Ông Út Khía – Nhành Mai Vàng Và Chiếc Hầm Bí Mật

Khoảnh sân trước nhà ông Út Khía lúc nào cũng rực rỡ sắc xanh của hàng trăm chậu mai bonsai được uốn tỉa cầu kỳ. Ở cái tuổi tám mươi lăm xưa nay hiếm, ông râu tóc bạc phơ như cước, đeo chiếc kính lão dày cộp, đôi bàn tay gầy guộc nổi đầy đồi mồi đang kiên nhẫn dùng dây đồng quấn quanh một nhánh mai non để tạo thế "thác đổ". Người dân Long Châu kính trọng gọi ông là "nghệ nhân", nhưng những người lớn tuổi trong vùng còn biết đến ông với một danh xưng khác oanh liệt hơn: Đội trưởng đội du kích mật bám trụ mảnh đất này từ thời chống Pháp vắt sang thời chống Mỹ.

Dưới lớp áo bà ba nâu sờn cũ của ông là chi chít những vết sẹo lớn nhỏ - di chứng của những trận đòn roi trong nhà tù của địch và mảnh đạn pháo càn quét. Những năm 1960, trên chính mảnh vườn trồng mai này, ông Út Khía từng đêm đêm tự tay đào hàng chục căn hầm bí mật dưới lòng đất phù sa để nuôi giấu cán bộ cách mạng. "Chơi mai phải nhẫn nại cháu ạ. Nhánh nào gãy thì mình phải uốn nhánh khác, đất có cằn cỗi thì rễ vẫn phải bám sâu mà sống. Cũng như xứ mình ngày xưa, bom đạn cày xới nát bấy, nhà cửa cháy rụi, nhưng con người thì quyết không bỏ đất mà đi," ông móm mém cười, nụ cười hiền từ của một bậc đại thụ đã đi qua hai cuộc chiến tranh tàn khốc. Giờ đây, mỗi dịp Tết đến xuân về, nhìn những chậu mai bung nở rực rỡ vàng rực cả một góc xóm, ông lại rưng rưng nhớ về những người đồng chí đã ngã xuống, hòa máu xương vào đất đai quê hương để giữ lấy màu xanh bình yên cho những thế hệ sau này.