Người có công giúp đỡ cách mạng

Pha Thị Mu – Người Mẹ, Người Chiến Sĩ Giữa Thời Hoa Lửa

Pha Thị Mu sinh năm 1930 tại một bản vùng cao thuộc huyện Tuần Giáo, tỉnh Lai Châu (nay thuộc tỉnh Điện Biên). Bà là người dân tộc Thái, sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo. Từ nhỏ, bà đã quen với cuộc sống lao động vất vả trên nương rẫy, theo cha mẹ lên rừng, xuống suối. Những năm cuối thập niên 1940, khi thực dân Pháp tái chiếm Tây Bắc, cuộc sống của đồng bào nơi đây chìm trong cảnh áp bức, bóc lột. Bản làng bị càn quét, lương thực bị cướp phá, trai tráng bị bắt phu. Chính những điều đó

Lai Châu26/02/2026Ban Biên tập tổng hợp3 lượt xem0 lượt chia sẻ

Giữa núi rừng Tây Bắc hùng vĩ, nơi mây phủ quanh năm và những bản làng ẩn mình bên sườn núi, có một người phụ nữ dân tộc thiểu số đã sống một cuộc đời lặng thầm mà anh dũng. Đó là Pha Thị Mu, người mẹ, người chiến sĩ đã góp phần viết nên những trang sử hào hùng trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp.

Pha Thị Mu sinh năm 1930 tại một bản vùng cao thuộc huyện Tuần Giáo, tỉnh Lai Châu (nay thuộc tỉnh Điện Biên). Bà là người dân tộc Thái, sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo. Từ nhỏ, bà đã quen với cuộc sống lao động vất vả trên nương rẫy, theo cha mẹ lên rừng, xuống suối. Những năm cuối thập niên 1940, khi thực dân Pháp tái chiếm Tây Bắc, cuộc sống của đồng bào nơi đây chìm trong cảnh áp bức, bóc lột. Bản làng bị càn quét, lương thực bị cướp phá, trai tráng bị bắt phu. Chính những điều đó đã hun đúc trong lòng người thiếu nữ Pha Thị Mu ý chí đứng lên bảo vệ quê hương.

Năm 1949, khi mới 19 tuổi, bà tham gia lực lượng du kích bản. Ban đầu, bà làm nhiệm vụ tiếp tế lương thực cho bộ đội, dẫn đường qua những lối mòn trong rừng sâu. Với sự thông thạo địa hình, bà nhiều lần giúp bộ đội tránh được các cuộc phục kích của địch. Những đêm mưa rừng lạnh buốt, bà gùi gạo, muối, đạn dược vượt qua suối sâu, đèo cao để tiếp tế cho đơn vị đang chiến đấu.

Năm 1952, trong Chiến dịch Tây Bắc, bà trực tiếp tham gia phục vụ chiến đấu. Khi bộ đội ta tiến công các cứ điểm của địch, bà cùng đội dân công hỏa tuyến vận chuyển thương binh, tải đạn, đào hầm trú ẩn. Có lần, giữa lúc địch bắn phá dữ dội, một tổ vận tải bị thương vong, bà đã không quản hiểm nguy, quay lại cứu một chiến sĩ bị thương nặng, đưa về tuyến sau an toàn.

Đặc biệt, trong Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954, Pha Thị Mu tiếp tục tham gia dân công hỏa tuyến. Bà gùi hàng trăm ki-lô-gam lương thực, đạn dược ra mặt trận trong suốt nhiều tháng. Có những ngày phải đi bộ hàng chục cây số qua núi rừng hiểm trở, đối mặt với bom đạn và máy bay trinh sát. Sự bền bỉ và tinh thần trách nhiệm của bà đã góp phần quan trọng vào chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ ngày 7 tháng 5 năm 1954.

Sau Hiệp định Giơ-ne-vơ, bà trở về bản, tiếp tục tham gia xây dựng chính quyền địa phương, vận động bà con xóa bỏ tập tục lạc hậu, phát triển sản xuất. Những năm kháng chiến chống Mỹ, dù tuổi đã ngoài ba mươi, bà vẫn tích cực tham gia công tác hậu phương, vận động thanh niên lên đường nhập ngũ, nuôi giấu cán bộ khi cần thiết.

Là người mẹ của nhiều người con, Pha Thị Mu vừa chăm lo gia đình, vừa hoàn thành nhiệm vụ cách mạng. Có người con của bà sau này cũng lên đường tham gia quân đội, tiếp nối truyền thống yêu nước của gia đình. Trong ký ức của đồng đội và bà con bản làng, bà luôn là người phụ nữ hiền hậu, giàu lòng nhân ái nhưng rất kiên cường khi Tổ quốc cần.

Với những đóng góp to lớn trong kháng chiến và xây dựng quê hương, bà được Nhà nước tặng thưởng nhiều bằng khen, giấy khen vì thành tích dân công hỏa tuyến và phục vụ chiến đấu. Dù không màng danh lợi, bà luôn nhắc con cháu rằng điều quý giá nhất là được sống trong hòa bình.

Pha Thị Mu qua đời năm 2005, hưởng thọ 75 tuổi. Cuộc đời bà là minh chứng cho hình ảnh người phụ nữ Việt Nam “anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang”. Giữa thời hoa lửa, bà không chỉ là một chiến sĩ gan dạ mà còn là người mẹ giàu đức hy sinh, âm thầm góp sức cho thắng lợi của dân tộc.

Ngày nay, khi nhắc đến những năm tháng gian khổ ấy, người dân vùng cao Tây Bắc vẫn kể về bà với sự trân trọng. Câu chuyện của Pha Thị Mu không chỉ là ký ức của một gia đình hay một bản làng, mà là biểu tượng cho hàng nghìn phụ nữ đã gùi gạo, tải đạn, nuôi quân, góp phần làm nên chiến thắng. Và giữa núi rừng Tây Bắc, hình ảnh người mẹ gùi hàng vượt dốc năm xưa vẫn như còn in bóng trong ký ức của đất trời.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn