Ông Trần Văn Rằn - người giữ ký ức trên mảnh đất Đồng Khởi

Giữa những rặng dừa soi bóng trên dòng kênh hiền hòa của quê hương Bến Tre, có một người đàn ông tóc đã bạc nhưng ánh mắt vẫn sáng và vững như ngày nào. Đó là ông Trần Văn Rằn, một nhân chứng sống của những tháng năm Đồng Khởi, người mang trong lòng cả một trời ký ức nhuốm màu khói lửa nhưng cũng đầy tình người.

Ngồi bên hiên nhà nhìn ra hàng dừa đung đưa nghiêng bóng, ông Rằn chậm rãi kể lại câu chuyện đời mình bằng giọng trầm ấm, từng chữ như bước ra từ quá khứ:

“Hồi đó tui mới hai mấy tuổi. Đêm nào cũng nghe tiếng súng vọng từ xa, nhưng trong tim chỉ có một điều: phải giữ cho bằng được mảnh đất nầy cho con cháu mình.”

Ông là một trong những dân quân trẻ tuổi của vùng, người thường xuyên dẫn đường cho cán bộ, chở tin qua những con rạch nhỏ, len giữa những hàng dừa nước rậm rạp. Có những đêm mưa tầm tã, nước ngập đến ngang hông, ông vẫn lội đi, ôm sát bờ đất, tránh từng ánh đèn của địch.

“Nhiều khi chỉ cần trượt chân một cái là mất mạng. Nhưng sợ nhất không phải chết, mà là lỡ dở việc lớn của đồng bào.”

Một lần, khi đang đưa cán bộ qua con lộ nhỏ, địch bất ngờ càn đến. Ông và đồng đội phải chui vào bụi dứa gai, nín thở hàng giờ đồng hồ. Tiếng giày đinh, tiếng súng lên đạn, tiếng quát tháo của lính địch cứ dội vào tai từng hồi.

“Đất rung dưới chân tụi nó, mà tim tụi tui cũng rung theo. Nhưng kỳ lạ là trong sợ hãi lại có niềm tin. Niềm tin rằng rồi sẽ có ngày quê mình được bình yên.”

Sau lần đó, ông Rằn tiếp tục chiến đấu, băng qua biết bao nguy hiểm. Ông bảo rằng ông sống được đến hôm nay là nhờ những con người bình dị đã nuôi giấu, chở che cho ông từng bữa cơm, hớp nước, từng lối đi.

“Cái nghĩa cái tình của dân quê mình lớn lắm. Mỗi lần nhớ lại, tôi biết ơn người dân xóm ấp hơn cả đời mình.”

Ngày đất nước hòa bình, ông trở về với ruộng vườn, sống lặng lẽ mà hiền hòa. Nhưng trong từng câu nói, từng cái nhìn xa xăm, người ta vẫn nghe được tiếng vọng của một thời máu lửa – thời mà ông, những người như ông, đã góp từng lưỡi tầm vông, từng chuyến đưa thư, từng hơi thở… để giữ lại màu xanh của quê hương.

Bây giờ, mỗi khi được mời giao lưu truyền thống, ông vẫn chậm rãi kể chuyện, không phải để nhắc về chiến công, mà để gìn giữ ký ức:

“Tui kể để tụi nhỏ biết rằng, hòa bình bây giờ đâu phải tự nhiên mà có. Đó là điều mình phải trân quý từng ngày.”