đã đào địa đạo chiến đấu An Thới, biến khu vực này thành cánh cửa thép bảo vệ căn cứ địa tam giác sắt Trảng Bàng - Bến Cát - Củ Chi. Hội thề của thanh niên cách mạng Trảng Bàng tại Rừng Rong trở thành biểu tượng của ý chí cách mạng, của khát vọng độc lập tự do.
Sau ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng 30.4.1975, chỉ còn có ông Tô Văn Ri. Gần tròn 100 tuổi đời và đã 76 tuổi Đảng, ngày ngày, người cựu chiến sĩ của Hội thề Rừng Rong dành thời gian vui thú với hoa lan và sống an nhiên bên con cháu thảo hiền. Để lưu giữ một sự kiện đặc biệt và giáo dục thế hệ trẻ về truyền thống cách mạng hào hùng, Tây Ninh xây dựng tại cánh rừng năm xưa Khu di tích Hội thề thanh niên cách mạng Rừng Rong, với diện tích 15.000m2. 27 chiến sĩ cách mạng tham gia Hội thề Rừng Rong năm xưa được khắc tên vào bia đá ghi công.
Nhân vật người chiến sĩ cuối cùng trong Hội thề rừng Rong – Tô Văn Ri – để lại trong em một cảm xúc thật đặc biệt, vừa xúc động vừa tự hào. Dù là người cuối cùng còn lại, chú vẫn không hề nao núng hay chùn bước. Trái lại, chú giữ trọn lời thề năm xưa, một lòng trung thành với Tổ quốc, với đồng đội đã ngã xuống. Hình ảnh chú lặng lẽ giữa rừng sâu, mang theo ký ức và niềm tin, khiến em cảm nhận được sự hy sinh thầm lặng nhưng vô cùng lớn lao. Qua nhân vật này, em hiểu rằng lòng dũng cảm không chỉ là khi xông pha chiến đấu, mà còn là sự kiên trì giữ vững lý tưởng đến cùng, dù chỉ còn lại một mình. Điều đó làm em thêm yêu quý và biết ơn những người chiến sĩ đã hi sinh vì đất nước, đồng thời nhắc nhở em phải sống có trách nhiệm hơn với bản thân và quê hương.
