Phạm Ngọc Đa – Người đội viên du kích tuổi 15 bất khuất trước quân thù
Trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc, có những người anh hùng khi ngã xuống vẫn chưa bước qua tuổi thiếu niên. Tuổi đời tuy ngắn ngủi nhưng khí phách và lòng yêu nước của họ đã trở thành biểu tượng sáng ngời cho các thế hệ mai sau. Thiếu niên Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phạm Ngọc Đa là một trong những tấm gương như thế.
Phạm Ngọc Đa sinh năm 1938 tại làng Phác Xuyên, xã Bạch Đằng, huyện Tiên Lãng, thành phố Hải Phòng trong một gia đình lao động nghèo. Mồ côi cha mẹ từ nhỏ, cuộc sống tuổi thơ của Đa đầy thiếu thốn, cơ cực. Để kiếm sống, cậu bé phải đi ở cho một gia đình khá giả trong vùng.
Những gian khó của cuộc sống không làm mất đi ở Đa lòng yêu quê hương và ý chí cách mạng. Khi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp bước vào giai đoạn quyết liệt, cậu thiếu niên mới 15 tuổi đã tình nguyện tham gia lực lượng du kích xã. Với vóc dáng nhỏ bé và sự nhanh nhẹn, Đa được giao nhiều nhiệm vụ quan trọng như giao liên, trinh sát, theo dõi hoạt động của quân Pháp, chuyển tin tức cho cán bộ cách mạng, tham gia đặt mìn, vót chông và bảo vệ các hầm bí mật của lực lượng kháng chiến.
Dù tuổi còn nhỏ, Phạm Ngọc Đa luôn thể hiện sự gan dạ và tinh thần trách nhiệm cao. Những công việc mà cậu đảm nhận đều tiềm ẩn hiểm nguy, bởi nếu bị phát hiện, sự tra tấn và cái chết luôn cận kề. Thế nhưng, người đội viên du kích ấy chưa bao giờ lùi bước.
Cuối tháng 8 năm 1953, thực dân Pháp mở cuộc càn quét quy mô lớn mang tên Cloche nhằm đánh phá phong trào kháng chiến ở huyện Tiên Lãng. Những làng quê yên bình chìm trong khói lửa chiến tranh. Ngày 30 tháng 8 năm 1953, quân Pháp tràn vào làng Phác Xuyên, đốt nhà, bắn phá và lùng sục khắp nơi để truy tìm lực lượng kháng chiến.
Trước sức tấn công dữ dội của địch, các du kích phải rút xuống những hầm bí mật để bảo toàn lực lượng. Không may, một khẩu súng cối của quân Pháp được đặt ngay phía trên vị trí hầm trú ẩn của Phạm Ngọc Đa và đồng đội. Sức nặng của khẩu pháo làm mặt đất sụt xuống, khiến quân Pháp phát hiện dấu vết bất thường.
Sau khi đào bới, chúng tìm thấy hầm bí mật và bắt được Phạm Ngọc Đa cùng một số du kích khác.
Biết Đa là người nắm nhiều thông tin về các cơ sở cách mạng, quân Pháp đã dùng mọi thủ đoạn tra tấn dã man nhằm buộc cậu khai ra những hầm bí mật và nơi hoạt động của cán bộ kháng chiến.
Trước đòn roi, tra khảo và cả cái chết đang cận kề, cậu thiếu niên mới 15 tuổi vẫn một mực giữ vững khí tiết. Không một lời khai báo, không một sự khuất phục.
Cuối cùng, quân Pháp đã sát hại Phạm Ngọc Đa.
Người đội viên du kích nhỏ tuổi đã ngã xuống, nhưng lòng trung thành với cách mạng và tinh thần bất khuất của cậu vẫn sống mãi trong lòng nhân dân quê hương Tiên Lãng.
Sự hy sinh của Phạm Ngọc Đa trở thành biểu tượng đẹp của tuổi trẻ Việt Nam trong những năm tháng kháng chiến chống thực dân Pháp. Câu chuyện về cậu được đưa vào nhiều tài liệu giáo dục truyền thống của Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh và Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh như một bài học sinh động về lòng yêu nước, ý chí kiên cường và tinh thần bất khuất trước kẻ thù.
Để ghi nhận tấm gương anh dũng ấy, năm 1997, Nhà nước đã truy tặng Phạm Ngọc Đa danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Tại quê hương Tiên Lãng, tượng đài và nhà tưởng niệm mang tên anh được xây dựng để các thế hệ hôm nay và mai sau ghi nhớ công lao của người thiếu niên anh hùng.
Dẫu chỉ sống trọn vẹn 15 năm tuổi đời, nhưng Phạm Ngọc Đa đã để lại cho dân tộc một bài học lớn về lòng dũng cảm và đức hy sinh. Cậu đã chứng minh rằng tình yêu nước không phụ thuộc vào tuổi tác, và những trái tim tuổi trẻ vẫn có thể làm nên những điều bất tử cho quê hương, đất nước.
